5 nhóm thực phẩm người cholesterol cao nên tránh
Ăn nhiều thịt chế biến sẵn, đồ chiên rán, thực phẩm nhiều chất béo bão hòa khiến tổng năng lượng dư thừa, có thể gây cholesterol cao.
Theo chuyên viên dinh dưỡng Nguyễn Thị Thu Huyền, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, cholesterol máu chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố như di truyền, tuổi tác, cân nặng, mức độ vận động, bệnh lý chuyển hóa, một số thuốc, thực phẩm. Cơ thể tự sản xuất cholesterol, nhưng ăn nhiều chất béo bão hòa, chất béo chuyển hóa, đường và nạp quá nhiều năng lượng cũng có thể làm tăng cholesterol trong máu.
Thịt chế biến sẵn
Xúc xích, thịt nguội, thịt xông khói, giăm bông... thường không có lớp mỡ nhìn thấy rõ như thịt ba chỉ nhưng vẫn chứa lượng chất béo bão hòa và natri. Một số sản phẩm được chế biến với nhiều nguyên liệu giàu chất béo. Vì vậy, hạn chế mỡ trong bữa ăn nhưng thường xuyên ăn xúc xích, thịt nguội vẫn có thể làm tăng cholesterol máu. Các loại thịt chế biến sẵn cũng thường chứa nhiều muối, còn có thể không tốt cho việc kiểm soát huyết áp.
Đồ chiên rán, thức ăn nhanh
Gà rán, khoai tây chiên, bánh chiên, mì xào... có thể hấp thụ một lượng dầu đáng kể trong quá trình chế biến. Nếu sử dụng dầu nhiều lần hoặc ăn thường xuyên, khẩu phần càng dễ dư thừa chất béo và năng lượng.
Một số thực phẩm chế biến công nghiệp có thể chứa chất béo bão hòa hoặc chất béo chuyển hóa. Chất béo chuyển hóa có thể làm tăng LDL-C (cholesterol xấu) và giảm HDL-C (cholesterol tốt)
Thực phẩm chiên rán hấp thụ một lượng dầu đáng kể trong quá trình chế biến. Ảnh: Vân Anh
Bánh ngọt, kem, các món ăn vặt
Bánh quy, bánh kem, bánh ngọt, kem, chocolate và nhiều món tráng miệng có thể chứa đồng thời đường, bơ, kem sữa hoặc các loại chất béo khác. Những người người không ăn mỡ lợn nhưng thường xuyên dùng bánh ngọt, cà phê nhiều kem, trà sữa hoặc đồ ăn vặt giàu năng lượng vẫn có thể nạp lượng chất béo và đường, có thể làm tăng triglyceride (chất béo trung tính), tăng cholesterol.
Ăn quá nhiều thực phẩm lành mạnh
Quả bơ, các loại hạt, bơ đậu phộng, phô mai hay dầu thực vật thường được xem là thực phẩm tốt hơn cho tim mạch. Tuy nhiên, chuyên viên Huyền lưu ý chất béo tốt vẫn cung cấp nhiều năng lượng. Ăn một lượng lớn các thực phẩm này trong khi khẩu phần tổng thể dư năng lượng có thể khiến cân nặng tăng và ảnh hưởng bất lợi đến chuyển hóa.
Đường và tinh bột tinh chế
Cơm trắng, bánh mì trắng, bún, phở, mì và các loại bánh kẹo không chứa nhiều cholesterol như nội tạng động vật nhưng vẫn cần được kiểm soát trong chế độ ăn của người rối loạn mỡ máu. Đặc biệt, khẩu phần quá nhiều tinh bột tinh chế và đường bổ sung có thể làm tăng triglyceride. Khi ăn nhiều hơn nhu cầu nhưng vận động ít, năng lượng dư thừa còn được chuyển hóa và dự trữ dưới dạng chất béo.
Nếu chế độ ăn chỉ tập trung "cắt giảm mỡ" nhưng vẫn tiêu thụ nhiều cơm, bánh ngọt, nước ngọt và đồ uống có đường, các chỉ số mỡ máu chưa chắc được cải thiện. Chuyên viên Thu Huyền cho hay, thay vì chỉ bỏ mỡ lợn hoặc kiêng tuyệt đối chất béo thì nên ưu tiên giảm chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa, hạn chế đường bổ sung và thực phẩm siêu chế biến; đồng thời tăng rau, quả nguyên miếng, ngũ cốc nguyên hạt, đậu, cá và nguồn chất béo không bão hòa.
Người có cholesterol cao cũng không nên tự loại bỏ hoàn toàn chất béo khỏi khẩu phần. Cơ thể vẫn cần chất béo để hấp thu các vitamin tan trong dầu và thực hiện nhiều chức năng sinh lý. Điều quan trọng là lựa chọn loại chất béo tốt và kiểm soát khẩu phần.
Nếu ăn uống tương đối lành mạnh nhưng LDL-C vẫn cao, đặc biệt khi có tiền sử gia đình mắc bệnh tim mạch sớm thì bạn nên kiểm tra định kỳ và trao đổi với bác sĩ để tìm nguyên nhân. Một số trường hợp cholesterol tăng chủ yếu liên quan đến yếu tố di truyền và không thể giải quyết chỉ bằng việc kiêng mỡ.
Thanh Ba
| Độc giả đặt câu hỏi bệnh tim mạch tại đây để bác sĩ giải đáp |