Cục trưởng Phòng, chống HIV/AIDS, Bộ Y tế, Nguyễn Hoàng Long ngày 5/4 cho biết nghiện ma túy nói chung và nghiện các chất phiện nói riêng hiện được coi là bệnh mạn tính của não bộ, chưa có thuốc đặc hiệu để điều trị. Các giải pháp cai nghiện hiệu quả không cao, tỷ lệ tái nghiện trên 90%.
Trên thế giới, điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc methadone đang được coi là giải pháp ưu việt. Phương pháp này được triển khai từ năm 1965, mở rộng trên 80 quốc gia.
Tại Việt Nam, điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc methadone đã được triển khai từ năm 2008. Tính đến nay cả nước có hơn 52.000 người bệnh đang được điều trị bằng methadone, ở hơn 330 cơ sở điều trị tại 63 tỉnh, thành phố.
"Methadone giúp cải thiện sức khỏe, giảm lây nhiễm HIV và các bệnh lây truyền qua đường máu, nâng cao thể lực. Người bệnh có cuộc sống ổn định, kiếm được công ăn việc làm, cải thiện về an ninh, trật tự xã hội", ông Long nói.
![Những bệnh nhân đầu tiên được cấp phát thuốc Methadone dài ngày tại Lai Châu. Ảnh: Hải Huệ.](https://vcdn1-suckhoe.vnecdn.net/2021/04/06/1-6663-1617680839.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=vdLGURCVhH78MJM3MuzGLg)
Những bệnh nhân đầu tiên được cấp phát thuốc methadone dài ngày tại Lai Châu. Ảnh: Hải Huệ.
Ông Long cho biết, nhiều năm qua thuốc methadone được cấp phát tại trạm y tế xã, tổng số người bệnh tham gia điều trị không tăng lên. Do vậy, cho phép người điều trị nghiện mang thuốc về nhà sử dụng giúp giảm thời gian đi lại, giảm chi phí liên quan, tạo điều kiện tiếp cận và tuân thủ điều trị.
Tiêu chí người được mang thuốc về sử dụng gồm đã đạt liều điều trị duy trì từ hai tháng trở lên, không phát hiện sử dụng thêm chất dạng thuốc phiện hoặc các loại ma túy khác trong hai tháng gần đây. Người dùng không bỏ liều điều trị methadone nào trong hai tháng mà không xin phép hoặc báo cáo với cơ sở điều trị. Không vi phạm các quy định của cơ sở điều trị methadone, không phát hiện hành vi vi phạm pháp luật nào khác trong 12 tháng gần nhất.
Những trường hợp không được cấp phát thuốc về nhà gồm: Trong quá trình điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc methadone đã từng xảy ra ngộ độc do quá liều với bất cứ chất gây nghiện nào; người có các rối loạn tâm thần chưa điều trị hoặc đang điều trị mà chưa ổn định; người bệnh không có nơi bảo quản thuốc an toàn (như hòm/tủ có khóa...).
Số liều thuốc methadone được mang về phụ thuộc vào mức độ tuân thủ của từng người bệnh sau khi theo dõi và đánh giá hàng tháng. Số liều tối đa mang về mỗi lần trong giai đoạn thí điểm không quá 6.
Nhiều nước như Thái Lan, Trung Quốc, Myanma, Singapore, Malaysia, Indonesia, Mỹ, Australia, NewZealand... đã cấp phát thuốc methadone về nhà, theo hướng dẫn của Văn phòng Liên Hợp Quốc về chống Ma túy và Tội phạm (UNODC) và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Tùy đặc thù, mỗi nước có quy định riêng.