Bốn thói quen có thể giảm sỏi thận tái phát

Duy trì thói quen sinh hoạt và ăn uống phù hợp hằng ngày có thể giúp người từng bị sỏi thận giảm nguy cơ tái phát.

Sỏi thận hình thành khi các khoáng chất và muối trong nước tiểu kết tinh, tích tụ thành sỏi. Sau khi sỏi được đào thải hoặc loại bỏ bằng các phương pháp điều trị, người bệnh vẫn có nguy cơ xuất hiện sỏi mới nếu các yếu tố nguy cơ chưa được kiểm soát.

Theo bác sĩ Lê Minh Hùng, Khoa Tiết niệu - Nam học, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, thay đổi chế độ ăn uống và sinh hoạt là một phần quan trọng trong phòng ngừa sỏi thận tái phát. Các biện pháp cụ thể cần căn cứ vào thành phần sỏi, kết quả xét nghiệm và tình trạng sức khỏe của từng người.

Uống đủ nước

Uống đủ nước giúp pha loãng nước tiểu, giảm nồng độ các chất có khả năng kết tinh và hình thành sỏi. Khi cơ thể thiếu nước, nước tiểu cô đặc hơn, tạo điều kiện để các tinh thể khoáng chất tích tụ.

Người từng bị sỏi thận nên uống nước đều đặn trong ngày, tăng lượng nước khi vận động nhiều hoặc thời tiết nóng nếu không có chống chỉ định. Lượng nước cần thiết tùy thuộc vào thể trạng, mức độ vận động và tình trạng sức khỏe. Người mắc bệnh tim, bệnh thận hoặc được bác sĩ yêu cầu hạn chế dịch cần tuân thủ hướng dẫn riêng.

Ăn nhạt

Ăn nhiều muối có thể làm tăng lượng canxi bài tiết qua nước tiểu, góp phần tăng nguy cơ hình thành một số loại sỏi, đặc biệt là sỏi canxi. Người có tiền sử sỏi thận nên hạn chế nêm nhiều muối khi chế biến món ăn và giảm các thực phẩm chứa nhiều natri như mì ăn liền, thịt chế biến sẵn, đồ muối chua và thức ăn nhanh.

Người bệnh cũng nên đọc nhãn dinh dưỡng khi mua thực phẩm đóng gói để kiểm soát lượng natri tiêu thụ. Duy trì chế độ ăn ít muối vừa hỗ trợ giảm nguy cơ tái phát sỏi, vừa có lợi cho việc kiểm soát huyết áp.

Ăn đủ canxi

Người từng bị sỏi canxi oxalate không nên tự ý loại bỏ thực phẩm giàu canxi khỏi khẩu phần ăn. Canxi từ thực phẩm có thể liên kết với oxalate trong đường tiêu hóa, giúp giảm lượng oxalate được hấp thu và bài tiết qua nước tiểu.

Người bệnh nên duy trì lượng canxi phù hợp với nhu cầu cơ thể. Với người có nguy cơ hình thành sỏi canxi oxalate, bác sĩ có thể hướng dẫn điều chỉnh một số thực phẩm giàu oxalate như rau bina, một số loại hạt hoặc cám lúa mì tùy theo khẩu phần ăn và kết quả đánh giá nguy cơ. Việc hạn chế oxalate không cần áp dụng giống nhau cho tất cả người từng bị sỏi thận.

Hạn chế đạm động vật

Tiêu thụ quá nhiều đạm động vật có thể làm thay đổi thành phần nước tiểu, tăng nguy cơ hình thành một số loại sỏi ở người có yếu tố nguy cơ. Đặc biệt, người từng bị sỏi axit uric hoặc có nồng độ axit uric cao có thể cần hạn chế thực phẩm giàu purin như nội tạng động vật, thịt đỏ và một số loại hải sản theo hướng dẫn của bác sĩ.

Người bệnh nên duy trì khẩu phần đạm cân đối, kết hợp đa dạng rau quả phù hợp với tình trạng sức khỏe. Một số loại trái cây họ cam quýt cung cấp citrate, chất có khả năng ức chế quá trình kết tinh của một số loại sỏi. Tuy nhiên, hiệu quả phòng ngừa phụ thuộc vào thành phần sỏi và đặc điểm nước tiểu của từng người. Chế độ ăn không thay thế điều trị khi sỏi gây tắc nghẽn hoặc biến chứng.

Bác sĩ Hùng khuyến cáo người từng bị sỏi thận tái khám theo lịch để đánh giá nguy cơ hình thành sỏi. Phân tích thành phần sỏi cùng các xét nghiệm cần thiết giúp bác sĩ lựa chọn biện pháp phòng ngừa sỏi thận tái phát phù hợp. Nếu xuất hiện đau dữ dội vùng hông lưng, sốt, rét run hoặc khó tiểu, người bệnh cần đi khám sớm để phát hiện nguy cơ tắc nghẽn đường tiết niệu hoặc nhiễm trùng.

Thu Giang