Form D - giấy thông hành vào thị trường ASEAN

Trong hai năm 2001-2002, doanh nghiệp tư nhân Điện cơ Bình Đông đã xuất khẩu tới 100.000 cây quạt điện nhãn hiệu Bifan vào ba nước ASEAN là Malaysia, Myanmar và Thái Lan. Để có được kết quả này, theo Giám đốc Nguyễn Văn Bôn, là nhờ có giấy chứng nhận xuất xứ ASEAN mẫu D (form D).

Theo Hiệp định về Chương trình ưu đãi thuế quan có hiệu lực chung (CEPT) của khu vực tự do thương mại ASEAN, hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang khu vực này muốn được hưởng ưu đãi về thuế bắt buộc phải có form D. Như vậy, quạt điện của Bình Đông khi có form D xuất vào các nước trong khu vực sẽ được hưởng thuế nhập khẩu 15-20%, chỉ bằng một nửa so với mức thuế áp dụng cho các loại quạt điện nhập khẩu không có ưu đãi thuế.

Ông Bôn nói rằng, xin cấp Form D không khó, chỉ mất thời gin ở khâu chứng minh xuất xứ ASEAN. Phòng Quản lý xuất nhập khẩu khu vực TP HCM cũng cho biết nơi này có thể cấp Form D chỉ trong hai tiếng đồng hồ kể từ lúc nhận hồ sơ hợp lệ.

Để có được chứng nhận xuất xứ hàng hóa, doanh nghiệp phải nhờ một tổ chức có chức năng giám định, thường là hệ thống của Vinacontrol (Công ty Giám định hàng hóa xuất nhập khẩu thuộc Bộ Thương mại). Bởi vì theo quy định của CEPT, hàng hóa được coi là xuất xứ ASEAN phải có ít nhất 40% hàm lượng có nguồn gốc từ bất cứ nước thành viên nào của ASEAN. Đây là khâu phải tốn thời gian nhiều nhất, song như nhận xét của một cán bộ phòng quản lý xuất nhập khẩu khu vực TP HCM, với những mặt hàng có xuất xứ thuần túy tại Việt Nam như hàng nông sản, thủy sản... thủ tục chứng minh này cũng sẽ rất đơn giản.

Từ năm 1995 đến 2000, Form D sử dụng còn ít do trong những năm đầu mức độ hội nhập của Việt Nam chưa cao (nhiều mặt hàng vẫn còn giữ thuế nhập khẩu trên 20%) nên các nước trong AFTA chưa chấp nhận được hưởng ưu đãi thuế khi xuất khẩu vào nước họ. Từ sau năm 2001, danh mục thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu từ ASEAN vào Việt Nam ở mức từ 20% trở xuống tăng đáng kể nên đổi lại, số mặt hàng Việt Nam xuất vào các nước ASEAN được hưởng thuế ưu đãi cũng tăng nhiều. Form D đã được sử dụng nhiều hơn.

Từ năm 2003 trở đi, để thực hiện CEPT, Việt Nam sẽ phải tiếp tục cắt giảm 755 mặt hàng đang còn bảo hộ với thuế suất nhập khẩu cao xuống mức từ bằng hoặc thấp hơn 20%. Với việc cắt giảm này, mức ưu đãi thuế nhập khẩu của hàng hóa Việt Nam vào các nước ASEAN cũng tăng lên rõ rệt. Và đây là cơ hội để hàng Việt Nam, với Form D đi kèm, có thể tăng tốc thâm nhập các nước ASEAN.

(Theo Tuổi Trẻ)