Hội thảo "Thương mại điện tử mở đường cho doanh nghiệp trong bình thường mới" diễn ra từ 14h ngày 22/3, trực tuyến trên VnExpress với sự tham gia của đại diện Amazon, Tiki, cơ quan quản lý và hàng trăm doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh trên kênh online. Đây là cơ hội kết nối doanh nghiệp với các sàn cũng như các chuyên gia trong ngành, đẩy mạnh thương mại điện tử trong bối cảnh bình thường mới.

Các chuyên gia tham gia thảo luận tại chương trình.
Theo đánh giá của ông Nguyễn Đức Trung - Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Covid-19 ảnh hưởng nghiêm trọng đến nền kinh tế, song thương mại điện tử Việt Nam vẫn tăng trưởng và hấp dẫn nhất khu vực Đông Nam Á. Năm 2020 tốc độ tăng trưởng của thương mại điện tử Việt Nam là 18%, trở thành nước duy nhất trong khu vực có mức tăng trưởng hai con số. Để tận dụng cơ hội này Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã tham mưu với các bộ ban ngành ban hành các giải pháp trong đó có hỗ trợ chuyển đổi số.
Đánh giá của đại diện USAID, Việt Nam dự kiến là thị trường phát triển thương mại điện tử nhanh nhất năm 2026 với doanh số 56 tỷ USD.

Bà Trần Như An - Cố vấn năng lực cạnh tranh và Quản lý dự án IPSC, Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) .
Dịch bệnh đã cho thấy một trong những chìa khóa để thích nghi và phát triển trong môi trường đầy thách thức này ứng dụng kỹ thuật số lớn hơn. Các doanh nghiệp nhỏ và đang phát triển có thể quản lý các kênh thương mại trực tuyến đã chứng tỏ mình có khả năng phục hồi tốt hơn, được đo bằng khả năng hoạt động của họ thông qua những giai đoạn gián đoạn hoạt động kinh tế do đại dịch toàn cầu gây ra. Trong bối cảnh này, USAID tài trợ và phối hợp Cục Phát triển doanh nghiệp thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư triển khai Dự án Nâng cao năng lực cạnh tranh của khu vực tư nhân (IPSC). Dự án sẽ hỗ trợ trực tiếp cho các doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh Việt Nam chuyển đổi số trong và sau đại dịch.
Bộ Công Thương có khảo sát thực tế và thấy hiện nay có sự tăng trưởng từ hành vi tiêu dùng cho tới số lượng khách hàng, mở rộng ra ngoài phạm vi thành thị. Để tận dụng tối đa tiềm năng từ sàn thương mại điện tử, doan nghiệp cần mạnh dạn kinh doanh đa sàn và hiểu rõ cơ chế từng sàn; hiểu thị trường (ngách, mảng, đối thủ); xây chiến lược ngắn lẫn dài hạn; cuối cùng là cần đầu tư dài hạn JBP.

Ông Trịnh Khắc Toàn - Giám đốc Khu vực phía Bắc, Amazon Global Selling Việt Nam.
Là sàn thương mại lớn nhất toàn cầu, những thông tin của ông Trịnh Khắc Toàn - Giám đốc Khu vực phía Bắc, Amazon Global Selling Việt Nam thu hút sự quan tâm của chuyên gia và doanh nghiệp. "Xu hướng phát triển thương mại điện tử là không thể đảo ngược", ông nói. Trong khi bán lẻ toàn cầu giảm do Covid-19 thì bán lẻ qua thương mại điện tử lại tăng.Các con số thống kê và dự báo từ năm 2019 đến 2024 cho thấy thương mại điện tử xuyên biên giới tiếp tục tăng trưởng ấn tượng.Tổng doanh số bán lẻ tăng bình quân hàng năm 3,8%; doanh số bán lẻ qua sàn điện tử tăng 15%, tỷ trọng của sàn trong tổng doanh số bán lẻ tăng 23,4%.
Theo ông top 5 mặt hàng làm nên sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử toàn cầu là thời trang và phụ kiện, điện tử dân dụng, đồ chơi và sở thích cá nhân, nội thất và đồ gia dụng, thực phẩm và chăm sóc cá nhân. Ông Toàn cho rằng trừ điện tử dân dụng, 4 ngành hàng còn lại rất tiềm năng với Việt Nam.
Từ kinh nghiệm của Amazon, ông Toàn đánh giá thương mại điện tử xuyên biên giới sẽ xóa bỏ sự phức tạp của phương thức xuất khẩu truyền thống và tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng toàn cầu. Để thành công trong việc tiến ra thị trường quốc tế, doanh nghiệp cần định hướng chiến lược sản phẩm, định hướng đến khách hàng tiềm năng; đa dạng hình thức vận chuyển; lên kế hoạch đầu tư quảng cáo; hoạch định kế hoạch kinh doanh; xây dựng thương hiệu.
Với lợi thế một trong số sàn trong nước, bà Vũ Thị Thư - Giám đốc kinh doanh khu vực Hà Nội sàn thương mại điện tử Tiki cho biết, khi doanh nghiệp có nhu cầu sàn điện tử cần lưu tâm bốn nội dung lớn: kinh doanh đa sàn cần hiểu rõ cơ chế từng sàn; hiểu thị trường (ngách, mảng, đối thủ); cần xây chiến lược ngắn lẫn dài hạn; và đầu tư dài hạn JBP.
Thực tế khi triển khai bán hàng trên kênh online, doanh nghiệp đối mặt với rất nhiều khó khăn. Đại diện các sàn thương mại điện tử khẳng định không có một phương án nào tuyệt đối cho doanh nghiệp Việt. Bí quyết chung nhất, nhà bán hàng cần tìm hiểu quy luật từng sàn, khi đã bước chân vào mỗi sàn thì cần xây dựng cho mình sự quyết tâm và máu lửa. Nhiều kênh có học viện bán hàng, giúp doanh nghiệp có thêm kinh nghiệm và nhận tư vấn từ các chuyên gia. Lưu ý thêm ở môi trường quốc tế, doanh nghiệp cần tăng cạnh tranh về chính sách giá, cập nhật thị trường, logistics, chuyển đổi số, bảo vệ thương hiệu, chăm sóc khách hàng, hàng tồn thanh lý....
Nhằm tránh rủi ro trong giao dịch quốc tế, các chuyên gia lưu ý doanh nghiệp cần điều tra đối tác cụ thể, xác định rõ phương thức lưu giữ thông tin, văn bản để khi tranh chấp có thể kiểm tra. Trong thanh toán, nên chia thành nhiều đợt chuyển tiền (đặt cọc, chuyển một phần, chuyển hết khi nhận đủ hàng, kết hợp các phương thức thanh toán khác nhau như 30% bằng TT, 70% bằng L/C). Chọn hãng vận tải uy tín, có tên tuổi hoặc chọn phương thức thanh toán không phải thuê vận tải, lộ trình chuyên chở kiểm soát online.
Xem diễn biến chính