Thủ tướng Anh Liz Truss tuyên bố từ chức ngày 20/10 sau 44 ngày đương nhiệm, trong bối cảnh phải chịu nhiều áp lực. Dù có nhiệm kỳ ngắn nhất lịch sử Anh, bà Truss vẫn đủ điều kiện để nhận khoản Trợ cấp Chi phí Công vụ (PDCA) tối đa 115.000 bảng (hơn 129.000 USD) mỗi năm đến cuối đời.
Thông tin này làm dấy lên tranh cãi, đặc biệt là từ các đảng đối lập. Họ cho rằng khoản trợ cấp này nhiều hơn cả lương bà Truss nhận được trong một tháng rưỡi đương nhiệm. Số khác đặt câu hỏi liệu số tiền này có thể được sử dụng cho mục đích tốt hơn không.
"Bà ấy không nên nhận số tiền đó. Với 44 ngày đương nhiệm, bà ấy chưa đủ tư cách để nhận và nên từ chối", Keir Starmer, lãnh đạo Công đảng, nói với BBC hôm 21/10.
Ed Davey, lãnh đạo đảng Dân chủ Tự do, có chung quan điểm. Ông so sánh khoản trợ cấp này với lương hưu công chức, cho rằng nó cao hơn "rất, rất nhiều lần".
![Thủ tướng Anh Liz Truss rời văn phòng ở số 10 Phố Downing đến Hạ viện ở London ngày 19/10. Ảnh: Reuters.](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2022/10/24/-8928-1666587787.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=W5AAAuTeUsjWfEYsCRVyeA)
Thủ tướng Anh Liz Truss rời văn phòng ở số 10 Phố Downing đến Hạ viện ở London ngày 19/10. Ảnh: Reuters.
"Hiện tại, cứ 5 công chức thì một người phải tìm đến điểm hỗ trợ thực phẩm, 35% bỏ bữa vì không có đồ ăn. Thật kỳ quặc nếu bà Truss có thể nhận được quyền lợi này", Mark Serwotka, tổng thư ký Liên đoàn Dịch vụ Thương mại và Công cộng, tổ chức đại diện cho các công chức, lên tiếng, đồng thời kêu gọi thủ tướng tiếp theo của Anh tăng lương cho công chức để đối phó lạm phát.
Bà Truss hiện chưa bình luận về khoản trợ cấp và những tranh cãi xung quanh nó.
PDCA là chương trình của chính phủ Anh nhằm "hỗ trợ các cựu thủ tướng vẫn tiếp tục các hoạt động cộng đồng". Số tiền được chi trả dựa trên chi phí hành chính thực tế, như tiền thuê văn phòng, lương nhân viên hỗ trợ công việc hoặc chi phí đi lại tới các sự kiện mà họ tham gia với tư cách cựu thủ tướng.
PDCA được triển khai từ năm 1991 theo quyết định của thủ tướng Anh khi đó là John Major, sau khi người tiền nhiệm của ông là bà Margaret Thatcher từ chức. Khoản trợ cấp này được thủ tướng đương nhiệm xem xét lại ít nhất mỗi năm một lần và giữ ở mức 115.000 bảng từ năm 2011.
Mọi cựu thủ tướng đều đủ điều kiện nhận PDCA, miễn là họ không trở thành lãnh đạo phe đối lập tại quốc hội. Trong trường hợp này, Văn phòng Nội các sẽ đánh giá lại số tiền các cựu thủ tướng được nhận. Họ cũng cần giữ lại các giấy tờ, hóa đơn liên quan để trình Văn phòng Nội các nếu được yêu cầu.
Văn phòng Nội các thường công bố số tiền chi trả cho hàng năm cho các cựu thủ tướng. Trong năm tài chính kết thúc ngày 31/3/2021, ông Major và người kế nhiệm Tony Blair đều nhận 115.000 bảng, Gordon Brown và David Cameron nhận xấp xỉ mức tối đa, còn bà Theresa May nhận ít nhất, với 57.832 bảng.
Năm ngoái, số tiền Văn phòng Nội các đã chi trả cho các cựu thủ tướng là hơn 571.000 bảng. Ông Boris Johnson, người từ chức hồi tháng 7, cũng đủ điều kiện nhận PDCA, nhưng chưa có thông tin liên quan nào được công bố về khoản trợ cấp này.
![Thời gian tại nhiệm của các thủ tướng Anh từ năm 1951 đến 2022. Đồ họa: Al Jazeera.](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2022/10/24/-7999-1666587787.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=OqQyYXfvs1fmT3PqD6enYw)
Thời gian tại nhiệm của các thủ tướng Anh từ năm 1951 đến 2022. Đồ họa: Al Jazeera.
Như Tâm (Theo BBC, Bloomberg)