Ba lần truyền máu qua dây rốn cho thai nhi trong tử cung mẹ
Hà NộiChị Trang, 32 tuổi, ba lần được truyền máu qua dây rốn trong tử cung do thai nhi thiếu máu nặng, nay bé chào đời an toàn.
Chị Trang có tiền sử sinh non do thai nhi thiếu máu, phải truyền máu trong tử cung. Lần này chị theo dõi thai kỳ tại Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội. Lần truyền máu đầu tiên, thai nhi chỉ nặng hơn 300 g, doppler động mạch não giữa (MCA-PSV) 45 cm/s, tương đương 1.75 MoM cho thấy thiếu máu nặng.
Theo bác sĩ Nguyễn Thạc Việt, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, nếu tình trạng này kéo dài có thể gây phù thai, suy tim thai nhi, thậm chí tử vong. Êkíp truyền máu cho thai nhi qua tĩnh mạch rốn. Thai phụ được truyền kháng sinh, gây tê tại chỗ, gây mê cho thai nhi trước thủ thuật. Bác sĩ xác định vị trí của dây rốn qua hình ảnh siêu âm và đưa kim xuyên qua thành bụng và tử cung của người mẹ, tiếp cận tĩnh mạch rốn thai nhi.
Mẫu máu lấy từ dây rốn cho thấy huyết sắc tố (HGB) của thai nhi chỉ 6,6 g/dL, thể tích khối hồng cầu (HCT) 0,186 L/L. Dựa trên kết quả xét nghiệm, các bác sĩ đã tính toán lượng máu cần bổ sung và truyền từ từ 29 ml vào tĩnh mạch rốn, đồng thời theo dõi sát nhịp tim thai trong suốt thủ thuật nhằm hạn chế nguy cơ quá tải tuần hoàn.
"Mạch máu dây rốn của thai nhi rất nhỏ, chỉ lệch 1 mm cũng gây nguy hiểm cho thai nhi", bác sĩ Việt nói. Êkíp kiểm soát chặt nguy cơ nhiễm trùng, chảy máu, phản ứng với máu truyền. Sau lần truyền đầu tiên, MCA-PSV giảm từ 45 xuống 20,9 cm/giây. Thai nhi cử động tốt, tim thai đều đặn 146 lần/phút và tiếp tục phát triển.
Thai nhi tiếp tục thiếu máu và được truyền máu lần thứ hai khi 24 tuần 5 ngày và lần thứ ba lúc 27 tuần 4 ngày. Sau mỗi lần can thiệp, bác sĩ đánh giá mức độ thiếu máu, tính toán lượng máu cần truyền, theo dõi sát sức khỏe thai nhi.
Theo bác sĩ Việt, tình trạng thiếu máu của thai nhi có khả năng liên quan đến kháng thể bất thường từ cơ thể người mẹ. Kháng thể có thể đi qua nhau thai, tấn công và phá hủy hồng cầu thai nhi, gây thiếu máu tái phát sau mỗi lần truyền máu. Một trong những nguyên nhân thường gặp của cơ chế này là bất đồng nhóm máu hệ Rh giữa mẹ và thai nhi. Ngoài ra, thiếu máu thai nhi có thể do nhiễm virus, đặc biệt Parvovirus B19 gây ức chế quá trình tạo máu của thai, hội chứng truyền máu song thai hoặc các bệnh lý di truyền về máu như tan máu bẩm sinh (Thalassemia).
Đến tuần thai 31, siêu âm tiếp tục ghi nhận dấu hiệu thiếu máu ở thai nhi. Lần truyền máu thứ 4 giúp kéo dài thai kỳ, nhưng tiềm ẩn nguy cơ chảy máu và tắc mạch rốn. Sau hội chẩn giữa các chuyên khoa Sản, Y học bào thai và Sơ sinh, bác sĩ quyết định mổ lấy thai ở tuần 32.
Trước ca mổ, chị Trang được tiêm hai mũi trưởng thành phổi, cách nhau 24 giờ nhằm hỗ trợ quá trình hoàn thiện phổi của trẻ sinh non. Bé chào đời nặng khoảng 1,9 kg, được chuyển đến khoa Sơ sinh chăm sóc và theo dõi. Trẻ được hỗ trợ oxy sau sinh và truyền máu một lần. Sức khỏe của mẹ và bé ổn định, êkíp lấy mẫu nước ối để phân tích bất thường nhiễm sắc thể nhằm loại trừ nguyên nhân di truyền bẩm sinh. Sau một tháng nằm theo dõi và chăm sóc tại khoa Sơ sinh, bé được xuất viện.
Bác sĩ Việt tới thăm em bé khi được điều trị nội trú. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ khuyến cáo thai phụ cần khám và siêu âm theo lịch hẹn, đặc biệt ở các mốc 12 tuần, 20-22 tuần và 32 tuần. Những người từng sảy thai, lưu thai hoặc sinh non không rõ nguyên nhân cần thông báo đầy đủ tiền sử cho bác sĩ ngay từ đầu thai kỳ để được đánh giá nguy cơ, theo dõi phù hợp.
Thúy Hạnh
| Độc giả gửi câu hỏi về sản phụ khoa tại đây để bác sĩ giải đáp |