Xin đừng lầm 'Cánh đồng bất tận' là một thiên phóng sự
Đọc "Cánh đồng bất tận" với một cái tâm trong sáng, đừng soi mói câu chữ, chẻ sợi tóc làm tư, ta sẽ cảm nhận rất nhiều điều thú vị qua cái giọng Nam Bộ không lẫn vào đâu được của tác giả. (Võ Thành Ngô)
Người gửi: Võ thành Ngô
Gửi tới: Ban Văn hoá
Tiêu đề: Xin đừng lầm truyện "Cánh đồng bất tận" là một thiên phóng sự.
Mỗi người đều có một cảm nhận khi đọc một tác phẩm văn học, có thể giống nhau và cũng có thể khác nhau, điều này là đương nhiên không có gì phải tranh cãi. Tuy nhiên qua những ý kiến của "chú Ba", "thím Bảy"... lên án và kiểm điểm Nguyễn Ngọc Tư, tôi thấy là những vị này xem tác phẩm Cánh đồng bất tận là một phóng sự (đả kích) về địa phương Cà Mau.
Có ngộ nhận lắm chăng khi rõ ràng đó là một truyện dài (nên cũng có nhiều hư cấu)? Tuy nhiều hư cấu nhưng Ngọc Tư thật tuyệt vời trong phân tích tâm lý nhân vật. Cái đau đớn đến ngút trời của một anh nông dân khi biết vợ ngoại tình (nhất là anh ta lại đẹp trai, có học, có nghề chứ không phải cày sâu cuốc bẫm, mà vợ lại ngoại tình ngay trong nhà của mình!), cái tự ái, xấu hổ không dám nhìn mặt một ai (?) khiến anh ta chọn nghề chăn vịt chạy đồng để rày đây may đó bất tận trên những cánh đồng hoang vắng không tên. Và rồi từ căm hờn vợ (đàn bà) anh ta lại nẩy sinh ra việc trả thù đàn bà, phần người lý trí trong anh ta đã nhường chỗ cho phần người điên dại vì vợ ngoại tình, khiến cho 2 đứa con phải sợ hãi, xa lánh...
Tâm lý anh nông dân Nam Bộ trong Cánh đồng bất tận rất thật, rất đời mà có lẽ chúng ta ai cũng có thể hiểu, có thể cảm nhận, lồng vào đó là những cảm nghĩ của người con gái cũng rặt chất Nam Bộ (cuộc sống tâm linh của người Nam Bộ đa phần đều theo thuyết nhân quả, gieo gió gặt bão, con gái nhờ đức cha...), và rồi những ý tưởng rất là người, rất là trong sáng khi người con gái nghĩ rằng mình sẽ có con sau khi bị vùi dập, bị làm nhục..., sẽ đặt tên con là Thương là Nhớ vì nghĩ rằng "lấy oán báo oán" thì oán thù sẽ mãi chồng chất mà thôi!
Cái kết cuộc đầy tính nhân bản như thế, đầy tính logic mà không hề gượng ép, cho ta cảm giác: sống trong đời sống thì chỉ cần tấm lòng, không hận thù sẽ nhẹ nhõm biết bao! Đọc Cánh đồng bất tận với một cái tâm trong sáng, đừng soi mói câu chữ, chẻ sợi tóc làm tư, ta sẽ cảm nhận rất nhiều điều thú vị qua cái giọng Nam Bộ không lẫn vào đâu được của tác giả. Xin cho tôi, một lão già Nam Bộ 56 tuổi, được chia sẻ sự cố kiểm điểm và mong được xem nhiều câu chuyện rặt chất Nam Bộ của cô.