Peter Ross -
Người của NXB Random House dường như rất vui mừng khi biết tôi đến để phỏng vấn Salman Rushdie. "Ồ, thật thú vị vì anh được gặp một người dễ thương như ông. Thật là một quý ông hấp dẫn. Ông ấy đã ký tặng sách cho tôi, dù sự thực thì tôi chưa hề đọc chúng. Anh biết đấy, ông không phải là cây bút tôi thích. Tôi thích Chris Ryan", một nhân viên lễ tân của Random House bày tỏ.
Trên đó 8 tầng, trong phòng họp của Random House, Rushdie đang nhẩn nha nhấm nháp cà phê. Trông ông vừa uyên bác lại vừa vô cùng hóm hỉnh. Như lời cô lễ tân ám chỉ, hiện tại, ông là tiểu thuyết gia được độc giả xì xào nhiều hơn là được họ tìm đọc - một tình thế mà nhà văn đang tìm mọi cách để thay đổi.
![]() |
|
Nhà văn Salman Rushdie. |
Trở lại năm 1981, khi đoạt giải Booker với Midnight's Children (Những đứa trẻ nửa đêm), Salman Rushdie vẫn chưa phải là cái tên đáng chú ý trên văn đàn. Nhưng tất cả đã thay đổi vào năm 1989 - chỉ sau khi xuất bản The Satanic Verses (Những vần thơ của Quỷ satăng), ông được cả thế giới biết đến vì bị giáo chủ Hồi giáo Iran Ayatollah Khomeini khép tội chết.
Sau gần chục năm sống trong sợ hãi, phán quyết dành cho Rushdie được nới lỏng hơn, Rushdie nhanh chóng lộ diện và trở thành một tay chịu chơi trên văn đàn. Ông tiêu tốn thời gian tiệc tùng với những ngôi sao âm nhạc như Bono, hẹn hò với những chân dài xinh đẹp và say sưa túy lúy với những nhà văn cùng thời như Martin Amis và Ian McEwan.
Chúng tôi bắt đầu nói chuyện về cuốn tiểu thuyết mới của ông - The Enchantress Of Florence. Ông đã mất 3 năm để viết tác phẩm này. Và dường như, bất chấp một số lời phê bình thiếu thiện cảm, cuốn sách vẫn chứng minh, Rushdie là một tiểu thuyết gia có tầm cỡ thế giới. "Đôi lúc, khi viết xong một tác phẩm, bạn không biết rõ mình vừa làm được cái gì đâu. Tôi cảm thấy thực sự hạnh phúc khi hoàn thành tiểu thuyết này. Tôi có thể nói là nó không hề tệ. Lần gần đây nhất tôi cảm thấy hài lòng như vậy là khi viết Haroun And The Sea Of Stories, còn trước đó nữa là Midnight's Children."
The Enchantress Of Florence là một cuốn sách quan trọng vì nó giúp Rushdie vượt qua những đổ vỡ trong hôn nhân. Họ tuyên bố ly hôn vào tháng 7/2007, theo lời đề nghị của Lakshmi - người vợ thứ tư của ông - sau 3 năm gắn bó. 2 tháng sau đó, nhà văn không viết được chữ nào. Nhưng The Enchantress Of Florence đã dần dà đưa ông thoát khỏi thế giới thực tại để chìm vào trong sáng tạo.
![]() |
|
Rushdie và Lakshmi những ngày còn hạnh phúc. |
"Cuộc sống riêng tư của tôi trải qua một thời kỳ khủng hoảng khi tôi đang đi đến những chặng cuối cùng của cuốn sách. Thật tuyệt khi lại có thể đắm mình vào cái thế giới mà phải nhọc nhằn lắm tôi mới sáng tạo ra. Nó đã nâng đỡ tôi trong những ngày tôi thực sự bất hạnh. Văn chương đã hơn một lần cứu rỗi tôi. Haroun And The Sea Of Stories được viết vào năm đầu tiên tôi nhận án tử hình. Tôi viết cuốn sách để giữ lời hứa với cậu con trai. Nó giúp tôi thoát khỏi tình trạng hoang mang và mệt mỏi khủng khiếp. Nó nhắc tôi nhớ tại sao mình lại muốn trở thành nhà văn... Haroun và cuốn sách mới này là 2 tác phẩm được viết ra trong những thời điểm tôi yếu lòng nhất ", nhà văn chia sẻ.
Cả hai tác phẩm đều mượn những yếu tố của dân gian. Rushdie là người đặc biệt yêu thích truyện ngụ ngôn và cổ tích. "Ký ức của tôi về Ali Baba, Aladdin, Sinbad và tất cả các nhân vật dân gian khác đều bắt nguồn từ những câu chuyện bố kể cho chị em chúng tôi nghe trước giờ đi ngủ", nhà văn nói. Đây là một trong những yếu tố quan trọng đưa ông trở thành một nhà văn hiện thực huyền ảo.
"Ông là người kể chuyện rất hay. Đó là một trong những điều tôi còn nhớ về ông. Bố tôi uống hơi nhiều và hay gặp rắc rối với rượu nhưng ông là một người cha tốt của những đứa trẻ. Ông biết cách làm con vui, hạnh phúc và xúc động. Sau này, khi đã trưởng thành, chúng tôi thường xung đột với ông. Nhưng trong ký ức của một đứa trẻ, tôi hoàn toàn bị ông bỏ bùa mê", Rushdie kể về bố.
Rushdie sinh năm 1947 tại Bombay. Ông có 3 người em gái. "Tôi có nhiều bạn gái hơn là bạn trai. Và tôi cứ luôn cho rằng, đó là tại tôi sinh ra trong một gia đình 'âm thịnh dương suy'. Tôi lớn lên trong một môi trường bao quanh là những phụ nữ tài giỏi, quả quyết. Một người cô của tôi cưới một vị tướng trong quân đội Pakistan và trở thành người có vai vế trong xã hội. Người cô khác là một trong những trí thức vĩ đại nhất ở thế hệ của mình. Nhờ cô ấy, tôi được làm quen với nhiều nhà văn, nhà thơ lớn từ rất sớm. Thế cho nên, phụ nữ trong mắt tôi không phải là những người ẻo lả, nhu mì mà đặc biệt tự tin, thẳng thắn và chẳng ngán gì cả", nhà văn nói.
"Tôi cảm thấy, trong những tác phẩm của mình, nhân vật người phụ nữ cũng chịu ảnh hưởng từ cách nhìn đó. Ngoài đời, tôi cũng dễ dàng kết bạn với các quý bà, quý cô. Có lẽ vì họ hiểu rằng, tôi chỉ muốn làm bạn, chứ không có 'mưu đồ đen tối' gì. Nhiều quý ông lê la thân thiết với phụ nữ để quyến rũ họ. Tôi không làm thế. Tôi chỉ muốn chuyện phiếm với họ thôi", Rushdie kể.
![]() |
|
Rushdie đang bị đồn "cặp kè" với Aimee Mullins. |
Nhà văn nói vậy, nhưng chớ quên rằng, ông có tới 4 đời vợ. Nên quyến rũ phụ nữ không phải là "ngành nghệ thuật" gì xa lạ với ông. "Thật đấy, tôi chỉ chia sẻ suy nghĩ của mình thôi. Thật ngại quá. Thế tôi biết nói gì với anh đây nhỉ", Rushdie cười lớn khi bị "vặn" lại.
4 lần kết hôn đủ để chứng minh Rushdie là một người lạc quan và lãng mạn. "Ồ, bạn bè tôi cũng nói như thế đấy. Chính xác thì họ gọi tôi là 'kẻ lãng mạn khờ khạo'. Nhưng tôi nghĩ, chẳng khó khăn gì để tin vào những tình yêu lãng mạn cả. Bây giờ thì tôi hơi vỡ mộng một tý nhưng mọi việc có thể rồi sẽ thay đổi. Nói vậy thôi, tôi không còn là đứa trẻ. Tôi không nghĩ mình lại dễ dàng dám liều một lần nữa. Ý tôi là "liều" với trái tim", Rushdie thừa nhận.
Giới truyền thông từng không để lọt bất cứ động tĩnh gì về mối quan hệ giữa Rushdie và Lakshmi - người vợ kém ông 23 tuổi. Vài ngày trước khi cuộc phỏng vấn này diễn ra, lại có những tin đồn rằng, nhà văn đang hẹn hò với Aimee Mullins - một người mẫu, vận động viên khuyết tật của Mỹ.
"Báo chí hả, đúng là một đống lá cải. Vài tháng trước đó, họ khẳng định, rõ ràng là tôi đang yêu Carrie Fisher. Trước nữa, tôi lại bị đồn là đang 'qua lại' với một nữ diễn viên Bollywood. Aimee là bạn rất thân của tôi. Anh chàng người yêu của cô ấy cũng thế. Tờ Daily Mail còn cử phóng viên đến tận nhà mẹ bạn trai của Aimee, đưa tiền cho bà, xúi bà trả lời rằng, tôi và Aimee sắp sửa kết hôn. Về chuyện này, tôi liên tục phải xin lỗi những người bạn gái. Tôi cũng thường nói với họ rằng, họ thật khổ sở khi kết bạn với tôi".
Thanh Huyền dịch
(Nguồn: Sotlandonsunday)


