Có nên dừng thuốc xịt hen để tiêm vaccine cúm?

Mẹ tôi 70 tuổi, mắc hen phế quản và dùng thuốc xịt hàng ngày, có cần ngưng thuốc xịt trước khi tiêm vaccine cúm không? (Minh Thu, 45 tuổi, Đồng Nai)

Trả lời:

Với tình trạng của bác, gia đình cần đưa đến khám sàng lọc trước khi tiêm vaccine. Nếu tình trạng bệnh hen suyễn đang kiểm soát tốt, không có dấu hiệu của đợt bệnh cấp tính, huyết áp, nhịp thở ổn định, không có tiền sử phản vệ độ III trở lên với thành phần vaccine... bác sĩ sẽ chỉ định tiêm chủng.

Nếu bác đang khó thở, vừa trải qua đợt hen cấp hoặc mới được điều chỉnh thuốc do bệnh chưa kiểm soát tốt, bác sĩ cần đánh giá lại. Một số trường hợp cần phối hợp với bác sĩ điều trị để lựa chọn thời điểm tiêm phù hợp.

Bạn không nên để mẹ tự ngưng thuốc xịt trước khi tiêm. Việc bỏ thuốc có thể khiến bệnh mất kiểm soát, xuất hiện khó thở và ảnh hưởng đến kế hoạch tiêm chủng. Khi đến khám, gia đình nên mang theo đơn thuốc, thông báo đầy đủ các thuốc đang dùng, những thay đổi điều trị gần đây, tiền sử dị ứng và phản ứng sau tiêm nếu có.

Hen phế quản là bệnh viêm mạn tính của đường thở, nhiều người cần sử dụng thuốc lâu dài để kiểm soát triệu chứng và ngăn cơn bùng phát cấp tính. Người mắc hen cần chủ động phòng cúm bởi virus có thể làm đường thở viêm nhiều hơn, khởi phát cơn hen, tăng nguy cơ viêm phổi và nhập viện. Nguy cơ biến chứng vẫn hiện hữu ngay cả khi bệnh hen nhẹ hoặc đang được kiểm soát tốt bằng thuốc.

Về lựa chọn vaccine, mẹ bạn 68 tuổi, thuộc độ tuổi có thể sử dụng vaccine cúm chuyên biệt dành cho người từ 60 tuổi trở lên tại Việt Nam. Đây là vaccine bất hoạt có hàm lượng kháng nguyên 60 microgam mỗi chủng, cao gấp bốn lần vaccine cúm liều tiêu chuẩn. Vaccine được thiết kế nhằm tăng cường đáp ứng miễn dịch ở người cao tuổi, khi khả năng bảo vệ của hệ miễn dịch suy giảm theo tuổi tác và mắc nhiều bệnh nền.

Vaccine chứa thành phần của ba chủng virus cúm A/H1N1, A/H3N2 và B/Victoria, được cập nhật theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới. Người cao tuổi cần tiêm nhắc hằng năm, kể cả khi sử dụng vaccine chuyên biệt.

Ngoài cúm, mẹ bạn có thể được tư vấn vaccine phòng phế cầu, RSV, bạch hầu, ho gà, uốn ván theo tình trạng sức khỏe và tiền sử tiêm chủng. Các vaccine này phòng những tác nhân khác nhau, không thay thế cho nhau. Tiêm chủng cần kết hợp duy trì thuốc điều trị hen, tránh khói thuốc và hạn chế tiếp xúc với người đang mắc bệnh hô hấp.

Bác sĩ Nguyễn Như Điền
Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC