'Đám cưới ở thành phố nên chuyển sang tiệc đứng'
Đám cưới của em họ tôi đãi 40 bàn tiệc ngồi, mỗi bàn như một thế giới riêng.
Tôi từng dự nhiều buổi tiệc của doanh nghiệp được tổ chức theo hình thức tiệc đứng. Khách mời có thể tự do đi lại, lựa chọn món ăn, gặp gỡ và trò chuyện với nhiều người. Không khí thường cởi mở, mọi người có cơ hội làm quen với cả những người trước đó chưa từng gặp.
Tôi cũng từng dự một đám cưới của người bạn tổ chức theo hình thức này và có trải nghiệm khá thú vị: Chỉ trong một buổi tiệc, tôi quen biết được rất nhiều người. Thế nhưng, khoảng mười năm trở lại đây, tôi gần như không còn dự đám cưới nào tổ chức tiệc đứng.
Người bạn từng tổ chức như vậy đã phải nghe họ hàng phàn nàn suốt một thời gian dài vì người lớn tuổi không quen với cách ăn tiệc này.
Gần đây, một người em họ khoảng 30 tuổi của tôi cũng đã chuẩn bị phương án tiệc đứng với 25 món ăn cho đám cưới. Nhưng cuối cùng, gia đình phản đối và buộc phải chuyển sang tiệc bàn truyền thống.
Kết quả là 40 bàn tiệc, mỗi bàn như một thế giới riêng. Khách ngồi ăn những món giống nhau, chờ gia chủ đến từng bàn chúc mừng rồi ra về. Một người ngồi cạnh tôi kể hôm đó đã dự ba đám cưới tại cùng nhà hàng và cả ba gần như giống hệt nhau.
Một bất tiện tôi thường gặp ở tiệc bàn là việc giao lưu bị giới hạn bởi cách sắp xếp chỗ ngồi. Đám cưới em họ tôi có khoảng 50 người họ hàng và 20 đồng nghiệp cũ ngồi rải rác ở nhiều bàn khác nhau.
Tôi muốn gặp gỡ, trò chuyện với những người quen nhưng cũng chỉ có thể ghé thăm một số bàn, những bàn còn lại đành đi lướt qua.
Việc mời rượu cũng tạo ra những tình huống khó xử. Khi gia chủ đến một bàn mời rượu, không chỉ người quen mà cả những người lạ ngồi cùng bàn cũng thường phải tham gia. Nếu không uống rượu bia, cầm ly nước đến chúc mừng đôi khi cũng không nhận được sự hưởng ứng như khi cụng ly rượu. Một lời chúc mừng vốn xuất phát từ tình cảm lại vô tình bị gắn với nghi thức uống rượu.
Với tiệc đứng, mọi chuyện đơn giản hơn. Khách có thể chủ động đi đến trò chuyện với bất kỳ ai, bất cứ lúc nào. Không cần chờ gia chủ đi mời rượu, không cần ngồi cố định với những người xa lạ trong nhiều giờ. Một ly nước cũng đủ để bắt đầu một cuộc trò chuyện.
Vấn đề thứ hai là chi phí. Đám cưới em họ tôi vừa rồi có giá 7 triệu đồng một bàn, trong khi phong bì của phần lớn khách mời khoảng 500.000 đồng mỗi người. Với bàn 10 người, gia đình phải bù thêm khoảng 2 triệu đồng, chưa kể các chi phí tổ chức khác.
Điều đáng nói là chính nhà hàng đó có phương án tiệc đứng với giá khoảng 400.000 đồng mỗi khách. Với 400 khách, chi phí theo định mức là 160 triệu đồng, thay vì 280 triệu đồng cho 40 bàn tiệc. Chênh lệch lên tới 120 triệu đồng. Nhà hàng cũng cho biết có thể phục vụ khoảng 450 khách dù lượng thức ăn được dự trù cho 400 người nhờ cách phân bổ linh hoạt hơn. Dĩ nhiên, cần so sánh thêm thực đơn và dịch vụ để đánh giá chính xác hai phương án.
Tôi phát hiện có một nghịch lý khá thú vị: người lớn tuổi khi đi du lịch thường rất hào hứng với buffet, tự do lựa chọn món ăn, đi lại và trò chuyện. Nhưng khi đến đám cưới, cũng hình thức ăn uống ấy lại dễ bị phàn nàn. Có lẽ vấn đề không hẳn nằm ở cách ăn mà ở "thói quen và quan niệm về sự chu đáo của gia chủ".
Theo tôi, không nhất thiết phải loại bỏ hoàn toàn tiệc bàn truyền thống. Một mô hình kết hợp có thể dung hòa cả hai thế hệ: khoảng 60-70% không gian dành cho buffet, bàn cocktail và khu vực giao lưu; 30-40% còn lại bố trí bàn ăn có ghế ngồi cố định, sofa và khu vực nghỉ ngơi dành cho người cao tuổi, trẻ nhỏ hoặc khách không thuận tiện đi lại.
Thức ăn được chia thành nhiều quầy, có nhân viên hỗ trợ người lớn tuổi lấy món. Cô dâu chú rể cũng có thể chủ động đi giao lưu thay vì chỉ thực hiện nghi thức mời rượu từng bàn.
Cách tổ chức này vẫn giữ được sự chu đáo của gia chủ, nhưng trao cho khách nhiều quyền lựa chọn hơn. Người thích ngồi ăn có bàn riêng, người muốn đi lại giao lưu có không gian riêng. Không ai phải ép mình theo một cách thưởng thức duy nhất.
Tôi hiểu mâm cỗ truyền thống đã trở thành một phần văn hóa cưới hỏi lâu đời. Tuy nhiên, giữ gìn văn hóa không có nghĩa là phải giữ nguyên mọi cách tổ chức, nhất là khi điều kiện sống và nhu cầu giao tiếp đã thay đổi.
Ở thành phố, khách mời thường đến từ nhiều nhóm quan hệ khác nhau như đồng nghiệp, bạn học, đối tác và bạn bè. Đám cưới đáng lẽ phải là dịp để những người này gặp gỡ, kết nối chứ không chỉ ngồi ăn cùng chín người xa lạ trong một bàn tiệc.
Theo tôi, một đám cưới thành công không nhất thiết phải có những mâm cỗ đắt tiền. Điều đáng nhớ hơn là cô dâu chú rể gặp được nhiều người thân quen, khách mời có cơ hội trò chuyện, làm quen với nhau và ra về với những kỷ niệm vui vẻ.
Minh Khang