Khí thải từ nhiên liệu hóa thạch giảm do xung đột Trung Đông

Khí thải toàn cầu từ nhiên liệu hóa thạch dự kiến giảm 0,4%, còn 38,2 tỷ tấn CO2, do khủng hoảng năng lượng từ xung đột Trung Đông làm giảm lượng tiêu thụ.

Thông tin trên được tổ chức khoa học quốc tế Global Carbon Project công bố ngày 10/11, trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh khí hậu COP31 tại Thổ Nhĩ Kỳ. Tổ chức này gồm 140 nhà khoa học từ hàng chục trường, viện nghiên cứu, công bố ngân sách carbon toàn cầu hàng năm.

Năm nay, lượng khí thải từ nhiên liệu hóa thạch ước đạt 38,2 tỷ tấn, giảm 0,4% so với mức kỷ lục của năm trước. Mức giảm này đạt được do xung đột Trung Đông đẩy giá dầu, khí đốt tăng vọt, thôi thúc các quốc gia chuyển đổi sang năng lượng tái tạo.

Bóc tách các loại nhiên liệu hóa thạch, nhóm nhà khoa học dự báo khí CO2 từ dầu mỏ, khí đốt được dự báo ổn định ở mức thấp trong năm nay, dựa trên mô phỏng dữ liệu từ đầu năm đến nay. Lượng khí thải từ động cơ sẽ giảm 2%, do người dân chuyển sang các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu và xe điện. Trong khi đó, khí thải từ than đá tăng thêm 0,6%.

Tính theo quốc gia, Trung Quốc - nước thải CO2 nhiều nhất thế giới - ghi nhận mức giảm 0,9% khí thải so với năm trước. Nước gây ô nhiễm lớn thứ hai là Mỹ, cũng giảm được 1,3%.

Tuy nhiên, ông Glen Peters, giáo sư tại Trung tâm Nghiên cứu khí hậu quốc tế Cicero nhận định, lượng khí thải chỉ giảm được trong một năm không đồng nghĩa với việc mức này sẽ hạ trong những năm tiếp theo.

Nhiều yếu tố có thể phá vỡ xu hướng giảm phát thải này. Ấn Độ mở rộng khai thác than, Tổng thống Mỹ Donald Trump ủng hộ than, dầu, và giá dầu đang trên đà giảm. Giới khoa học khuyến nghị đẩy nhanh tốc độ triển khai năng lượng tái tạo, chuyển đổi xe điện, để thúc đẩy lộ trình giảm lượng khí thải carbon bền vững.

Trước đó, toàn cầu giảm được lượng khí thải từ nhiên liệu hóa thạch trong các năm 2008 và 2020, do khủng hoảng kinh tế và đại dịch Covid-19.

Nhóm nhà khoa học từ Global Carbon Project ước tính "ngân sách carbon" toàn cầu chỉ còn khoảng 150 tỷ tấn CO2. Ngân sách này là lượng carbon có thể thải vào khí quyển đến khi nhiệt độ toàn cầu đạt mốc 1,5 độ C so với thời tiền công nghiệp. Giới khoa học cảnh báo rằng lượng ngân sách còn lại không đủ phát thải trong 4 năm.

Đầu tháng 9, Liên Hợp Quốc cảnh báo nguy cơ Trái Đất tăng nhiệt độ vượt quá ngưỡng an toàn 1,5 độ C trong giai đoạn 2026-2030, do tình trạng đốt than, dầu, khí đốt.

Liên Hợp Quốc cũng kêu gọi các nước chấm dứt sử dụng nhiên liệu hóa thạch, phát triển các phương pháp loại bỏ CO2 từ hoạt động sản xuất công nghiệp. Đồng thời, các nhà hoạch định chính sách cần chuẩn bị cho một tương lai nhiệt độ vượt ngưỡng an toàn, sau đó điều chỉnh lộ trình để hạ nhiệt toàn cầu.

Bảo Bảo (theo Reuters, The Guardian)