Bệnh 'sốt đất' có vaccine phòng ngừa chưa?

Bệnh "sốt đất" vừa khiến 700 người mắc và 23 ca tử vong ở Thái Lan là bệnh gì, có ở Việt Nam không và có vaccine chưa? (Hải Minh, 32 tuổi, An Giang)

Trả lời:

Bệnh sốt đất (Whitmore, Melioidosis) do vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây ra, tồn tại trong đất kể cả môi trường nghèo dinh dưỡng, pH axit hoặc kiềm, dễ phát tán sau mưa lớn, lũ lụt. Mầm bệnh xâm nhập qua vết trầy xước, hít bụi, uống nước ô nhiễm hoặc ăn thực phẩm bẩn.

Người làm nông, xây dựng, tiếp xúc nước lũ, ao hồ... có nguy cơ mắc cao. Bệnh phổ biến ở Bắc Australia, Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam. Thái Lan vừa cảnh báo với hơn 700 ca, 23 tử vong từ đầu năm; Việt Nam cũng ghi nhận ca nguy kịch.

Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nguy cơ cao ở người suy giảm miễn dịch, mắc bệnh mạn tính, nghiện rượu. Thường gặp ở nam giới, người lớn, tăng vào mùa mưa. Triệu chứng xuất hiện sau 1-4 tuần, đa dạng do vi khuẩn tấn công nhiều cơ quan. Nếu chẩn đoán sớm, điều trị kháng sinh có thể khỏi nhưng kéo dài nhiều tháng; tử vong trên 40% ở ca sốc nhiễm khuẩn, viêm phổi nặng.

Hiện chưa có vaccine phòng bệnh này. Người dân tránh bệnh bằng cách vệ sinh cá nhân, hạn chế tiếp xúc đất nước ô nhiễm, dùng ủng găng tay. Ngoài ra, đất còn chứa mầm bệnh uốn ván, gây co cứng cơ, suy hô hấp, rối loạn thần kinh...

Với uốn ván, hiện bệnh đã có vaccine, cần tiêm khi có vết thương hở hoặc tiêm dự phòng; nếu đã tiêm đủ, chỉ cần tiêm nhắc 1 mũi, không cần huyết thanh kháng uốn ván.

ThS.BS Nguyễn Văn Quảng
Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC