Đại đội Danh dự thuộc Lữ đoàn Cơ giới số 67 quân đội Ukraine đã cố thủ tại chiến hào dọc theo hàng cây gần tuyến đường O-0506 dẫn tới thành phố Bakhmut suốt nhiều tuần qua. Lực lượng Nga liên tục nã pháo về phía hàng cây, khiến cánh đồng gần đó giờ đầy hố đạn.
Chiến hào này rất quan trọng với nỗ lực của Ukraine để duy trì đường tiếp tế cho lực lượng gần như bị bao vây ở thành phố Bakhmut thuộc tỉnh Dontesk, vốn là mục tiêu chính của Nga trong những tháng gần đây. Sau khi dồn ép Bakhmut từ ba hướng, Nga phát động các đợt tấn công vào trận địa của Đại đội Danh dự.
Thiếu úy Oleksandr Yabchanka, 42 tuổi, người từng là bác sĩ nhi khoa, kể rằng ngày 9/4, khi anh đang đi về phía chiến hào thì nghe thấy tiếng nổ và cột khói bốc lên. Hầm trú ẩn của các thành viên trong đại đội đã bị trúng một quả đạn cối 120 mm.
Yabchanka vội chạy tới hầm. "Lyokha, cậu không sao chứ?", Yabchanka kêu lên với một thành viên trong đội. Lyokha giơ ngón tay cái báo hiệu mình ổn.
Hành động này đã trấn an những người khác đang trong hầm, nhưng Yabchanka tin rằng lực lượng Nga sẽ tăng cường các cuộc tấn công như vậy trong thời gian tới, nhằm đánh bật họ khỏi tuyến đường O-0506.
![Một lính Ukraine ngồi trong chiến hào ở Bakhmut ngày 5/4. Ảnh: The Globe and Mail](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2023/05/09/Bakhmut-1-8366-1683593959.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=ZLtIILTsZbQSWWjYIWwt9Q)
Một lính Ukraine ngồi trong chiến hào ở Bakhmut ngày 5/4. Ảnh: The Globe and Mail
Đại đội Danh dự được điều đến cắm chốt dọc con đường ở vùng ngoại ô phía tây Bakhmut từ đầu tháng 3. Thành phố từng có khoảng 70.000 dân sinh sống giờ gần như đã đổ nát hoàn toàn.
Cả Nga và Ukraine đều quyết tâm kiểm soát Bakhmut, tin rằng thành phố sẽ là nơi làm tiêu hao đáng kể nguồn lực của đối phương. Nga đã tung vào đây hàng chục nghìn tay súng thuộc tập đoàn an ninh tư nhân Wagner, với sự yểm trợ của lực lượng chính quy, nhằm tìm cách bao vây Bakhmut và cắt đứt mọi con đường tiếp tế cho thành phố.
Thay vì rút quân, Ukraine quyết định cố thủ ở Bakhmut, đồng thời gửi quân tiếp viện để bảo vệ O-0506, tuyến đường đóng vai trò như huyết mạch cuối cùng của thành phố.
Một khi tuyến đường được giữ vững, quân đội Ukraine vẫn có thể đưa lực lượng dự bị và khí tài vào đây, nhằm chiến đấu giữ từng mét đất và dần đẩy lùi lực lượng Nga. Các chỉ huy Ukraine tin rằng bằng cách kéo dài cuộc chiến ở Bakhmut, họ sẽ có thêm thời gian để chuẩn bị cho cuộc phản công lớn hơn ở những nơi khác.
Lực lượng Nga chưa thể bao vây hoàn toàn thành phố, nhưng đã kiểm soát hầu hết Bakhmut bằng các cuộc giao tranh khốc liệt trên đường phố, dồn quân Ukraine về phía các khu vực phía tây.
Khi mới được triển khai đến Bakhmut, Đại đội Danh dự đã sử dụng máy bay không người lái (UAV) để trinh sát vị trí của Nga, rồi tập kích bằng súng cối hoặc lựu pháo hoặc thả lựu đạn từ UAV. Sau đó, một đơn vị bộ binh di chuyển qua những tán cây và đẩy lùi quân Nga tới rìa cánh đồng.
Đại đội với hơn 100 lính sau đó xây dựng hệ thống hầm hào phòng thủ, bố trí lực lượng bắn tỉa và súng máy, ngăn chặn lực lượng Nga tràn lên chiếm lĩnh con đường, theo trung úy 28 tuổi Serhiy Filimonov, chỉ huy đại đội.
Tại hầm chỉ huy, trung úy Filimonov cho hay các video từ UAV thường giúp anh nắm bắt sớm di biến động của lực lượng Nga. Song nhiều tuần Nga bắn phá và tăng cường tác chiến điện tử đã khiến lực lượng vận hành UAV hứng chịu nhiều thiệt hại.
![Thiếu úy Serhiy Filimonov, chỉ huy Đại đội Danh dự, ở Bakhmut hồi tháng 4. Ảnh: WSJ](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2023/05/09/im-774364-jpeg-1683569779-2801-1683593959.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=6o8OYBKY21tlara4IKMjuQ)
Trung úy Serhiy Filimonov, chỉ huy Đại đội Danh dự, ở Bakhmut hồi tháng 4. Ảnh: WSJ
Sau khi thay pin cho UAV và điều khiển nó bay lên, Filimonov phát hiện hai nhóm quân Nga đang tiến sát trận địa. Trung úy này nhanh chóng thông báo cho các đồng đội qua bộ đàm.
Hai nhóm tiền trạm gồm khoảng 8 lính Nga đã áp sát hàng cây. Một nhóm nhảy xuống chiến hào, nhóm thứ hai áp sát từ cánh đồng, tìm cách bao vây đại đội Ukraine.
Nếu lính Ukraine rời khỏi hầm trú ẩn, họ sẽ lập tức bị bắn hạ. Thiếu úy Yabchanka cùng một người lính khác tên Tykhiy lập tức hướng nòng súng qua lỗ châu mai mà họ đã khoét trên nóc hầm trú ẩn vài ngày trước.
Họ khai hỏa vào nhóm lính Nga, chế áp cho các đồng đội từ hầm trú ẩn ra ngoài. Đại đội sau đó dùng súng máy và súng bắn tỉa kìm chân lực lượng Nga, trong khi pháo binh Ukraine bắt đầu dội xuống vị trí nơi khoảng 30 binh sĩ Nga đang tập trung ở phía bắc hàng cây chờ tấn công.
Tykhiy yêu cầu các đồng đội giữ vững vị trí, bình tĩnh và tiết kiệm đạn. Trong chiến hào ở rìa cánh đồng cách họ gần 30 mét, nhiều lính Nga đã xuất hiện. Lính Ukraine lập tức thông báo cho nhau về vị trí đối phương để khai hỏa từ trong chiến hào.
![Vị trí thành phố Bakhmut, tỉnh Donetsk. Đồ họa: RYV](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2023/05/09/Bakhmut-RYV-jpeg-3283-16828657-7762-6601-1683593959.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=7M78hDanpO4iZc8qAUlViQ)
Vị trí thành phố Bakhmut, tỉnh Donetsk. Đồ họa: RYV
Nhóm lính Nga đang di chuyển trong chiến hào đã bị chặn bởi các binh sĩ Ukraine áp sát từ phía nam, khiến nỗ lực tiến công bị chặn đứng. Ukraine đã thắng trong trận đánh này. Tykhiy hét lên "đây là hàng cây của chúng ta".
Khi tiếng pháo nổ ầm ầm xung quanh, trung úy Filimonov lệnh cho các binh sĩ thu dọn chiến trường, lấy đạn từ người lính Ukraine đã thiệt mạng trong hầm trú ẩn. Họ cần chuẩn bị cho cuộc tấn công tiếp theo.
Thanh Tâm (Theo WSJ)