Hai nghiên cứu mới đây đã tìm ra rằng, não của chúng ta đáp ứng với những thông điệp tinh tế nhất về sự nguy hiểm.
Trên tạp chí Science, nghiên cứu đầu tiên phát hiện thấy khi bắt gặp đôi mắt đầy lòng trắng, một cảnh báo nguy hiểm sẽ được đánh thức trong não người quan sát.
Nghiên cứu thứ hai, công bố trên tạp chí Neuron, cho thấy ngay cả khi bức ảnh một khuôn mặt hoảng sợ được chiếu qua rất ngắn, không đủ để ta nhận thức chủ ý, thì não cũng đã kịp ghi nhận lại cảm giác đó.
Nghiên cứu đầu tiên, do một nhóm chuyên gia tại Đại học Wisconsin ở Madison thực hiện, nhằm tìm hiểu não cảm nhận mối nguy hiểm như thế nào. Các nhà nghiên cứu đã chụp não của những người tình nguyện khi họ xem một loạt ảnh chân dung. Trước mỗi khuôn mặt, sẽ xuất hiện một bức ảnh hoặc là đôi mắt mở to "hoảng sợ", hoặc đôi mắt "vui tươi" nhỏ hơn.
Kết quả là, mặc dù các bức ảnh xuất hiện nhanh đến nỗi người tình nguyện không ý thức được, scan não vẫn chỉ ra rằng đôi mắt mở to đã kích hoạt hạch hạnh (vùng chịu trách nhiệm xử lý các phản ứng tình cảm). Song ngược lại, đôi mắt đen với đồng tử trắng không gợi ra phản ứng tương tự. Điều này chứng tỏ hình ảnh về lòng trắng của mắt (củng mạc) đã đánh thức hoạt động của hạch hạnh.
Tiến sĩ Paul Whalen, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết: "Dường như kích cỡ của lòng trắng trong mắt, chứ không phải hình dáng mắt, đã đánh thức sự cảnh giác trong chúng ta".
Nghiên cứu thứ hai, thực hiện bởi nhóm nghiên cứu tại Đại học Columbia ở New York, cũng cho kết quả trùng hợp, rằng hạch hạnh (cùng với vùng thị giác và chú ý trên vỏ não) đã xử lý thông tin về những nỗi sợ hãi vô thức.
Người ta quét não của 17 sinh viên bằng kỹ thuật chụp cộng hưởng từ chức năng khi những người này đang quan sát màn hình máy tính. Một khuôn mặt sợ hãi hiện ra trong vòng 33 miligiây, và ngay sau đó là một khuôn mặt tương tự nhưng trung tính. Các bức ảnh chiếu nhanh đến mức não chưa kịp ý thức chúng.
Các sinh viên biểu hiện mức độ lo lắng khác nhau. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu nhận thấy người nào bình thường hay hồi hộp lo lắng, thì khi đối mặt với một khuôn mặt sợ hãi, phản ứng trên não anh ta càng mạnh. Nhưng khi các sinh viên được xem những khuôn mặt sợ hãi này đủ lâu để nhận thức được, họ sử dụng tới một vùng não khác. Và hoạt động trên não họ khi đó không phụ thuộc vào bản tính sợ hãi của mỗi người.
Các nhà nghiên cứu cho biết phát hiện chứng tỏ người càng hay hồi hộp, càng đáp ứng mạnh với những dấu hiệu của sự sợ hãi. Nói cách khác, những cảm giác vô thức góp phần rất quan trọng trong sự lo lắng.
Joy Hirsch, thành viên của nhóm nghiên cứu, cho biết: "Các nhà tâm lý học từng phỏng đoán rằng những người bị rối loạn lo lắng thường rất nhạy cảm với những mối đe dọa khó thấy, và họ có thể nhận ra những tác nhân kích thích mơ hồ mà hầu hết chúng ta bỏ qua. Phát hiện của chúng tôi đã củng cố thêm phỏng đoán này".
T. An (theo BBC)