Đọc qua hai bài viết gần đây về việc giới trẻ không đi chúc Tết và ông bố 50 ép con trai 18 tuổi đi chúc Tết làm tôi muốn lên bài thay mặt những người không thích chúc Tết không kể lớn bé để nêu lên luận điểm, luận cứ cho việc này.
Thứ nhất, không đặt mình của thế hệ cũ vào hoàn cảnh của thế hệ mới mà suy nghĩ. Những người thường từ 50 tuổi trở lên thường là thế hệ 6x, 7x sống trong thời kỳ nông nghiệp phát triển, làng xóm gắn kết, chưa có internet, làm nông thì theo mùa vụ, mà công việc chân tay thì ngủ rất ngon, nghĩ ít nên dù mệt cũng chỉ là vì thể chất, ngủ một giấc là khỏe.
Trong khi thế hệ giờ phải sống dưới áp lực cao, chi phí nuôi dạy con cái, việc nâng cấp bản thân để tránh đào thải... dù là học sinh cấp ba, sinh viên, người đi làm, người mới lập gia đình ai cũng sẽ có nỗi khổ tâm, và nó nặng nề hơn rất nhiều so với thế hệ cũ. Xin thưa, mệt tâm nó còn khổ hơn mệt xác cả ngàn lần.
Thứ hai, sự thực dụng lên ngôi. Họ được quyền làm những gì họ thấy có lợi cho họ, đó là tiên quyết, sau đó có nghĩ cho người khác hay không lại là tùy ở mỗi người.
Thế hệ cũ bị ép rượu để lấy lòng nhưng thế hệ trẻ thì nói không với rượu bia, những câu không uống không nể dường như chẳng còn tác dụng nữa.
Tương tự là chúc Tết, đơn giản họ sống trong gia đình nghe bố mẹ nói chuyện cũng đủ hiểu rồi, đến anh em còn chỉ tìm tới nhau khi có việc, phải mượn chúc Tết để giữ kết nối thì cũng đâu còn ý nghĩa nếu họ chấp nhận chất lượng hơn số lượng. Người khôn ngoan luôn cần ít bạn bè nhưng chất lượng thay vì quan hệ rộng nhưng nông, xã giao.
Thứ ba, ở thế hệ trẻ, việc chúc Tết sẽ được chuyển thành hẹn đi cà phê. Về nội dung vẫn là những câu chào hỏi, hỏi thăm, nhưng sâu hơn là có thời gian đủ nhiều để tâm sự thay vì chúc Tết, chào hỏi, nói chuyện năm mười phút rồi lại qua nhà khác.
Mà những câu hỏi lại quá riêng tư và nặng phán xét như hỏi lương, tình cảm, con cái... vốn những chuyện như tiền bạc, tình cảm, nội bộ gia đình, thiết kế sơ đồ nhà cửa, bệnh tật ai lại đi hỏi công khai cho nhiều người biết.
Đi cafe vẫn luôn là tối ưu hơn so với chúc Tết truyền thống kiểu nông và mệt như thế hệ cũ vẫn làm.
Tôi nghĩ là chúng ta nên chấp nhận rằng thời thế thay đổi rồi, môi trường khác thì con người cũng phải thích ứng theo, khó lòng mà áp đặt con cháu nghe theo được.
Vương Kiệt