Uống cà phê hay trà tốt cho gan?
Cà phê và trà đều chứa các hợp chất chống oxy hóa có lợi cho gan, song cà phê vượt trội hơn nhờ khả năng giảm nguy cơ mắc một số bệnh gan.
Cà phê và trà là hai thức uống quen thuộc, được sử dụng rộng rãi trên thế giới. Hai thức uống này có thể có lợi với gan theo nhiều cách khác nhau.
Cà phê có nhiều bằng chứng về lợi ích với gan
Uống cà phê thường xuyên có liên quan đến nguy cơ xơ gan và tử vong do bệnh gan thấp hơn. Tháng 7, nghiên cứu của Trung tâm Y tế Cedars-Sinai (Mỹ) đăng trên tạp chí Clinical Gastroenterology and Hepatology, phân tích dữ liệu của gần 355.000 người tham gia thuộc UK Biobank - ngân hàng dữ liệu sức khỏe quy mô lớn của Anh. Các nhà nghiên cứu theo dõi trong 13 năm, kết quả cho thấy người uống cà phê có nguy cơ xơ gan và tử vong liên quan đến bệnh gan thấp hơn nhóm không uống.
Cà phê chứa caffeine, acid chlorogenic và nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học. Những chất này có khả năng chống oxy hóa, chống viêm và hạn chế quá trình xơ hóa. Một số polyphenol trong cà phê còn có thể cải thiện độ nhạy insulin, ảnh hưởng đến chuyển hóa chất béo và giảm tích tụ mỡ trong gan.
Lợi ích tiềm năng không chỉ xuất hiện ở cà phê có caffeine. Theo các chuyên gia dinh dưỡng của Eatingwell, cà phê khử caffeine cũng có thể mang lại tác động tích cực. Điều này cho thấy các hợp chất thực vật khác ngoài caffeine cũng đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe gan.
Cà phê chứa caffeine, acid chlorogenic và nhiều hợp chất thực vật có hoạt tính sinh học. Ảnh: Bảo Bảo
Trà cũng chứa hợp chất có lợi cho gan
Trà, đặc biệt là trà xanh, cung cấp catechin - nhóm polyphenol có đặc tính chống oxy hóa và chống viêm. Những hợp chất này có thể hỗ trợ bảo vệ tế bào gan, giảm viêm và góp phần hạn chế nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa (MASLD).
Theo Health, trà xanh chứa nhiều epigallocatechin gallate (EGCG), một loại catechin được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ chuyển hóa và bảo vệ gan. Tác động có thể khác nhau tùy loại trà và cách chế biến. Tuy nhiên, bằng chứng về lợi ích của trà đối với gan hiện chưa mạnh và nhất quán như cà phê. Phần lớn nghiên cứu cũng ghi nhận mối liên quan giữa thói quen uống trà và sức khỏe gan, chưa đủ để khẳng định trà trực tiếp ngăn ngừa bệnh.
Cà phê có phần nhỉnh hơn nhưng người thích uống trà không cần chuyển sang cà phê chỉ vì mục tiêu bảo vệ gan, bởi cả hai thức uống đều có thể nằm trong chế độ ăn lành mạnh. Cách pha và thành phần thêm vào cũng ảnh hưởng đến giá trị dinh dưỡng của thức uống. Đường, siro, kem béo hoặc các loại bột pha sẵn có thể làm tăng lượng calo, đường, chất béo bão hòa, không có lợi cho sức khỏe chuyển hóa và gan. Vì vậy, nên ưu tiên cà phê hoặc trà ít đường, hạn chế thêm chất tạo ngọt và kem béo.
Cà phê và trà đều có lợi song không loại đồ uống nào có thể quyết định sức khỏe gan nếu đứng riêng lẻ. Chế độ ăn uống, mức tiêu thụ rượu bia, hoạt động thể chất và tình trạng chuyển hóa cũng đóng vai trò quan trọng. Duy trì cân nặng hợp lý, vận động thường xuyên và hạn chế rượu bia vẫn là những yếu tố quan trọng để bảo vệ gan.
Bảo Bảo (Tổng hợp)