Tư vấn trực tuyến về bệnh tiêu chảy mùa tựu trường

Chào bạn,

Chúc mừng bạn vì có bé đang ở độ tuổi bắt đầu đi học. Việc ăn uống ở một nơi lạ có thể là nguy cơ đưa đến tiêu chảy. Để phòng ngừa tiêu chảy khi bé đến trường, bạn nên thực hiện những điều sau:

- Ăn uống tại những nơi đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm (ví dụ như tại nhà, tại trường, tại những nơi bạn ăn thường xuyên). 

- Thực hiện rửa tay thường xuyên trước và sau khi ăn.

- Báo với cô giáo hoặc gia đình ngay khi có những dấu hiệu như đau bụng, tiêu lỏng, sốt...

- Tập cho bé thói quen uống nước sạch (nước chín để nguội, nước suối, nước dừa tươi...)

Chào bạn,

Tùy vào tác nhân mà biểu hiện của bệnh tiêu chảy có thể khác nhau. Tuy nhiên, bệnh tiêu chảy vẫn có những đặc điểm chung như sau:

- Đau bụng.

- Buồn nôn.

- Có thể có sốt nhẹ.

- Đi tiêu phân lỏng hoặc toàn nước trên 3 lần mỗi ngày.

Ngoài ra, như đã nói ở trên, tùy vào nguyên nhân gây ra bệnh tiêu chảy mà có thể có thêm những triệu chứng khác như: phân có máu, phát ban ngoài da, nổi mề đay...

Chào bạn, 

Ở nước ta, bệnh tiêu chảy có thể thấy quanh năm. Tuy nhiên, có hai thời điểm bệnh tiêu chảy thường xảy ra với số lượng lớn bệnh nhân gồm thời điểm vào mùa nóng và thời điểm vào mùa lạnh. 

- Vào mùa nóng, vi khuẩn có điều kiện phát triển nhiều hơn, người dân cũng thường xuyên ăn uống bên ngoài nhiều hơn, do đó, dễ mắc phải các bệnh lý tiêu chảy do nhiễm khuẩn.

- Vào mùa lạnh, người dân thường ở trong nhà, tập trung đông đúc. Điều này tạo điều kiện cho virus lây lan nên dễ mắc phải những đợt dịch tiêu chảy do virus, điển hình là rotavirus và norovirus.

Chào bạn,

Tiêu chảy được định nghĩa là đi tiêu phân lỏng hoặc toàn nước trên 3 lần trong 24 giờ. Tiêu chảy được chia làm 3 thể:

- Tiêu chảy cấp là tiêu chảy dưới 14 ngày.

- Tiêu chảy kéo dài là tiêu chảy trên 14 ngày.

- Hội chứng lỵ (hay thường gọi là kiết lỵ) là tiêu chảy phân có máu bất kể là bao nhiêu ngày.

Vậy, tiêu chảy đơn thuần là tiêu phân lỏng. Nếu phân lỏng có kèm máu thì gọi là hội chứng lỵ hay kiết lỵ.

Chào bạn, 

Giữ cho hệ tiêu hóa của bé được khỏe mạnh là mong muốn chính đáng của các phụ huynh. Tôi xin nêu một vài điểm chính để giúp cho hệ tiêu hóa của bé được khỏe mạnh.

- Khi mang thai phải chuẩn bị sức khỏe người mẹ thật tốt. 

- Cố gắng sinh bé bằng cách thông thường, hạn chế sinh mổ nếu không cần thiết.

- Bú mẹ hoàn toàn cho đến 6 tháng tuổi và tiếp tục càng lâu càng tốt cho đến 2 tuổi.

- Chủng ngừa đầy đủ, đặc biệt là các vắcxin ngừa sởi và rotavirus. 

- Thường xuyên cho bé ăn sữa chua, sữa lên men.

- Ăn nhiều rau và trái cây, hạn chế thịt đỏ, thức ăn nhanh, thức ăn có nhiều đường và muối. 

- Thực hiện rửa tay trước và sau khi ăn, sau khi đi vệ sinh.

- Đảm bảo ăn uống hợp vệ sinh.

- Xử lý phân sạch sẽ và hợp lý.

- Hướng dẫn bé khi nhu cầu đi ngoài thì đi ngay chứ không nín, chờ về nhà.

Chào bạn,

Cảm ơn về câu hỏi rất quan trọng này. Khá nhiều phụ huynh cho con nhịn ăn khi bị tiêu chảy, hoặc chỉ ăn cháo trắng, cháo muối. Điều đó làm giảm chất dinh dưỡng cần thiết cho bé hồi phục hệ tiêu hóa để mau hết bệnh.

Ngày nay, các hướng dẫn điều trị tiêu chảy ở trẻ em đều nhấn mạnh yếu tố quan trọng nhất là uống nhiều nước, đảm bảo cung cấp đầy đủ dưỡng chất thông qua việc ăn uống. Không có phân biệt thức ăn đặc hay lỏng. Tuy nhiên, khi đang tiêu chảy, các bé hơi biếng ăn hơn bình thường và sự hấp thu cũng giảm nên thức ăn lỏng sẽ dễ ăn và hấp thu nhanh hơn. Ngược lại, một số bé dễ bị nôn ói khi mắc tiêu chảy. Trường hợp này thì thức ăn đặc lại có thể giúp giảm ói. 

Tóm lại, thức ăn đặc hay lỏng đều được, tùy vào nhu cầu và tình hình bệnh cụ thể của bé. Quan trọng là phải chia thành nhiều cữ ăn nhỏ, giúp bé dễ tiêu hóa và thức ăn vẫn phải đầy đủ chất bổ dưỡng để giúp bé mau chóng hồi phục.

Chào em, 

Vào mùa tựu trường rất nhiều "biến cố" mới xảy ra cho bé như thay đổi trường, đổi lớp, cô giáo mới, bạn bè mới, đi học trở lại sau mùa hè được vui chơi. Những yếu tố trên ít nhiều cũng gây ra những xáo trộn về tâm lý ở bé. Những xáo trộn đó cũng có thể làm bé lo lắng và biểu hiện bằng việc đau bụng đi tiêu lỏng, giống như hội chứng ruột kích thích ở người lớn. Ngoài ra, khi đi học, bé ăn ở bên ngoài nhiều hơn, làm tăng khả năng ăn phải những thức ăn không sạch sẽ, dễ nhiễm khuẩn, tiêu chảy do nhiễm trùng.

Khi bé mắc tiêu chảy, bạn nên cho bé đi khám bệnh để có chẩn đoán và điều trị phù hợp. Về phòng ngừa, bạn nên trấn an tâm lý bé, cố gắng tìm hiểu xem bé có lo lắng điều gì hay không, hướng dẫn bé rửa tay đúng cách và lựa chọn thức ăn tại những nơi đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm. 

Chào bạn,

Đây là một câu hỏi quan trọng, không chỉ bạn mà tất cả phụ huynh khác cũng nên biết cách xử trí tiêu chảy cho bé tại nhà. Nhìn chung có 4 nguyên tắc chính:

1. Uống nhiều hơn hàng ngày: Bé nên được uống dung dịch bù nước oresol. Ngoài ra có thể uống các loại nước khác như nước đun sôi để nguội, nước khoáng đóng chai, nước dừa tươi, nước trái cây, nước cháo... Bé không nên uống các loại nước có ga hoặc nước ngọt công nghiệp.

Các loại nước trên cần được uống chậm rãi bằng muỗng nếu bé còn nhỏ hoặc bằng ly nếu bé đã lớn. Nếu uống vào bé bị nôn ra thì cho bé nghỉ 15 phút sau đó uống lại với tốc độ chậm hơn. Nước được uống sau khi đi tiêu hoặc bất cứ khi nào bé muốn.

2. Ăn đầy đủ: Bé vẫn cần được cung cấp chất dinh dưỡng như hàng ngày, thậm chí nhiều hơn hàng ngày để giúp cho quá trình lành bệnh nhanh hơn. Tuy nhiên, bữa ăn nên được chia thành nhiều cữ nhỏ vì bé thường biếng ăn khi mắc tiêu chảy và hơi khó tiêu. Thức ăn ưu tiên là những món ăn bé ưa thích, dễ tiêu và không quá ngọt. Nếu bé nhỏ còn bú mẹ thì vẫn tiếp tục bú mẹ nhiều hơn, lâu hơn hàng ngày.

3. Đưa bé đi khám bệnh: Ngay khi có thể, nên đưa bé đến nhân viên y tế gần nhất để được đánh giá và hướng dẫn điều trị phù hợp.

4. Tái khám ngay: Đây là điều rất quan trọng. Nếu trong quá trình điều trị mà thấy bé có một trong các triệu chứng sau thì phải đưa bé đến cơ sở điều trị ngay lập tức: nôn tất cả mọi thứ, không uống được hoặc bỏ bú, có sốt (nếu những ngày trước không sốt) hoặc sốt cao hơn (nếu những ngày trước sốt nhẹ), khát nước uống một cách háo hức, phân có máu. Ngoài 5 dấu hiệu trên, nếu phụ huynh cảm thấy lo lắng vì một điều gì khác thì cũng nên đưa bé đến cơ sở y tế ngay.

Chào bạn,

Ngay lúc phát hiện tiêu chảy cấp, đầu tiên, bạn phải cho bé uống nước để tránh nguy cơ bị mất nước. Các loại nước có thể uống được là dung dịch bù nước oresol, nước đun sôi để nguội, nước khoáng đóng chai... Việc sử dụng thuốc nhìn chung phải có ý kiến của bác sĩ. Nếu sử dụng thuốc không hợp lý, có thể làm cho diễn tiến tiêu chảy phức tạp hơn. 

Chào bạn, 

Rotavirus là tác nhân gây tiêu chảy hàng đầu ở trẻ em, đặc biệt là trẻ nhỏ. Ước tính rotavirus gây ra 50% các trường hợp tiêu chảy ở trẻ em. Hàng năm trên toàn cầu ước tính có khoảng 110 triệu lượt tiêu chảy gây ra do rotavirus và có khoảng 440.000 trường hợp tử vong vì tiêu chảy do rotavirus gây ra ở trẻ em dưới 5 tuối.

Đặc điểm tiêu chảy do rotavirus gây ra là bé nôn ói rất dữ dội trong ngày đầu tiên phát bệnh, sau đó xuất hiện tiêu chảy có thể lên đến 15-20 lần trong một ngày. Do đặc điểm nôn ói và tiêu chảy nhiều như vậy nên nguy cơ đưa đến mất nước là rất cao nếu không được điều trị bù nước kịp thời. 

Còn các loại tiêu chảy khác (virus khác, vi khuẩn, dị ứng, sau dùng kháng sinh...) thì mỗi loại đều có đặc trưng riêng.