Tesla và miếng bánh thị phần khó nhằn ở Việt Nam

Hãng xe điện Mỹ sẽ phải đối mặt với "ông lớn" đang thống lĩnh thị trường nội địa là VinFast với những lợi thế vượt trội.

Sau hơn một tháng thành lập công ty tại Việt Nam, Tesla đăng tin tuyển dụng 5 vị trí quản lý và chuyên viên phát triển dự án. Ông Ricky Ip, phụ trách tuyển dụng khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Tesla, đăng lại thông tin này trên mạng xã hội việc làm LinkedIn và khẳng định "Tesla chính thức đến Việt Nam".

Tuy nhiên, Việt Nam sẽ là một thị trường đầy thách thức đối với Tesla. Sau khi có thông tin việc Tesla lập công ty ở Việt Nam, cuối tháng 9, CNBC đăng bài viết với tiêu đề: "Tesla đang tiến vào thị trường xe điện lớn nhất Đông Nam Á. Một gã khổng lồ nội địa đang chờ đợi".

Theo đó, năm 2025, Việt Nam trở thành thị trường xe điện lớn nhất Đông Nam Á khi doanh số tăng hơn gấp đôi, trong đó xe điện chiếm gần 40% tổng doanh số xe mới. VinFast, công ty niêm yết trên sàn Nasdaq, chiếm 92% thị phần xe điện trong nước, theo nghiên cứu của HSC.

Những lợi thế vượt trội của VinFast

Theo ông Koketso Tsoai, Chuyên viên phân tích cấp cao về Ôtô tại BMI (đơn vị nghiên cứu thuộc Fitch Solutions), các lợi thế sân nhà của VinFast bao gồm độ nhận diện thương hiệu nội địa mạnh mẽ, hệ sinh thái tiêu dùng rộng lớn của Vingroup và sự hiện diện phổ biến thông qua mạng lưới taxi điện liên kết tại địa phương.

Ông cho biết thêm, hạ tầng trạm sạc cùng dịch vụ hậu mãi rộng khắp cũng giúp VinFast gia tăng khả năng tiếp cận người tiêu dùng, đồng thời giảm thiểu tâm lý e ngại về rủi ro trong quá trình sở hữu xe.

"Tesla sẽ gặp rất nhiều khó khăn khi cạnh tranh với VinFast tại Việt Nam, bởi VinFast sở hữu những lợi thế vượt xa khuôn khổ khả năng cung ứng sản phẩm," ông Tsoai nhận định.

Theo ông Supparoek Sawangwong, Chuyên viên phân tích thị trường ASEAN tại Mobility Global, VinFast đang thống trị hạ tầng sạc tại Việt Nam nhờ sở hữu mạng lưới trạm sạc độc quyền hơn 150.000 cổng sạc chỉ dành riêng cho xe điện của hãng. Ông cho biết rào cản hạ tầng này cũng từng gây ra không ít thách thức cho BYD khi gia nhập thị trường Việt Nam.

Trong khi đó, ông Tsoai cho biết Tesla sẽ cần phải xây dựng mạng lưới phân phối, dịch vụ hậu mãi và tạo dựng niềm tin về hạ tầng sạc tại một thị trường mà người tiêu dùng vẫn rất nhạy cảm về giá cả lẫn tính thực dụng.

Việt Nam cũng là một thị trường có sự khác biệt rõ rệt so với các quốc gia Đông Nam Á khác mà Tesla từng hướng tới.

Ông Tsoai nhận định, thị trường xe điện Thái Lan phát triển dựa trên một cơ sở sản xuất ôtô lâu đời cùng sự xuất hiện của hàng loạt thương hiệu Trung Quốc. Trong khi đó, chiến lược thúc đẩy xe điện của Indonesia lại gắn liền với nguồn nguyên liệu sản xuất pin và các chính sách ưu đãi cho lắp ráp nội địa. Ngược lại, Việt Nam đã sở hữu điều mà ông Tsoai mô tả là "một 'biểu tượng quốc gia' cùng hệ sinh thái di chuyển đang mở rộng nhanh chóng" - hai yếu tố kết hợp với nhau để thúc đẩy tỷ lệ sử dụng xe điện trong nước.

Điều này đồng nghĩa với việc Tesla sẽ bước vào một thị trường mà mức độ nhận thức về xe điện của người dân đã tương đối cao. Do đó, "triển vọng của Tesla sẽ ít phụ thuộc vào việc kích cầu thị trường xe điện từ con số 0, mà nằm ở khả năng chứng minh rằng thương hiệu, công nghệ và trải nghiệm sở hữu của họ hoàn toàn tương xứng với mức giá cao hơn so với các lựa chọn thay thế trong nước," ông Tsoai nói thêm.

Thách thức nhưng vẫn có cơ hội

Bất chấp những lợi thế sân nhà của VinFast, Việt Nam vẫn mang đến cho Tesla một lực lượng khách hàng tiềm năng tăng trưởng nhanh chóng. Sau ba quý 2026, doanh số BEV đạt 177.779 xe, tăng khoảng 72% so với cùng kỳ 2025.

"Lợi thế lớn nhất của Tesla tại Việt Nam là thương hiệu toàn cầu mạnh mẽ cùng công nghệ và phần mềm tiên tiến, những yếu tố có thể thu hút nhóm khách hàng xe điện thuộc phân khúc cao cấp", Peter Richardson, Phó chủ tịch kiêm Giám đốc nghiên cứu tại Counterpoint Research, nhận định.

Thu nhập gia tăng cũng góp phần mở rộng cơ hội này. Theo dữ liệu từ Ngân hàng Thế giới (World Bank), kinh tế Việt Nam tăng trưởng 8% trong năm 2025, với GDP bình quân đầu người đạt 5.066 USD.

 

 

Tesla ra mắt ôtô biết bay như dàn dựng từ AI

Các chuyên gia chỉ ra rằng Model 3 và Model Y là hai ứng viên sáng giá nhất của Tesla khi bước vào thị trường Việt Nam. Dù vậy, họ cho rằng ở giai đoạn đầu, hãng sẽ có lợi thế cạnh tranh tốt hơn ở nhóm khách hàng thuộc phân khúc cao cấp thay vì thị trường đại chúng.

Model 3 là mẫu sedan có giá dễ chịu nhất của Tesla, trong khi Model Y là dòng crossover SUV rất được ưa chuộng.

Ông Richardson nhận định Tesla có thể bắt đầu bằng việc hướng tới những người tiêu dùng yêu thích công nghệ với hai mẫu xe này. Cùng với đó, nhà máy tại Thượng Hải sẽ đóng vai trò là cơ sở sản xuất trong khu vực giúp tối ưu hóa khả năng cung ứng linh hoạt. Tuy nhiên, ông cho rằng thành công lâu dài của hãng sẽ phụ thuộc vào việc đưa ra mức giá cạnh tranh và các sản phẩm phù hợp với nhu cầu của người tiêu dùng địa phương.

Ông Sawangwong nhận xét rằng ở thời điểm ban đầu, Tesla và VinFast sẽ là "thước đo tham chiếu của nhau hơn là đối thủ cạnh tranh trực tiếp".

Uy tín của Tesla với tư cách là một thương hiệu xe điện "thời thượng và sáng tạo" có thể đặc biệt thu hút nhóm người tiêu dùng Việt Nam chú trọng đến hình ảnh và vị thế cá nhân. Ông Sawangwong dự đoán Model 3 sẽ hướng tới phân khúc cận cao cấp (mass-premium) nhờ phiên bản tiêu chuẩn có giá dễ tiếp cận hơn, trong khi Model Y có thể trở thành dòng xe chủ lực về doanh số ở phân khúc cao cấp - nơi khách hàng có xu hướng chuộng dòng SUV điện.

Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định để vươn ra khỏi nhóm khách hàng cao cấp hẹp này, Tesla nhiều khả năng sẽ cần một chính sách giá cạnh tranh hơn hoặc ra mắt một dòng xe có chi phí thấp hơn.

Mỹ Anh