Thoát vị đĩa đệm là tình trạng nhân nhầy trong đĩa đệm cột sống thoát ra khỏi bao xơ, chèn ép lên rễ thần kinh chi phối cho các cơ vận động. Bệnh thường ảnh hưởng đến các đốt sống thắt lưng, không chỉ gây đau mà còn hạn chế khả năng vận động chi dưới.

ThS.BS Trần Thị Trinh, khoa Cơ Xương Khớp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cho biết người bệnh thoát vị nghiêm trọng và kéo dài, không được điều trị kịp thời, đúng phác đồ có thể bị yếu, teo nhỏ chân do một số nguyên nhân.

Khối thoát vị chèn ép rễ thần kinh ở thắt lưng khiến tín hiệu truyền từ não xuống cơ bị cản trở, gây yếu cơ. Mới đầu, các bó cơ chỉ yếu tạm thời nhưng nếu kéo dài, tế bào thần kinh tổn thương nặng dẫn đến suy giảm khả năng điều khiển vận động cơ.

Giảm nuôi dưỡng và tuần hoàn máu khiến các bó cơ nhận được ít oxy và chất dinh dưỡng hơn, kéo dài gây suy yếu và tiêu biến cơ bắp.

Tổn thương thần kinh không hồi phục do chèn ép rễ thần kinh thắt lưng, sợi thần kinh có thể tổn thương vĩnh viễn khiến khả năng phục hồi chức năng cơ kém.

Ngại vận động do đau lưng mạn tính làm cho cơ không được sử dụng thường xuyên nên co lại. Teo cơ dẫn đến mất sức mạnh và chức năng vận động, làm trầm trọng thêm triệu chứng thoát vị đĩa đệm, gây đau tăng.

Bác sĩ Trinh khuyến cáo người bị thoát vị đĩa đệm khi thấy đau lưng, lan xuống chân, tê bì, yếu cơ nên tới bệnh viện đa chuyên khoa để khám và đánh giá kỹ với bác sĩ cơ xương khớp, ngoại thần kinh cột sống, vật lý trị liệu và phục hồi chức năng. Ở giai đoạn sớm, khi cơ chân mới suy yếu nhẹ, rễ thần kinh mới bị chèn ép, điều trị nội khoa kết hợp vật lý trị liệu và vận động đúng cách có thể khôi phục sức mạnh cơ, khắc phục tình trạng teo cơ.

Người bệnh nên tuân thủ phác đồ và tái khám định kỳ theo lịch hẹn, tránh bỏ điều trị, tự ý tăng hoặc giảm liều thuốc, tần suất tập luyện. Điều chỉnh lối sống, tăng cường sức mạnh cơ lưng, bụng, chân giúp giảm tải áp lực cho cột sống. Ăn uống đa dạng, đủ chất như protein, canxi, vitamin D, vitamin nhóm B tốt cho hệ thần kinh - cơ.

Hạn chế mang vác nặng, sai tư thế, uống rượu bia, hút thuốc lá có thể làm bệnh nặng thêm. Khi cơ chân teo nhỏ nặng, một bên chân nhỏ hơn đáng kể bên còn lại, người bệnh có thể đã bị tổn thương thần kinh vĩnh viễn, gây mất khả năng dẫn truyền tín hiệu, mất cảm giác ở chân, khó hồi phục hoàn toàn.

Thanh Long