Mắc ung thư gan sau nhiều năm bỏ theo dõi viêm gan B
Không theo dõi viêm gan B định kỳ, bỏ qua điều trị theo chỉ định, anh Thuận, 42 tuổi, phát hiện ung thư gan khi bệnh đã tiến triển, chức năng gan suy giảm.
Anh Thuận, 42 tuổi, quê Bắc Giang, phát hiện mắc viêm gan B từ năm 17 tuổi. Gia đình anh có nhiều người nhiễm virus, trong đó bố qua đời khoảng 10 năm trước do biến chứng liên quan đến bệnh gan. Tháng 9 năm nay, con gái hơn hai tuổi của anh cũng được phát hiện nhiễm viêm gan B.
Dù biết bản thân mắc bệnh từ sớm, anh Thuận không duy trì việc thăm khám, theo dõi định kỳ theo khuyến cáo của bác sĩ. Cho rằng sức khỏe vẫn bình thường, không có triệu chứng bất thường, anh không tiếp tục kiểm tra tình trạng bệnh.
Sau khi bố qua đời, anh bắt đầu tìm đến các loại lá cây, thuốc nam được giới thiệu có tác dụng mát gan, kiểm soát virus viêm gan B. Anh sử dụng trong nhiều năm với niềm tin bệnh vẫn được kiểm soát.
Đầu năm 2026, anh thường xuyên mệt mỏi, vàng da, phù chân, bụng chướng, ăn uống khó tiêu và buồn nôn. Khi đến bệnh viện kiểm tra, anh được phát hiện có khối ung thư biểu mô tế bào gan kích thước khoảng 8 cm trên nền viêm gan B mạn tính, kèm xơ gan và rối loạn chức năng gan. Anh từ chối điều trị khi bác sĩ chỉ định phẫu thuật cắt bỏ khối u.
"Trước đây tôi đã uống thuốc nam và kiểm soát tốt bệnh", anh giải thích về quyết định của mình.
Một nam bệnh nhân mắc viêm gan B tiến triển thành ung thư gan điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương. Ảnh: Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương
Sau khoảng một tháng, tình trạng sức khỏe của anh xấu đi, xuất hiện tiểu ít, bụng chướng căng và vàng da nặng hơn. Khi nhập viện trở lại, bác sĩ ghi nhận chức năng gan, thận suy giảm nghiêm trọng. Kết quả kiểm tra cho thấy ung thư đã tiến triển, xuất hiện tổn thương di căn. Tình trạng sức khỏe suy yếu khiến các lựa chọn điều trị ung thư bị hạn chế.
Nhận kết quả, anh Thuận sốc, hối hận vì nhiều năm không theo dõi bệnh và bỏ qua các khuyến cáo điều trị của bác sĩ.
Anh Xuân Tiến, 35 tuổi, quê Nghệ An, phát hiện ung thư gan giai đoạn III sau hơn 10 năm biết bản thân nhiễm viêm gan B nhưng không duy trì theo dõi, điều trị.
Gia đình anh có nhiều người mắc viêm gan B, gồm bà ngoại, bố và mẹ. Tuy nhiên, anh và người thân từng cho rằng bệnh không nguy hiểm nếu chưa xuất hiện triệu chứng nên ít quan tâm đến việc kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Hai năm trước, bà ngoại và bố anh lần lượt qua đời vì ung thư gan. Thời gian sau đó, anh bắt đầu chú ý đến những dấu hiệu mệt mỏi kéo dài, đau vùng bụng trên và đến bệnh viện kiểm tra.
Kết quả cho thấy anh mắc ung thư gan giai đoạn III. Anh được điều trị theo phác đồ của bác sĩ, trong đó có phẫu thuật cắt bỏ khối u.
Đang trong quá trình điều trị ung thư, anh Tiến cho biết điều hối hận nhất là đã chủ quan với bệnh viêm gan B trong nhiều năm. Anh liên tục nhắc vợ và hai con nhỏ kiểm tra tình trạng nhiễm virus, đánh giá miễn dịch và tiêm vaccine phòng bệnh nếu có chỉ định.
BS.CKI Tống Thị Ngọc Cầm, Phó Giám đốc Y khoa miền Bắc, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết viêm gan B là bệnh truyền nhiễm do virus viêm gan B gây ra. Virus có thể gây ra tổn thương gan, hủy hoại tế bào gan và là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư gan tại Việt Nam. Theo báo cáo của Bộ Y tế năm 2019, tỷ lệ lưu hành virus viêm gan B trong cộng đồng tại nước ta ở người từ 18 tuổi trở lên là 9,4%.
Theo bác sĩ Cầm, virus viêm gan B phát triển âm thầm, do đó người mắc viêm gan B cần sử dụng thuốc kháng virus, tái khám theo hướng dẫn của bác sĩ để kiểm soát bệnh. "Việt Nam có khoảng 8 triệu người mắc viêm gan B, song chỉ khoảng dưới 1/10 người mắc thực sự được chăm sóc y tế, còn lại vẫn cho rằng bệnh có thể điều trị không đúng cách hoặc tự dùng các thuốc do mách bảo nhau", bác sĩ Cầm nói.
Điều này dẫn đến việc kiểm soát tiến triển của bệnh kém hiệu quả, đồng thời làm gia tăng số bệnh nhân ung thư gan, gia tăng chi phí chữa bệnh và điều trị khó khăn hơn.
Bác sĩ Cầm khuyến cáo, người phát hiện mắc viêm gan B không nên chủ quan, bỏ điều trị, hay uống thuốc nam, sử dụng các loại lá cây, hay quan niệm bệnh không triệu chứng nên không sao. "Hai trường hợp bệnh nhân trên là ví dụ điển hình, nhắc nhớ người mắc viêm gan B không nên chủ quan", bác sĩ Cầm chia sẻ.
Học sinh lớp 11 tại TP HCM được tiêm vaccine viêm gan AB tại VNVC Đỗ Xuân Hợp. Ảnh: Diệu Thuần
Bác sĩ Cầm cũng lưu ý, virus viêm gan B dễ lây nhiễm qua đường máu, quan hệ tình dục, từ mẹ sang con, hoặc dùng chung đồ dùng cá nhân chứa máu người bệnh. Virus cũng có thể tồn tại nhiều ngày trên bề mặt và có thể lây nhiễm cho người lành nếu không may sử dụng các đồ dùng chứa mầm bệnh dễ xảy ra vết thương như dao cạo râu, nhíp, kềm cắt móng, kéo cắt tóc, bàn chải đánh răng... Để phòng bệnh, mỗi người dân cần xét nghiệm định lượng kháng thể viêm gan B để tiêm vaccine, kết hợp biện pháp tình dục an toàn, tránh dùng chung cá nhân với người bệnh.
Đối với những gia đình có người mắc viêm gan B, cần thường xuyên kiểm tra chức năng gan, tầm soát ung thư, xét nghiệm định lượng kháng thể để tiêm vaccine khi kháng thể giảm, tránh lây nhiễm bệnh. Lý do, vaccine viêm gan B là biện pháp phòng bệnh hiệu quả lên đến 95%.
Hiện Việt Nam loại vaccine phòng viêm gan B loại đơn và loại phối hợp phòng thêm bệnh viêm gan A trong một mũi tiêm. Lịch tiêm gồm ba mũi trong 6 tháng, xét nghiệm định lượng kháng thể trước tiêm. Đối với người sống cùng bệnh nhân viêm gan B thuộc nhóm nguy cơ cao, sẽ áp dụng lịch tiêm 4 mũi, ba mũi đầu tiêm trong một tháng, mũi thứ tư cách mũi thứ nhất một năm. Đối với trẻ sơ sinh, vaccine viêm gan B cần được tiêm trong 24 giờ đầu sau sinh. Sau đó, trẻ tiếp tục hoàn thành lịch tiêm các vaccine có thành phần viêm gan B như vaccine phối hợp 6 trong 1.
Phúc Minh