"Tôi kêu gọi đồng bào, những người đang trong lực lượng dự bị, đến các văn phòng đăng ký nghĩa vụ quân sự. Hôm nay tôi đã ký sắc lệnh tổng động viên", Denis Pushilin, lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Donetsk (DPR) tự xưng, cho biết trong một tuyên bố qua video hôm nay.
Lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Lugansk (LPR) tự xưng Leonid Pasechnik sau đó cũng đưa ra tuyên bố tương tự. "Tôi quyết định ban bố lệnh tổng động viên trên lãnh thổ của Cộng hòa Nhân dân Lugansk", sắc lệnh do Pasechnik ký cho hay.
Vùng Donbass bao gồm hai tỉnh ly khai là Donetsk và Lugansk. Trước đó một ngày, Pushilin thông báo bắt đầu đợt di tản dân thường quy mô lớn sang Nga, trong đó phụ nữ, trẻ em và người già sẽ được ưu tiên di chuyển trước. Động thái diễn ra sau khi Pushilin cáo buộc Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky sắp lệnh cho binh sĩ tấn công vào DPR, nhưng không đưa ra bằng chứng.

Denis Pushilin, lãnh đạo Cộng hòa Nhân dân Donetsk (DPR), tại cuộc họp báo ở Donetsk hôm 11/2. Ảnh: Reuters.
Pushilin nói rằng lực lượng trong khu vực của ông đã ngăn chặn các cuộc tấn công do Ukraine lên kế hoạch, và quân đội Ukraine vẫn tiếp tục tấn công. "Chúng ta sẽ sát cánh cùng nhau để giành chiến thắng chúng ta muốn và cần. Chúng ta sẽ bảo vệ Donbass và tất cả người dân Nga", Pushilin nói thêm.
Pasechnik hôm qua cũng thông báo về hoạt động di tản dân thường qua Nga, đồng thời kêu gọi những người đủ khả năng cầm súng ở lại bảo vệ quê hương.
Thông báo sơ tán được lãnh đạo DPR và LPR đưa ra trong bối cảnh đụng độ giữa quân chính phủ và phe ly khai ở miền đông Ukraine gần đây leo thang. Một nguồn tin cho biết các trận pháo kích giữa các bên tham chiến gần đây bùng phát dữ dội nhất kể từ năm 2015.
Gần 600 vụ nổ được ghi nhận vào sáng 18/2 tại vùng Donbass, tăng 100 vụ so với một ngày trước đó, một số vụ nổ liên quan đến đạn pháo 152 mm, 122 mm và súng cối cỡ lớn. Xe tăng khai hỏa ít nhất 4 phát đạn pháo, nguồn tin cho biết.
Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Oleksiy Reznikov nói rằng nước này đang củng cố năng lực phòng thủ, song "không có ý định mở chiến dịch quân sự nhằm vào lực lượng ly khai ở miền đông hoặc bán đảo Crimea".
Quân đội Ukraine và lực lượng ly khai hôm nay tiếp tục cáo buộc nhau vi phạm nghiêm trọng lệnh ngừng bắn. Quân chính phủ nói lực lượng ly khai 66 lần vi phạm lệnh ngừng bắn trong 24 giờ qua, trong khi Donetsk mô tả tình hình "nguy cấp".
Giao tranh tại khu vực Donbass gần đây gia tăng sau khi Ukraine nhận nhiều vũ khí từ Mỹ và các thành viên NATO. Số vũ khí này được chuyển tới trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau khi Mỹ và phương Tây cáo buộc Nga tập trung hơn 100.000 quân gần biên giới và lên kế hoạch tiến đánh Ukraine.
Nga bác bỏ, khẳng định mọi hoạt động quân sự sát biên giới phía tây là vấn đề nội bộ và chỉ nhằm mục tiêu diễn tập trước mối đe dọa từ kịch bản NATO mở rộng sang phía đông, đồng thời chỉ trích Mỹ và đồng minh phóng đại nguy cơ chiến tranh.
Trước đợt điều quân của Nga, Mỹ điều chiến hạm và oanh tạc cơ B-1B tham gia "diễn tập ngoài kế hoạch" của NATO tại Biển Đen, với hai thành viên của liên minh là Thổ Nhĩ Kỳ và Romania cùng Ukraine.
Nga ngày 16/2 nêu ra 5 bước giải quyết xung đột ở Donbass, trong đó có buộc Ukraine tuân thủ thỏa thuận Minsk và dừng cung cấp vũ khí cho quốc gia Đông Âu này. Nga còn kêu gọi phương Tây rút cố vấn quân sự và dừng mọi cuộc diễn tập giữa Ukraine với NATO, sau đó thu hồi toàn bộ khí tài nước ngoài được chuyển tới đây.

Bán đảo Crimea và vùng Donbass. Đồ họa: Washington Post.
Xem thêm:
- 5 câu hỏi về khủng hoảng Ukraine
- Bốn tháng khủng hoảng Nga - Ukraine sục sôi
- Vì sao Nga không động binh với Ukraine?
- Mỹ muốn gì trong khủng hoảng Ukraine?
Huyền Lê (Theo AFP)