Thầy trò trường vùng cao tự trồng rau, nuôi lợn

Lâm ĐồngHơn 350 học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Đam Rông tự trồng rau, chăn nuôi 15 năm qua để cải thiện bữa ăn và rèn kỹ năng sống.

5h sáng, kẻng báo thức vang lên tại khu ký túc xá. Sau khi vệ sinh cá nhân, Đa Cát Ndu Ngọc Điệp, học sinh lớp 8A, cùng 27 bạn trong lớp mang cuốc, xẻng ra khu vườn cách đó vài chục mét.

Nhóm học sinh chia nhau xới đất, nhổ cỏ, múc nước tưới cho những luống cải, mồng tơi và cà tím. Xong việc ở vườn sau 30 phút, cả nhóm sang khu chuồng trại phía cuối khuôn viên trường cho lợn, gà ăn trước khi dùng bữa sáng lúc 6h15 để kịp giờ lên lớp.

"Năm đầu vào trường em chưa biết cầm cuốc, nay đã thuộc cách ủ phân, lên luống và nhận biết từng loại sâu bệnh", Điệp nói.

Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS Đam Rông (xã Đam Rông 2, tỉnh Lâm Đồng) hiện có 12 lớp với 356 học sinh, phần lớn là con em đồng bào dân tộc M'Nông, K'Ho, Chil. Học sinh ăn ở tập trung tại trường suốt năm, chỉ về nhà vào cuối tháng và dịp lễ, Tết. Để rèn luyện kỹ năng, trường quy hoạch hơn 700 m2 đất trống thành 24 ô, giao mỗi lớp tự quản lý hai ô có tổng diện tích 60 m2.

Thầy Nguyễn Văn Sơn, 37 tuổi, giáo viên chủ nhiệm lớp 8A, cho biết trường áp dụng quy trình canh tác hữu cơ, không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hay phân bón hóa học. Đất trồng được cải tạo bằng phân chuồng ủ hoai mục. Thầy trò thường soi đèn pin bắt sâu vào buổi tối, và luân phiên tưới nước vào sáng sớm hoặc cuối giờ chiều.

Toàn bộ quy trình trồng trọt, chăn nuôi vận hành khép kín. Sau mỗi bữa tại nhà ăn tập thể, học sinh gom thức ăn thừa, cơm nguội cho gia súc, gia cầm. Chất thải từ chuồng trại được xử lý vi sinh để bón ngược lại cho vườn rau.

Rau thu hoạch được cân và bán lại cho bếp ăn nhà trường theo giá thị trường. Số tiền này nhập vào quỹ của từng lớp để mua hạt giống, nông cụ cho vụ sau và tổ chức ngoại khóa.

Thầy Nguyễn Hữu Hanh, Phó hiệu trưởng, cho biết mô hình tăng gia sản xuất được duy trì từ năm 2011. Sau dịch tả lợn châu Phi năm 2019, trường phải trích quỹ mua một con lợn nái gây đàn lại vào năm 2021. Hiện trường tự nhân giống, duy trì ổn định đàn lợn từ 25 đến 30 con mỗi lứa, chi thêm hơn một triệu đồng mỗi năm mua ngan giống và gà thả vườn.

Nhờ nguồn thực phẩm tại chỗ, trường tự túc được khoảng 50% nhu cầu rau xanh hàng ngày. Vào các dịp lễ, Tết hoặc cuối năm học, trường tổ chức mổ lợn chia mỗi lớp một con làm cỗ liên hoan.

Nhiều học sinh tốt nghiệp đã áp dụng kỹ thuật làm phân vi sinh, chăn nuôi an toàn để phát triển kinh tế gia đình.

Phần lớn phụ huynh làm nghề nông nên ủng hộ cách làm của trường. Hàng tháng, hội phụ huynh đóng góp thêm hạt giống địa phương, phân chuồng và cử người vào trường hướng dẫn học sinh kỹ thuật chăm sóc.

"Từ ngày trường tổ chức mô hình này, các cháu về cuối tuần đã biết ra vườn nhổ cỏ, cho gà ăn giúp bố mẹ", ông Rơ Ông Ha Seol, 41 tuổi, Trưởng ban đại diện cha mẹ học sinh, cho biết.

Nga Thanh