Giải đáp thắc mắc

* Vui lòng điền chính xác và đầy đủ để nhận được câu trả lời và tư vấn chuyên sâu từ chuyên gia.

Bệnh zona có phải là bệnh giời leo không? Tôi muốn tiêm vaccine zona thần kinh thì phí tiêm vaccine bao nhiêu?
Quý Thành Luu, 65 tuổi, 989 lò gốm p8q6
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Bệnh zona thần kinh, hay còn gọi là giời leo, là căn bệnh gây ra những cơn đau nhức dữ dội, kèm theo nổi mụn nước tập trung thành từng mảng theo đường dẫn dây thần kinh cảm giác. Các triệu chứng thường bắt đầu với những vết sưng đỏ và sau đó là những vết sưng biến thành mụn nước chứa đầy chất lỏng, gây ngứa rát và khó chịu.

Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh zona thần kinh có thể để lại các biến chứng nguy hiểm như đau dây thần kinh sau zona, suy giảm thị lực, mất thị lực, hội chứng Ramsay Hunt… thậm chí có thể tử vong.

Những đối tượng dưới đây dễ mắc Zona thần kinh với biến chứng nguy hiểm bao gồm: người lớn từ 50 tuổi trở lên; người lớn từ 18 tuổi trở lên có nguy cơ cao bị zona (người suy giảm miễn dịch, ức chế miễn dịch hoặc có khả năng ức chế miễn dịch do mắc bệnh hoặc đang sử dụng liệu pháp điều trị...).

Do đó, tiêm vaccine là biện pháp ngừa bệnh chủ động và hiệu quả nhất. Vaccine zona thần kinh Shingrix do hãng dược GSK sản xuất, được khuyến cáo tiêm cho những người trên 50 tuổi, đặc biệt là những người đã từng bị zona, nhằm giúp giảm nguy cơ tái phát bệnh cũng như những cơn đau liên quan đến zona. Vaccine phòng zona thần kinh hiệu quả 97% ở nhóm từ 50 tuổi và đạt 70-87% ở nhóm từ 18 tuổi bị suy giảm hoặc ức chế miễn dịch hay có khả năng bị ức chế miễn dịch do bệnh lý, phương pháp điều trị. Vắc xin phòng bệnh zona hiện nay đang có giá dao động từ 3.890.000 đồng/ mũi.

Trước khi tiêm vaccine zona thần kinh, bác sĩ sẽ khám sàng lọc, xem xét bạn có thuộc trường hợp chống chỉ định hoặc cần hoãn tiêm vaccine hay không. Bạn nên đến cơ sở tiêm chủng và đem theo các giấy tờ cần thiết như bệnh án, loại thuốc đang điều trị để được bác sĩ chỉ định cụ thể.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Mẹ tôi năm nay 73 tuổi, hiện bị suy tim độ 3. Thưa bác sĩ, vậy mẹ tôi có được tiêm vaccine não mô cầu không?
Tín Dương, 43 tuổi, 28/11/19 Hùng Vương phường 6 sóc Trăng
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Hiện Việt Nam đang có 3 loại vaccine phòng bệnh do não mô cầu gồm vaccine não mô cầu nhóm B thế hệ mới do hãng dược phẩm GSK (Bỉ) sản xuất, chỉ định tiêm từ 2 tháng đến 50 tuổi; vaccine phòng não mô cầu nhóm BC do Cuba sản xuất, chỉ định tiêm từ 6 tháng đến 45 tuổi; vaccine phòng não mô cầu nhóm ACYW-135 do hãng dược Sanofi (Pháp) sản xuất, chỉ định tiêm từ 9 tháng đến 55 tuổi. Trường hợp của mẹ bạn đã quá tuổi nên không thuộc các trường hợp được chỉ định tiêm chủng.

Mẹ bạn bị suy tim độ 3 tức có tình trạng suy giảm miễn dịch, dễ bị các mầm bệnh lây qua đường hô hấp tấn công gây ra các bệnh cảnh như viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết như phế cầu, cúm, ho gà. Bạn có thể đưa mẹ bạn đến cơ sở tiêm chủng để được bác sĩ tư vấn cụ thể và chỉ định loại vaccine phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi được chẩn đoán dương tính viêm gan B. Khi đến bệnh viện làm xét nghiệm điều trị, khi có kết quả bác sỹ bảo, hiện tại virus đang bất hoạt và nồng độ thấp (6.5*10.2) nên không cần dùng thuốc, chỉ cần dùng các thực phẩm điều hoà men gan và tái kiểm tra mỗi 6 tháng. Cho tôi hỏi với tình trạng này ...
Đông, 30 tuổi, TPHCM
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Tiêm vaccine là cách phòng ngừa bệnh viêm gan B hiệu quả nhất hiện nay. Tuy nhiên, bạn đã nhiễm bệnh, vaccine phòng viêm gan B không còn hiệu quả, vì vậy không nên chủng ngừa. Điều bạn cần làm là tuân thủ phác đồ điều trị bệnh của bác sĩ, nên ăn uống đủ chất dinh dưỡng, tránh sử dụng rượu bia, ngủ nghỉ hợp lý, sinh hoạt lành mạnh để tăng cường sức đề kháng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Mẹ tôi 68 tuổi đang điều trị thuốc đích ung thư phổi và đã tiêm vaccine phế cầu 13, thì có nên tiêm thêm vaccine phế cầu 23 không? Dạ cảm ơn cảm ơn bác sĩ!
đỗ thị thanh ngọc, 44 tuổi, hậu giang
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vaccine phế cầu 23 (Pneumovax 23) được sản xuất bởi hãng dược phẩm MSD (xuất xứ từ Mỹ). Vaccine có hiệu quả phòng ngừa các bệnh nhiễm trùng xâm lấn do 23 chủng vi khuẩn phế cầu 1, 2, 3, 4, 5, 6B, 7F, 8, 9N, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 17F, 18C, 19A, 19F, 20, 22F, 23F, 33F gây ra như viêm phổi kèm nhiễm khuẩn huyết, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết (nhiễm trùng máu)... và viêm phổi mắc phải tại cộng đồng (thuộc nhóm không xâm lấn).

Vaccine Pneumovax 23 được chỉ định cho trẻ em từ 2 tuổi và người lớn, đặc biệt hiệu quả cao ở người lớn, người cao tuổi, người có bệnh nền, người có hệ miễn dịch yếu, người từng mắc Covid-19 có chức năng hô hấp suy giảm, người thiếu hụt bổ thể, rối loạn thực bào, người cấy ghép ốc tai, người có nguy cơ cao mắc bệnh lý não mô cầu xâm lấn như có bất thường giải phẫu hoặc chức năng lách, hội chứng thận hư, dò dịch não tủy, bệnh gan/tim/phổi/thận mạn tính, ghép ốc tai, đái tháo đường...

Vaccine phế cầu 13 (Prevenar 13) được sản xuất bởi hãng dược phẩm Pfizer (Mỹ), phòng các bệnh phế cầu khuẩn xâm lấn gây nguy hiểm cho trẻ em và người lớn như viêm phổi, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết (nhiễm trùng máu), viêm tai giữa cấp tính... do 13 chủng phế cầu khuẩn 1, 3, 4, 5, 6A, 6B, 7F, 9V, 14, 18C, 19A, 19F và 23F. Vaccine được chỉ định tiêm cho người từ 6 tuần tuổi và người lớn không giới hạn tuổi.

Trường hợp của mẹ bạn thuộc nhóm suy giảm miễn dịch do mắc bệnh lý ung thư phổi. Do đó, ngoài tiêm vaccine phế cầu 13, bạn cần tiêm thêm vaccine phế cầu 23 để phòng đầy đủ các chủng phế cầu khuẩn nguy hiểm. Phác đồ là một mũi, người có nguy cơ cao mắc bệnh phế cầu xâm lấn cần tiêm chủng lại 5 năm sau hoặc theo chỉ định của bác sĩ điều trị. Trước khi tiêm, mẹ bạn sẽ được khám sàng lọc kỹ, đánh giá tình hình sức khỏe, huyết áp, nhịp tim, tiền sử sử dụng thuốc, dị ứng ra sao...

Về phần mẹ bạn cần khai báo đầy đủ tình hình sức khỏe, việc điều trị bệnh, đang sử dụng thuốc ra sao... để bác sĩ có quyết định việc tiêm phù hợp. Cảm ơn câu hỏi của bạn.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi 63 tuổi đang bị đau dây thần kinh sau zona đang điều trị tại bệnh viện và đã uống thuốc được 8 tháng nhưng chưa hết đau, vậy tôi có thể tiêm vaccine zona được không?
Le Thien, 63 tuổi, Biên Hòa, Đồng Nai
ThS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn,

Trường hợp của bạn, tiêm vaccine phòng zona thần kinh rất cần thiết. Vaccine zona thần kinh Shingrix do hãng dược GSK sản xuất, được khuyến cáo tiêm cho những người trên 50 tuổi, đặc biệt là người từng bị zona. Mũi tiêm nhằm giúp giảm nguy cơ tái phát bệnh cũng như những cơn đau liên quan đến zona.

Vaccine phòng zona thần kinh hiệu quả 97% ở nhóm từ 50 tuổi và đạt 70-87% ở nhóm từ 18 tuổi bị suy giảm hoặc ức chế miễn dịch hay có khả năng bị ức chế miễn dịch do bệnh lý, phương pháp điều trị. Hiện bạn đang bị đau dây thần kinh sau zona, tiêm vaccine là cần thiết để cung cấp thêm sự bảo vệ của cơ thể, giúp tăng cường hệ miễn dịch và ngăn ngừa tình trạng bệnh tái phát trong tương lai. Khi tiêm vaccine, cơ thể sẽ sản sinh kháng thể đặc hiệu, giúp chống lại khả năng tái hoạt động của virus.

Trước khi tiêm vaccine zona thần kinh, bác sĩ sẽ khám sàng lọc, xem xét bạn có thuộc trường hợp chống chỉ định hoặc cần hoãn tiêm vaccine hay không. Bạn nên đến cơ sở tiêm chủng và đem theo các giấy tờ cần thiết như bệnh án, loại thuốc đang điều trị để được bác sĩ chỉ định cụ thể.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Con gái tôi 8 tuổi, đang bị sốt, tôi có tiêm vaccine sốt xuất huyết cho con được không? Tôi cần lưu ý gì khi tiêm cho con.
ngocthanvhh, 38 tuổi, 33 Gò Cát, TP Thủ Đức, TP.HCm
ThS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vaccine sốt xuất huyết do hãng dược Takeda (Nhật Bản) nghiên cứu, phát triển, chỉ định tiêm cho trẻ từ 4 tuổi và người lớn. Mũi tiêm giúp phòng ngừa cả bốn type huyết thanh sốt xuất huyết Den-1, Den-2, Den-3, Den-4, đồng thời ngăn tái nhiễm. Hiệu quả phòng bệnh hơn 80%, khả năng ngăn bệnh nặng, biến chứng hơn 90%. Lịch tiêm 2 mũi trong 3 tháng.

Con bạn đã 8 tuổi thì thuộc nhóm đối tượng được tiêm vaccine. Tuy nhiên vaccine được khuyến cáo hoãn tiêm khi bị sốt nặng cấp tính, vì vậy bạn nên đợi bé hết sốt tiêm sẽ an toàn. Trước khi đưa con đi tiêm vaccine bạn cần cho trẻ ăn uống đầy đủ và không cần thiết phải nhịn ăn. Khi đi tiêm chủng nên chuẩn bị sẵn sổ tiêm, sổ khám bệnh và đơn thuốc đã và đang sử dụng trong thời gian gần nhất (trong trường hợp người tiêm phòng đang điều trị bệnh).

Ngoài ra, khi đi tiêm phòng cần mặc trang phục thoải mái, áo ngắn tay để dễ dàng tiêm chủng, tiết kiệm thời gian và công sức khi tiêm. Bạn nên cho bé ăn uống đầy đủ, ngủ đủ giấc chuẩn bị một tinh thần thoải mái trước khi đi tiêm chủng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi muốn tiêm vaccine não mô cầu cho con gái 5 tuổi thì chi phí và lịch tiêm như thế nào?
Nguyễn Liên, 32 tuổi, Thôn Hàm Minh, Hàm Thuận Nam, Bình Thuận
ThS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn,

Việt Nam đã có 3 loại vaccine não mô cầu gồm:

Vaccine Mengoc BC (CuBa) phòng hai nhóm vi khuẩn não mô cầu B và C tiêm cho trẻ 6 tháng tuổi đến người lớn 45 tuổi, lịch tiêm 2 mũi cách nhau từ 6 đến 8 tuần.

Vaccine Menactra (Mỹ) phòng 4 nhóm vi khuẩn não mô cầu A, C, Y, W-135, tiêm cho trẻ từ 9 tháng tuổi đến người lớn 55 tuổi. Trẻ từ 9 tháng đến 23 tháng tuổi tiêm 2 liều cách nhau 3 tháng. Trẻ tròn 24 tháng đến 55 tuổi tiêm 1 liều duy nhất.

Vaccine Bexsero (Italy) thế hệ mới phòng nhóm vi khuẩn não mô cầu B, cho khả năng bảo vệ với chủng vi khuẩn nhóm B rộng hơn so với loại phòng não mô cầu BC của Cuba, tiêm cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến người lớn 50 tuổi, lịch tiêm hai mũi cơ bản cách nhau 1-2 tháng và một mũi nhắc tùy theo độ tuổi.

Trong đó, vaccine Menngoc BC hiện có giá 315.000 đồng/liều. Vaccine Menactra có giá 1.370.000 đồng/liều. Vaccine Bexero có giá 1.750.000 đồng/liều.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Hiện nay, có rất nhiều loại bệnh liên quan đến virus HPV. Vậy để tiêm đủ ba mũi HPV thì cần chi phí bao nhiêu ạ?
daohonghanh2545, 19 tuổi, Cầu diễn, Minh Khai, Bắc Từ Liêm, Hà Nội
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Virus Human Papilloma (HPV) là virus gây u nhú ở người. Hiện các nhà khoa học đã phân lập được hơn 200 chủng virus HPV, trong đó có khoảng 40 chủng HPV gây bệnh ở vùng sinh dục và các loại ung thư ở cổ tử cung, hậu môn, hầu họng, dương vật, âm hộ và âm đạo.

Người nhiễm HPV dai dẳng có thể tiến triển thành các triệu chứng như mụn cóc sinh dục sau vài tháng và các tổn thương tiền ung thư, ung thư sau nhiều năm hoặc vài chục năm.

Hiện Việt Nam đã có 2 loại vaccine phòng 4 chủng HPV (Gardasil) gồm 6, 11, 16, 18 và 9 chủng HPV (Gardasil 9) gồm: 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 và 58 do hãng dược phẩm hàng đầu thế giới Merck Sharp and Dohm (MSD-Mỹ) sản xuất. Vaccine giúp phòng mụn cóc sinh dục và các loại ung thư nguy hiểm như ung thư cổ tử cung, âm hộ, âm đạo, hầu họng, hậu môn do 9 chủng HPV kể trên gây ra.

Giá vaccine HPV có sự khác nhau phụ thuộc vào loại vaccine. Ví dụ vaccine Gardasil chỉ tiêm được cho nữ 9-26 tuổi với phác đồ tiêm chủng 3 mũi. Hiện vaccine Gardasil có giá khoảng gần 1,8 triệu/mũi. Vaccine Gardasil 9 tiêm được cho nam và nữ từ 9-45 tuổi, từ 9-14 tuổi chỉ cần tiêm 2 mũi và 15-45 có phác đồ tiêm 3 mũi. Vaccine Gardasil 9 có giá gần 3 triệu/mũi. Bạn có thể đến 200 trung tâm của hệ thống tiêm chủng VNVC trên toàn quốc để được bác sĩ khám sàng lọc và chỉ định tiêm chủng phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Em hiện đang 18 tuổi ạ, em có nên tiêm vaccine HPV vào giai đoạn này không ạ và nếu có gì cần lưu ý về tác dụng phụ hay lưu ý gì không ạ
Trần Phương Linh, 19 tuổi, số 37 DỊch VỌng, Cầu Giấy
BS.CKI Bạch Thị Chính

Giám đốc Y khoa, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vaccine tốt nhất là vaccine được tiêm sớm nhất và đúng độ tuổi khuyến cáo. Hiện Việt Nam đã có vaccine phòng HPV tiêm cho nam nữ từ 9-45 tuổi. Trong đó, vaccine Gardasil chỉ dành cho nữ giới từ 9-26 tuổi còn vaccine Gardasil 9 dành cho nam và nữ giới từ 9-45 tuổi. Trẻ từ 9-14 tuổi chỉ cần tiêm 2 mũi Gardasil 9 cách nhau 6 tháng.

Trường hợp của bạn 18 tuổi nằm trong độ tuổi khuyến cáo tiêm vaccine và cần tiêm 3 mũi. Cả hai loại vaccine trải qua nhiều năm thử nghiệm, trước khi được FDA (Mỹ) cấp phép. Tiếp đó, vaccine được giám sát tính an toàn bởi CDC (Mỹ), FDA và nhiều nước trên toàn cầu. Nhiều cuộc nghiên cứu cho thấy vaccine HPV không làm mãn kinh sớm, chậm kinh, gây vô sinh hay ảnh hưởng quá trình dậy thì của trẻ.

Giống như các loại vaccine khác, vaccine HPV có phản ứng thông thường sau tiêm như đau, đỏ hoặc sưng tại nơi tiêm, đau cơ, sốt, đau đầu hoặc mệt mỏi. Các phản ứng này thường nhẹ và tự hết sau 1- 2 ngày.

Hiện chỉ một số trường hợp không được chỉ định tiêm ngừa vaccine HPV, gồm: phụ nữ mang thai, người bị dị ứng với thành phần của vaccine hoặc dị ứng nặng sau tiêm mũi đầu. Người mắc bệnh cấp tính, rối loạn đông máu vẫn có thể chủng ngừa khi được điều trị ổn định.

Nếu không thuộc các nhóm chống chỉ định, bạn có thể an tâm tính an toàn của vaccine. WHO cũng khuyến cáo vaccine HPV là một trong các biện pháp ngừa các bệnh do HPV gây ra như mụn cóc sinh dục, ung thư ở cả nam và nữ (cổ tử cung, âm hộ, âm đạo, hậu môn, ung thư hầu họng).

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Em đã bị nhiễm sốt xuất huyết thì nên tiêm mấy mũi vaccine sốt xuất huyết ạ, giá các mũi bao nhiêu?
quachthixuanngoc181298, 36 tuổi, Bình Thạnh, TP HCM
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn! Vaccine sốt xuất huyết là chế phẩm sinh học có tính kháng nguyên, cung cấp khả năng phòng ngừa bệnh sốt xuất huyết do virus Dengue gây ra. Vaccine sốt xuất huyết hoạt động dựa trên cơ chế kích thích hệ thống miễn dịch sản sinh kháng thể, tạo miễn dịch một cách chủ động chống lại cả 4 nhóm huyết thanh của virus Dengue, bao gồm DEN-1, DEN-2, DEN-3 và DEN-4, nhờ đó ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh, biến chứng và tử vong sốt xuất huyết gây ra.

Về lý thuyết, một người có thể bị nhiễm sốt xuất huyết đến 4 lần trong đời. Người bị sốt xuất huyết lần thứ hai có thể có biểu hiện triệu chứng nặng hơn, nguy cơ biến chứng nguy hiểm và tỷ lệ tử vong cao hơn so với lần đầu mắc bệnh. Do đó, người đã bị sốt xuất huyết rất cần tiêm vaccine sốt xuất huyết để phòng ngừa nguy cơ tái nhiễm bệnh do các tuýp huyết thanh virus sốt xuất huyết khác trong tương lai, đồng thời chặn đứng nguy cơ bệnh diễn biến nặng, biến chứng nguy hiểm và nguy cơ tử vong cao ở những lần tái nhiễm do các tuýp huyết thanh virus sốt xuất huyết khác.

Tháng 5/2024, Bộ Y tế phê duyệt và cấp phép sử dụng vaccine sốt xuất huyết Qdenga của hãng dược phẩm Takeda (Nhật Bản), VNVC là đơn vị đầu tiên đưa về Việt Nam và triển khai tiêm lần đầu tiên cho người dân tại hàng trăm trung tâm VNVC hiện đại trên toàn quốc. Vaccine được chỉ định chủng ngừa cho người từ 4 tuổi trở lên áp dụng lịch tiêm 2 mũi cách nhau 3 tháng. Vắc xin Qdenga hiện có giá gần 1,4 triệu đồng/mũi. Vaccine phải tiêm cách thời điểm được chẩn đoán mắc sốt xuất huyết ít nhất 6 tháng.

Bạn cũng nên tới các trung tâm của hệ thống tiêm chủng VNVC trên toàn quốc để được bác sĩ tư vấn kịp thời và phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Nếu tiêm đủ mũi vaccine sốt xuất huyết, tôi có mắc sốt xuất huyết nữa không?
Phạm An Huy, 28 tuổi, Bến Tre
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Việt Nam đang có vaccine sốt xuất huyết Qdenga chống lại 4 tuýp huyết thanh virus sốt xuất huyết DEN-1, DEN-2, DEN-3, DEN-4, giúp phòng bệnh hơn 80% và giảm nguy cơ nhập viện lên đến 90%.

Giống như tất cả các loại vaccine khác, vaccine không bảo vệ tuyệt đối 100%, do đó có tỷ lệ nhỏ người tiêm vaccine vẫn có thể mắc bệnh. Theo các nghiên cứu, người đã tiêm vaccine nếu mắc bệnh thì triệu chứng thường nhẹ. Do đó, bạn không nên chủ quan, ngoài việc tiêm chủng vaccine đúng và đủ lịch, bạn nên phối hợp thực hiện các biện pháp phòng bệnh sốt xuất huyết khác như: Không để muỗi đẻ trứng (như vệ sinh môi trường, dọn dẹp những vật phế thải có chứa nước trong và xung quanh nhà, súc rửa lu vại, đậy kín dụng cụ chứa nước…); không cho muỗi trú ngụ (như gấp gọn quần áo, thường xuyên giặt giũ chăn màn, …); không để muỗi đốt (như mặc quần áo dài, ngủ màn ngay cả ban ngày, sử dụng kem chống muỗi...) để bảo vệ sức khỏe của bản thân và cộng đồng.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi mắc zona thần kính cách đây 6 năm, hiện nay tôi đi tiêm ngừa vaccine phòng bệnh này được không?
Lê Ngọc Minh, 58 tuổi, 10/11 Nguyễn sắc kim phan thiết bình thuận
BS.CKI Nguyễn Lê Nga

Quản lý Y khoa vùng 1 miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Từ tháng 10/2024, nước ta đã có vaccine phòng zona thần kinh có tên gọi Shingrix, do hãng dược GSK sản xuất tại Bỉ, tiêm cho người từ 50 tuổi trở lên và người từ 18 tuổi có nguy cơ cao mắc zona thần kinh do bị suy giảm miễn dịch hoặc bị ức chế miễn dịch hoặc có khả năng bị ức chế miễn dịch do bệnh lý hoặc liệu pháp điều trị). Vaccine có hiệu quả cao đến 97% ở đối tượng trên 50 tuổi và đến 87% ở người từ 18 tuổi, đặc biệt giúp giảm biến chứng đau thần kinh sau zona và các biến chứng khác đến hơn 90%.

Người từng mắc zona rồi vẫn có khả năng tái phát, tỷ lệ tái phát từ 5% - 30%, do đó trường hợp của bạn cần tiêm vaccine để ngăn ngừa nguy cơ tái phát dẫn đến biến chứng, hạn chế lây lan virus dẫn đến bệnh thủy đậu cho người khác.

Zona thần kinh do virus varicella zoster (gây bệnh thủy đậu) tái hoạt động gây ra. Người đã mắc zona vẫn có khả năng lây truyền virus này và gây bệnh thủy đậu cho người chưa mắc hoặc chưa tiêm ngừa thủy đậu. Zona thần kinh có thể gây các biến chứng như đau dây thần kinh kéo dài sau khi phát ban đã lành, viêm phổi, viêm não, liệt mặt... và tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu cơ tim sau khi mắc bệnh.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi bị mèo hoang cào, có nguy cơ mắc bệnh dại không?
Nguyễn Thị Bình, 20 tuổi, Hà Nội
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm

Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Dại là bệnh truyền nhiễm cấp tính lây qua các vết cắn, cào, liếm vào vết thương hở của động vật có vú máu nóng, chiếm đa số là chó, mèo. Do đó, với trường hợp bạn bị mèo hoang cắn sẽ có nguy cơ nhiễm dại.

Dại không có thuốc điều trị đặc hiệu, vaccine là cách phòng bệnh duy nhất hiện có. Với các vết thương do động vật gây ra, bạn cần sơ cứu vết thương bằng cách rửa với xà phòng dưới vòi nước sạch trong 15 phút, sau đó rửa lại với cồn y tế. Bạn chú ý không nặn máu, không làm dập nát, không băng kín vết thương khiến virus dại đi vào cơ thể nhanh hơn. Sau đó, bạn cần đến các cơ sở y tế, trung tâm tiêm chủng như VNVC để được tư vấn tiêm ngừa.

Phác đồ vaccine dại gồm 3-5 mũi tùy theo tình trạng con vật, tình trạng vết thương, lịch sử tiêm chủng và đường tiêm. Trong đó, vaccine dại có thể tiêm dự phòng trước khi bị cắn, cào cho người thường xuyên tiếp xúc với động vật, du lịch/làm việc ở nơi xa các cơ sở y tế nếu có vết thương do động vật. Phác đồ dự phòng gồm 3 mũi, nếu bị cắn cào sau đó, chỉ cần bổ sung 2 mũi và không cần tiêm huyết thanh.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi mới bị zona thần kinh thì có tiêm chủng vaccine được không?
Nguyễn Văn Cường, 55 tuổi, Hòn Chồng - Vĩnh Phước - Nha Trang
THS.BS Ngô Thị Kim Phượng

Quản lý vùng Khu vực miền Trung và Tây Nguyên, Hệ thống trung tâm tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Vaccine zona thần kinh (giời leo) đã có mặt tại nước ta từ tháng 10/2024, triển khai tiêm đầu tiên tại Hệ thống tiêm chủng VNVC. Vaccine có tên gọi Shingrix, do hãng dược phẩm GSK sản xuất ở Bỉ, tiêm cho người từ 50 tuổi trở lên và người từ 18 tuổi có nguy cơ cao mắc zona thần kinh.

Vaccine có hiệu quả phòng bệnh cao lên đến hơn 97% ở người từ 50 tuổi trở lên và 70-87% ở người từ 18 tuổi trở lên có nguy cơ cao mắc zona thần kinh do bị các bệnh lý hoặc sử dụng các thuốc, liệu pháp điều trị gây ức chế hoặc có khả năng bị ức chế miễn dịch. Vaccine còn giúp giảm biến chứng đau thần kinh sau zona và các biến chứng khác hơn 90%.

Đối với người từng mắc zona thần kinh, vaccine vẫn có giá trị bảo vệ, phòng tái phát, phòng các biến chứng khi tái phát như đau thần kinh sau zona, zona thần kinh mắt… và hạn chế lây nhiễm virus gây bệnh sang người khác. Người từng mắc zona thần kinh cần điều trị bệnh ổn định trước khi tiêm ngừa. Để xác định thời điểm tiêm phù hợp, bạn cần tư vấn với bác sĩ tại các trung tâm tiêm chủng như VNVC để có chỉ định tiêm ngừa cá nhân hóa với tình trạng sức khỏe của bản thân.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!

Tôi đã bị thủy đậu lúc còn nhỏ, nhưng giờ lớn thi thoảng lại bị phát zona. Vậy tôi có thể tiêm vaccine zona được không? Hay vaccine này chỉ tiêm cho những người chưa từng bị zona? Mong bác sĩ tư vấn giúp, xin cảm ơn!
vanthanhvu, 39 tuổi, Q7
BS.CKI Bạch Thị Chính

Giám đốc Y khoa, Hệ thống tiêm chủng VNVC

Chào bạn!

Việc bạn đã từng mắc thủy đậu khi còn nhỏ và thi thoảng bị phát zona là một điều rất phổ biến. Bởi vì thủy đậu và zona thần kinh đều do virus varicella zoster (VZV) gây ra. Sau khi gây bệnh thủy đậu, virus VZV có khả năng tồn tại trong cơ thể ở trạng thái "ngủ đông" trong nhiều năm tại các hạch thần kinh. Khi gặp điều kiện thuận lợi như cao tuổi, cơ thể suy giảm miễn dịch, suy nhược, mắc các bệnh lý ung thư, virus sẽ tái hoạt động rồi gây ra bệnh zona thần kinh.

Hiện vaccine zona thần king Shingrix được chỉ định cho người từ 50 tuổi trở lên và từ 18 tuổi trở lên có tình trạng suy giảm miễn dịch hoặc có khả năng bị ức chế miễn dịch do bệnh lý hoặc sử dụng các liệu pháp điều trị như mắc ung thư, bệnh lý máu ác tính, HIV/AIDS...

Vaccine có hiệu quả ngăn ngừa virus tái hoạt động gây ra các biến chứng zona thần kinh, từ đó phòng ngừa và tái phát zona thần kinh cũng như các biến chứng như đau thần kinh sau zona. Theo dữ liệu nghiên cứu, vaccine có hiệu quả phòng ngừa zona thần kinh lên đến 97% ở người từ 50 tuổi trở lên và đến 87% trên người từ 18 tuổi bị suy giảm miễn dịch do bệnh lý đồng thời giảm biến chứng đau thần kinh sau zona và các biến chứng khác hơn 90%. Do đó, người tái phát zona thần kinh vẫn được chỉ định tiêm chủng vaccine.

Trường hợp của bạn chưa rõ là bao nhiêu tuổi, có mắc bệnh lý gì không. Bạn nên đến các trung tâm tiêm chủng VNVC trên toàn quốc để được bác sĩ khám sàng lọc, đưa ra chỉ định tiêm ngừa vaccine zona thần kinh phù hợp.

Cảm ơn câu hỏi của bạn. Chúc bạn và gia đình nhiều sức khỏe!