Phú Thọ triển khai nhiều mô hình thực hành kỹ năng số
Các mô hình phổ cập kỹ năng số của địa phương số gắn với nhu cầu thực tế, trong đó có hỗ trợ làm thủ tục hành chính trực tuyến, hướng dẫn nông dân kinh doanh trên sàn thương mại điện tử.
Theo báo cáo của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ, trong 9 tháng, phong trào "Bình dân học vụ số" nhiều địa phương tổ chức hướng dẫn theo hình thức trực tiếp, giúp người dân thao tác trên thiết bị thay vì chỉ tiếp nhận thông tin qua các kênh truyền thông.
Một trong những hướng triển khai là hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường số. Theo báo cáo, 48 trong số 120 xã, phường có mô hình hỗ trợ công dân khi đến làm thủ tục hành chính số tại bộ phận một cửa. Bốn địa phương triển khai mô hình giải quyết thủ tục hành chính tại nhà, hướng đến người gặp khó khăn khi đi lại hoặc thao tác trực tuyến.
Hoạt động tập huấn sử dụng các nền tảng số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo tại xã Thung Nai trong tháng 8. Ảnh: Kim Cúc
Tại xã Thung Nai, hoạt động hỗ trợ lưu động được tổ chức ba buổi, giúp người dân thực hiện hơn 100 lượt giao dịch.
Tại phường Kỳ Sơn, mô hình "Phục vụ tại chỗ, trọn gói" hỗ trợ 22.268 lượt người dân đến giải quyết thủ tục hành chính trong chín tháng đầu năm. Báo cáo địa phương ghi nhận tỷ lệ nộp hồ sơ trực tuyến đạt 100%. Kết quả cho thấy bộ phận tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính có thể trở thành nơi hướng dẫn người dân tiếp cận dịch vụ số ngay trong quá trình thực hiện công việc.
Ở xã Thanh Ba, mô hình "Ngày thứ bảy vì dân" kết hợp hỗ trợ giải quyết hồ sơ với hướng dẫn thao tác trực tuyến. Mỗi buổi ghi nhận trung bình 50-70 hồ sơ. Theo báo cáo, tỷ lệ nộp hồ sơ trực tuyến tăng từ khoảng 32% lên 65%; tỷ lệ người dân có khả năng tra cứu tình trạng hồ sơ tăng từ khoảng 35% lên 58%. Thanh toán trực tuyến đạt khoảng 97%.
Hướng dẫn nông dân ứng dụng công nghệ
Trong sản xuất, kinh doanh, các hoạt động phổ cập tập trung vào kỹ năng quảng bá sản phẩm, tiếp cận thương mại điện tử và ứng dụng công cụ số. Mô hình "Bản đồ nông sản số" được triển khai nhằm hỗ trợ số hóa hoạt động sản xuất, truy xuất nguồn gốc và giới thiệu sản phẩm địa phương.
Theo báo cáo, 8 lớp chuyên đề về trí tuệ nhân tạo và tiếp thị được tổ chức cho 280 nông dân nòng cốt, hộ sản xuất. Nội dung hỗ trợ gồm hướng dẫn quảng bá sản phẩm và đưa hàng hóa lên các sàn thương mại điện tử như Shopee, TikTok Shop. Qua đó, kỹ năng số được gắn với hoạt động kinh doanh cụ thể, từ giới thiệu sản phẩm đến mở rộng kênh tiếp cận khách hàng.
Bên cạnh đó, các mô hình "Chợ số - nông thôn số" hướng đến việc đưa công cụ số vào hoạt động mua bán và sinh hoạt ở khu vực nông thôn. Đây là nhóm nội dung cần duy trì hướng dẫn thực hành, bởi việc tạo tài khoản hoặc đăng sản phẩm mới chỉ là bước đầu; người bán còn cần biết cách cập nhật thông tin, trao đổi với khách hàng và xử lý đơn hàng.
Mở rộng kỹ năng số trong gia đình và trường học
Tại cộng đồng, các mô hình "Gia đình số", "Mỗi công dân - một danh tính số", "Chi hội phụ nữ số" và tổ công nghệ số cộng đồng được sử dụng để lan tỏa kỹ năng đến nhiều nhóm dân cư. Báo cáo cho biết mô hình "Gia đình số" được triển khai tại 103 trong số 120 xã, phường.
Sự kiện ra mắt câu lạc bộ "Xây dựng gia đình hạnh phúc số" tại Việt trì. Ảnh: Kim Cúc
Thông qua các hoạt động này, người dân được hướng dẫn sử dụng VNeID, dịch vụ công trực tuyến và các tiện ích số thiết yếu. Đoàn viên, hội viên và thành viên tổ công nghệ số cộng đồng đóng vai trò hỗ trợ tại cơ sở, nhất là với người cao tuổi hoặc những người chưa quen thao tác trên điện thoại thông minh.
Trong giáo dục, kỹ năng số được lồng ghép vào hoạt động dạy và học, cùng các nội dung về an toàn trên Internet, học trực tuyến và khai thác học liệu số. Báo cáo cũng ghi nhận mô hình thư viện số thân thiện với thiết bị di động tại xã Tiền Phong, triển khai ở bốn trong tám thôn, với hơn 250 lượt người tham gia. Một số hoạt động khác hướng đến hỗ trợ học sinh tiếp cận tài liệu học tập, trong đó có công cụ đọc bằng trí tuệ nhân tạo dành cho học sinh khiếm thị.
Những mô hình này mở rộng phạm vi phổ cập kỹ năng số từ cơ quan hành chính sang gia đình, trường học và hoạt động sản xuất. Tuy nhiên, điều kiện tiếp cận giữa các địa bàn vẫn khác nhau. Báo cáo của Sở Khoa học và Công nghệ chỉ ra rằng một bộ phận người cao tuổi, người yếu thế và người dân ở khu vực khó khăn còn thiếu thiết bị, hạn chế kỹ năng hoặc gặp trở ngại về kết nối Internet. Thành viên các tổ công nghệ số cộng đồng phần lớn kiêm nhiệm, trong khi kinh phí cho hoạt động hướng dẫn còn hạn chế.
Từ nay đến cuối ănm, tỉnh đặt mục tiêu tiếp tục phổ cập kỹ năng số, ưu tiên người trưởng thành và người lao động trong doanh nghiệp, hợp tác xã. Việc duy trì các mô hình hỗ trợ trực tiếp, gắn với nhu cầu cụ thể của từng nhóm dân cư, được xác định là một trong những cách đưa phong trào "Bình dân học vụ số" vào thực chất.
Thế Đan