Philippines, Trung Quốc chấm dứt bế tắc trên Biển Đông

Năm tàu đánh cá của Trung Quốc ở bãi cạn Scarborough đã rời đi hôm qua mang theo các hải sản họ đã đánh bắt, chấm dứt thế đối đầu nguy hiểm giữa lực lượng của nước này với Phillippines trong suốt mấy ngày qua.

Căng thẳng lên cao từ hôm thứ ba, sau khi máy bay tuần tra Philippines phát hiện 8 tàu cá của Trung Quốc ở bãi cạn, nơi mà Manila tuyên bố chủ quyền và cấm đánh bắt một số loài động vật được bảo vệ. Tàu chiến lớn nhất của Philippines được điều đến. Hải quân lục soát thuyền của ngư dân Trung Quốc và phát hiện san hô, trai lớn và cá mập sống. Ngay sau đó hai tàu hải giám của Trung Quốc đến và chen giữa tàu hải quân Philippines với các tàu cá.

Hai tàu hải giám của Trung Quốc gần bãi cạn Scarborough. Ảnh: AFP

Việc đàm phán diễn ra trong những ngày tiếp theo, hai bên cố gắng làm dịu căng thẳng và giải quyết thế bế tắc ở bãi cạn, địa điểm cách bờ tây đảo lớn Luzon của Philippinees 124 hải lý.

Tàu chiến của Philippines sau đó được thay thế bởi một tàu tuần tra. Ngoại trưởng Philippines Albert del Rosario hôm qua xác nhận các tàu cá của ngư dân Trung Quốc rời bãi cạn và mang theo các hải sản đã đánh bắt, những thứ mà Manila yêu cầu tịch thu. Ba tàu cá đã rời đi từ trước đó.

Ông Rosario cũng cho biết thêm rằng một tàu hải giám của Trung Quốc sau khi rút đi, thì đã quay lại và như vậy có hai tàu của họ đối mặt với một tàu tuần tra của Philippines. Máy bay của Trung Quốc lượn lờ gần con tàu của Philippines "trong khi một con tàu màu trắng của Trung Quốc quấy nhiễu tàu nghiên cứu mang cờ Philippines, trên tàu nghiên cứu có 9 công dân Pháp", del Rosario nói.

"Dường như trong việc thương lượng của chúng tôi thiếu một yếu tố. Tôi muốn có sự tin tưởng sâu sắc hơn đối với những người bạn Trung Quốc", ngoại trưởng nói.

Theo del Rosario, cuộc gặp giữa ông với Đại sứ Trung Quốc Mã Khắc Thanh đếm hôm thứ sáu "kết thúc trong bế tắc", bởi cả hai bên đều yêu cầu bên kia rút tàu trước. Philippines sẽ tiếp tục theo dõi tình hình ở bãi cạn.

Cả Manila và Bắc Kinh đều tuyên bố chủ quyền với bãi cạn Scarborough.

Vụ việc này làm tái hiện lo ngại về nguy cơ an ninh trên Biển Đông, nơi có các quần đảo tranh chấp. Xa hơn về phía nam so với bãi cạn nói trên, các đảo thuộc Trường Sa đang là đối tượng tuyên bố chủ quyền của nhiều nước gồm Việt Nam, Trung Quốc, Philippines, Malaysia và Brunei.

Tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông thu hút sự quan tâm đặc biệt của thế giới bởi đây là nơi giàu tài nguyên hải sản và dầu khí, lại là tuyến đường giao thương hàng hải quan trọng bậc nhất của thế giới.

Thanh Mai