12 thực phẩm 'vàng' trong giỏ hàng của chuyên gia tuổi thọ Mỹ
Các bác sĩ đầu ngành về y học lối sống và trường thọ tại Mỹ luôn ưu tiên rau họ cải, cá béo, ngũ cốc nguyên hạt, dầu ô liu và chocolate đen trong thực đơn hằng ngày để đẩy lùi lão hóa.
Bất kỳ ai mong muốn sống lâu, khỏe mạnh đều khao khát tìm kiếm một "công thức kỳ diệu" để đạt tới tuổi thọ cao. Thực tế không đơn giản như vậy, song bạn vẫn có thể áp dụng một số thói quen ăn uống để gia tăng cơ hội cho chính mình.
"Nếu muốn sống lâu hơn, hãy cải thiện chế độ ăn và bắt đầu vận động nhiều hơn", bác sĩ Linda Shiue, chuyên gia nội khoa, Giám đốc y học ẩm thực và lối sống tại hệ thống y tế Kaiser Permanente ở San Francisco (bang California, Mỹ), chia sẻ.
Tuy nhiên, việc xác định chính xác thực phẩm nào giúp kéo dài tuổi thọ không hề dễ dàng. Bác sĩ Shiue cho rằng dù không ai cần phải ăn uống hoàn hảo tuyệt đối, điều quan trọng là ưu tiên các thực phẩm ở trạng thái tự nhiên như ngũ cốc nguyên hạt, rau củ, trái cây, cá, trứng và các loại hạt. Nhờ đó, chúng ta sẽ thay thế được nhóm thực phẩm siêu chế biến trong khẩu phần ăn - vốn là những món bảo quản được lâu, chứa tinh bột tinh chế và hàm lượng đường cao như bánh mì trắng.
Ngay cả khi đã nắm rõ nhóm thực phẩm có lợi, việc cân đối tỷ lệ sao cho hợp lý hay tìm kiếm món ngọt lành mạnh mỗi khi cơn thèm ập đến vẫn là bài toán khó.
Dưới đây là danh sách 12 thực phẩm luôn có mặt trong giỏ hàng đi chợ của ba chuyên gia hàng đầu về tuổi thọ tại Mỹ:
Rau họ cải
Mọi loại rau đều giàu dinh dưỡng, nhưng rau họ cải như bông cải xanh, cải xoăn (kale), cải Brussels và bắp cải được xem là "trợ thủ" đắc lực giúp kéo dài tuổi thọ. Theo bác sĩ Mark Hyman, tác giả sách, bác sĩ gia đình kiêm Giám đốc Trung tâm UltraWellness ở Lenox (bang Massachusetts, Mỹ), nhóm rau này chứa hàm lượng dồi dào dưỡng chất thực vật có tác dụng chống viêm, ngừa ung thư và chống lão hóa.
Ông Hyman cho biết thêm, rau họ cải cũng là nguồn cung cấp magie quan trọng - khoáng chất chịu trách nhiệm cho hơn 600 phản ứng enzyme trong cơ thể. Ngoài ra, chúng còn rất giàu folate, một loại vitamin nhóm B giữ vai trò thiết yếu đối với quá trình methyl hóa DNA, giúp bật và tắt các gene trường thọ.
"Thực tế không có giới hạn tối đa cho lượng rau họ cải bạn có thể ăn, nhưng nguyên tắc hợp lý là lấp đầy khoảng 3/4 đĩa ăn bằng nhóm thực phẩm này", ông Hyman gợi ý.
Rau lá xanh đậm
Dù thuộc nhóm rau họ cải, rau lá xanh đậm vẫn được nhiều chuyên gia tuổi thọ tách riêng vì tầm quan trọng đặc biệt. Bác sĩ Shiue giải thích, loại rau này chứa lượng lớn chất xơ cùng các hợp chất thực vật như folate, rất có lợi cho sức khỏe tim mạch. Folate cũng hỗ trợ giảm nguy cơ hình thành polyp đại tràng, đồng thời góp phần ngăn ngừa ung thư vú, ung thư phổi và ung thư cổ tử cung.
Các loại cá béo như cá hồi là nguồn cung cấp protein chất lượng cao cùng hai axit béo omega-3 thiết yếu là DHA và EPA. Ảnh: Ly Nguyễn
Cá béo
Theo bác sĩ Hyman, các loại cá béo như cá hồi tự nhiên, cá mòi, cá cơm, cá trích và cá thu là nguồn cung cấp protein chất lượng cao cùng hai axit béo omega-3 thiết yếu là DHA và EPA.
"Chỉ cần ăn cá hồi hai lần một tuần là đủ để cắt giảm nguy cơ đau tim, rối loạn nhịp tim, đột quỵ, huyết áp cao và tăng triglyceride", ông nói.
Chất béo omega-3 trong cá béo còn giúp cơ thể chống lại tình trạng viêm nhiễm - nguyên nhân gốc rễ của hầu hết bệnh mạn tính và bệnh lý liên quan đến tuổi tác.
Ngũ cốc nguyên hạt
Bác sĩ Shiue cho biết ngũ cốc nguyên hạt giúp kéo dài tuổi thọ qua nhiều cơ chế. Một nghiên cứu của Trường Y tế Công cộng Harvard chỉ ra nhóm thực phẩm này giúp giảm cholesterol "xấu" (LDL), giảm triglyceride và hạ huyết áp. Chúng cũng làm giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, tiểu đường type 2, hội chứng chuyển hóa và một số loại ung thư.
Dầu ô liu nguyên chất (Extra Virgin)
Xét về khía cạnh sức khỏe, không phải loại dầu ăn nào cũng mang lại giá trị như nhau. Bác sĩ Hyman nhận định dầu ô liu nguyên chất rất giàu chất béo không bão hòa đơn lành mạnh, chất chống oxy hóa và các polyphenol như oleuropein. Hoạt chất oleuropein đặc biệt có lợi cho người muốn sống thọ nhờ đặc tính chống ung thư, chống viêm, bảo vệ tim mạch và hệ thần kinh.
"Chỉ cần nửa thìa cà phê dầu ô liu nguyên chất mỗi ngày cũng có thể giảm đáng kể nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch, thoái hóa thần kinh, bệnh hô hấp và ung thư", ông Hyman nhấn mạnh.
Các loại quả mọng
Theo bác sĩ Shiue, quả mọng thường có tải lượng đường huyết (glycemic load) thấp, nghĩa là không gây tăng đường huyết đột ngột sau khi ăn, từ đó giúp phòng ngừa tiểu đường.
Bên cạnh đó, hàm lượng chất chống oxy hóa cao trong quả mọng còn hỗ trợ sửa chữa tế bào, bao gồm cả tế bào cơ tim. Những đặc tính này biến quả mọng thành món tráng miệng lý tưởng mỗi khi bạn thèm đồ ngọt.
Thực phẩm lên men
Kim chi, trà kombucha, tương nén tempeh, tương miso, dưa cải muối chua và các thực phẩm lên men khác là nguồn cung cấp dồi dào vi khuẩn có lợi giúp duy trì đường ruột khỏe mạnh, theo bác sĩ Hyman. Nhóm lợi khuẩn này có khả năng tăng cường phản ứng miễn dịch, giảm viêm và gia tăng sự đa dạng của hệ vi sinh vật đường ruột - những yếu tố then chốt giúp thúc đẩy tuổi thọ.
"Điều này rất thiết yếu để duy trì cơ thể khỏe mạnh và mang tính quyết định đối với sức khỏe lâu dài của chúng ta", ông Hyman nhận định, đồng thời khuyên mọi người nên bắt đầu với một khẩu phần thực phẩm lên men mỗi ngày, sau đó tăng dần.
Các loại hạt cây và hạt giống
Các loại hạt cây và hạt giống chứa lượng lớn protein và chất xơ, theo bác sĩ Florence Comite, nhà sáng lập Trung tâm Y học Chính xác và Tuổi thọ Khỏe mạnh Comite (New York, Mỹ). Một nghiên cứu gần đây cho thấy hạnh nhân, hạt hạch Brazil, hạt hướng dương, hạt bí ngô, hạt điều và quả óc chó đều là những lựa chọn tối ưu giúp giảm mỡ nội tạng và cải thiện độ nhạy insulin.
"Quả óc chó nằm trong số những món yêu thích của tôi vì chúng cung cấp nguồn axit béo omega-3 thực vật dồi dào - loại chất béo tốt cho tim mạch tương tự trong cá béo", bà Comite chia sẻ.
Để sống lâu hơn, bác sĩ Comite khuyến nghị ăn sữa chua nguyên chất không đường vì giàu protein, canxi và magie. Ảnh: Bùi Thủy
Sữa chua nguyên chất
Để sống lâu hơn, bác sĩ Comite khuyến nghị ăn sữa chua nguyên chất không đường vì giàu protein, canxi và magie. Thực phẩm này cũng chứa axit gamma-aminobutyric (GABA) - một chất dẫn truyền thần kinh giúp thư giãn cơ thể, giảm căng thẳng và cải thiện giấc ngủ. Bà đặc biệt ưa chuộng sữa chua Hy Lạp nhờ hàm lượng GABA vượt trội so với các loại thông thường.
Chocolate đen
Không chỉ là món ăn vặt hấp dẫn, chocolate đen còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Theo bác sĩ Comite, tiêu thụ chocolate đen giúp giảm nguy cơ đau tim, đột quỵ và tiểu đường nhờ chứa hàm lượng lớn polyphenol và flavonoid giàu chất chống oxy hóa.
"Chocolate đen thậm chí chứa nhiều chất chống oxy hóa hơn cả quả việt quất - một siêu thực phẩm nổi tiếng khác giúp kéo dài tuổi thọ", bà Comite nói. Ngoài ra, một số nghiên cứu cho thấy chocolate đen có thể tăng tính dẻo thần kinh (neuroplasticity), tức khả năng hình thành các kết nối khớp thần kinh mới của não bộ để cải thiện trí nhớ, nhận thức và tâm trạng. Chuyên gia khuyến nghị nên chọn loại chocolate đen có hàm lượng ca cao từ 75% trở lên.
Các loại đậu
Bác sĩ Shiue giải thích các loại đậu như đậu lăng, đậu Hà Lan, đậu gà và đậu phộng là nguồn cung cấp protein thực vật và chất xơ dồi dào. Chúng giúp ổn định đường huyết, hạ cholesterol, hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động trơn tru và giảm nguy cơ ung thư đại tràng.
Cà chua
Theo bác sĩ Shiue, cà chua chứa lycopene - chất chống oxy hóa đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn ngừa bệnh tim mạch. Loại quả này cũng sở hữu hàm lượng vitamin C cao, rất cần thiết cho hệ miễn dịch và quá trình chữa lành vết thương.
Mỹ Ý (Theo Yahoo)