Dấu hiệu chấn thương thể thao chưa phục hồi hoàn toàn

Người bệnh sau điều trị đi lại bình thường nhưng khi chơi thể thao trở lại bị sưng đau, yếu cơ, mất thăng bằng cho thấy chấn thương chưa hồi phục hoàn toàn.

Chấn thương là tình trạng rất thường gặp khi chơi thể thao. Nhiều người sau một thời gian nghỉ ngơi hoặc điều trị, cảm thấy hết đau, có thể vận động bình thường đã sớm quay trở lại tập luyện. Tuy nhiên, chỉ một thời gian ngắn sau, cơn đau trở lại.

BS.CKI Nguyễn Đại Dương, chuyên khoa Chấn thương Chỉnh hình, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Quận 7, cho biết nguyên nhân tái phát đau có thể do chấn thương chưa phục hồi hoàn toàn. Trong quá trình hồi phục, đau có thể giảm hoặc hết nhưng sức cơ, khả năng giữ thăng bằng và tầm vận động khớp chưa hồi phục đủ để đáp ứng yêu cầu của môn thể thao. Vì vậy, khi người bệnh trở lại tập luyện có thể vô tình kích hoạt lại cơ chế gây đau hoặc gây ra các biến chứng khác.

Dưới đây là một số dấu hiệu cảnh báo có thể chấn thương chưa phục hồi hoàn toàn, người bệnh cần lưu ý.

Đau trở lại khi vận động mạnh: Người bệnh có thể không cảm thấy bất thường khi đi bộ, leo cầu thang hoặc thực hiện các sinh hoạt thường ngày nhưng khi chạy nhanh, bật nhảy, tiếp đất, thay đổi hướng đột ngột... cơn đau xuất hiện trở lại.

Nguyên nhân là do những động tác này đòi hỏi cơ, gân, dây chằng và khớp chịu tải lớn hơn so với các hoạt động thường ngày, trong khi hệ cơ xương khớp chưa phục hồi hoàn toàn. Lúc này, người bệnh không nên cố tiếp tục để kiểm tra khả năng chịu đựng.

Vùng chấn thương sưng trở lại sau tập luyện hoặc vào cuối ngày: Tình trạng này có thể đi kèm với cảm giác đau nóng, cho thấy vị trí tổn thương chưa đáp ứng tốt với mức tải hiện tại.

Chưa lấy lại biên độ vận động: Khớp hoặc cơ không thể duỗi, gập, xoay tròn hết biên độ bình thường so với bên còn lại. Ví dụ, chấn thương cổ chân chưa phục hồi hoàn toàn có thể gây khó khăn cho người bệnh khi ngồi xổm hoặc tiếp đất. Tình trạng này khiến người bệnh thực hiện động tác sai kỹ thuật, dồn tải lực không hợp lý sang vùng khác, có thể làm chấn thương cũ nặng hơn và gây ra chấn thương mới.

Cơ yếu hơn: Sau một thời gian nghỉ tập, cơ yếu hơn làm giảm khả năng kiểm soát chuyển động, nhất là trong những tình huống cần tăng, giảm tốc độ hoặc đổi hướng nhanh. Người bệnh còn giảm khả năng giữ thăng bằng, run rẩy hoặc mỏi nhanh khi gồng, tăng nguy cơ té ngã.

Mất ổn định khớp, cảm giác cổ chân dễ bị lật, sụm gối khi xoay người, bước đi không vững..: Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo chấn thương chưa phục hồi hoàn toàn. Người bệnh không nên tiếp tục chơi các môn thể thao có động tác xoay, đổi hướng hoặc va chạm khi khớp vẫn mất vững.

Bác sĩ Dương cho biết thời điểm trở lại thể thao ở mỗi người khác nhau, phụ thuộc vào loại chấn thương, mức độ tổn thương, phương pháp điều trị và yêu cầu vận động của từng môn. Người bệnh cần từng bước lấy lại biên độ vận động, sức mạnh cơ, sức bền, khả năng giữ thăng bằng và kiểm soát khớp. Người chơi các môn đòi hỏi di chuyển nhanh, bật nhảy hoặc đổi hướng cần được đánh giá thêm khả năng tăng tốc, giảm tốc, tiếp đất và thực hiện các động tác đặc thù của từng môn thể thao.

Để đảm bảo an toàn, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tập luyện trở lại, đặc biệt là với những môn cường độ cao như bóng đá, bóng rổ, chạy marathon... Khi mới bắt đầu, người bệnh nên điều chỉnh cường độ, thời lượng và loại bài tập thay vì cố tập theo lịch cũ. Nếu khớp sưng nhiều, đau tăng nhanh, không thể chịu lực hoặc mất vững, người bệnh cần đi khám sớm.

Phi Hồng