Nhiều người Canada hoãn mua xe điện để chờ ôtô Trung Quốc
Tâm lý chờ đợi xe điện Trung Quốc giá rẻ đang làm khó các hãng phương Tây tại thị trường Canada.
Khảo sát do tổ chức Clean Energy Canada thực hiện cho thấy, mức độ quan tâm đến xe điện tại quốc gia này đang tăng chậm. Mặc dù vậy, gần một nửa số người được hỏi cho biết nghiêng về khả năng hoặc chắc chắn chọn xe điện cho lần đổi xe tiếp theo.
Cụ thể, khảo sát thực hiện trực tuyến với 2.762 người trưởng thành (từ 18 tuổi trở lên) sống tại Canada, diễn ra ngày 18-23/9. Trong số 48% người Canada muốn mua xe điện ở lần đổi xe tới, có tới 42% khẳng định sẽ "chờ cho đến khi xe điện Trung Quốc phổ biến hơn".
Nói cách khác, những khách hàng đã sẵn sàng xuống tiền - trong bối cảnh giá xăng đang ở mức kỷ lục - lại chấp nhận ngồi chờ thay vì mua các dòng xe có sẵn trên thị trường. Tuy nhiên, rào cản lớn nhất đối với nhóm khách hàng tiềm năng này hiện lại đến từ yếu tố Trung Quốc.
Ban đầu, Canada áp mức thuế 100% đối với xe điện Trung Quốc tương tự Mỹ. Do có quan hệ thương mại chặt chẽ và ngành công nghiệp ôtô kết nối sâu sắc với Mỹ, Ottawa cho rằng việc duy trì mặt trận thuế quan chung là quyết định hợp lý.
Dù vậy, cục diện thay đổi khi căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Canada bùng phát. Việc Mỹ áp thuế lên hàng hóa Canada khiến nhiều lao động mất việc làm, đẩy quan hệ hai nước vào thế rạn nứt. Ottawa sau đó phải tìm kiếm các đối tác thương mại mới trên toàn cầu.
Kết quả khảo sát trong tháng 9 so với tháng 4. Ảnh: Clean Energy Canada
Cùng thời điểm, Trung Quốc tung đòn đáp trả bằng cách áp thuế lên hạt cải dầu của Canada. Động thái này giáng đòn mạnh vào lực lượng nông dân tại các tỉnh miền trung. Sự cố dẫn đến kết quả bất ngờ: chính những bang bảo thủ và vốn chuộng dầu mỏ nhất Canada lại quay sang vận động chính phủ hạ thuế xe điện Trung Quốc, nhằm đổi lấy việc Bắc Kinh gỡ bỏ thuế hạt cải dầu.
Hiện hai bên đạt thỏa thuận cho phép nhập khẩu 49.000 xe điện Trung Quốc mỗi năm vào Canada. Những lô hàng đầu tiên đã bắt đầu cập cảng.
Dù vậy, số lượng xe điện Trung Quốc hiện diện tại Canada vẫn chưa nhiều. Các hãng xe đang trong quá trình xây dựng mạng lưới phân phối. Tới nay, Canada mới chỉ nhập khoảng 16.000 xe, còn xa mới chạm con số trần 49.000 chiếc.
Một số thương hiệu như Tesla đã sớm tận dụng hết hạn ngạch nhờ hệ thống phân phối sẵn có, trong khi các hãng khác vẫn loay hoay. Do đó, sự lựa chọn của người tiêu dùng hiện vẫn hạn chế và kỳ vọng phải sang năm mới có thêm nhiều mẫu mã cập bến.
Bối cảnh này tạo ra tình thế tâm lý đặc biệt: người tiêu dùng Canada biết rằng làn sóng xe điện giá rẻ, công nghệ cao sắp tràn vào. Dù có thể đang kỳ vọng quá đà về mức giá - vốn sẽ cao hơn tại thị trường nội địa Trung Quốc - họ vẫn thất vọng với các lựa chọn hiện có từ phương Tây, nơi các nhà sản xuất liên tục vận động chống lại xe điện hoặc cắt giảm dự án. Thêm vào đó, làn sóng tẩy chay hàng hóa Mỹ tại Canada khiến các thương hiệu đến từ Mỹ chịu nhiều ảnh hưởng tiêu cực.
Do đó, người mua xe điện Canada không còn mặn mà với xe Mỹ, trong khi đánh giá xe Trung Quốc sở hữu công nghệ vượt trội và giá thành tốt hơn các đối thủ châu Âu hay Nhật Bản.
Lotus Eletre là xe Trung Quốc (thương hiệu Anh sản xuất tại Trung Quốc) đầu tiên bán tại Canada, có giá từ 84.400 USD. Ảnh: SimplyGregsterEV
Đây được coi là lời cảnh báo nghiêm trọng đối với các nhà sản xuất phương Tây trong phân khúc xe điện. Trước đây, người tiêu dùng Bắc Mỹ thường định kiến xe Trung Quốc có chất lượng kém. Nhưng giờ đây, cục diện đã đảo ngược: khách hàng Canada từ chối các lựa chọn hiện tại để đợi xe Trung Quốc, với niềm tin rằng chúng sẽ vượt trội.
Việc các hãng Trung Quốc mất thời gian thiết lập mạng lưới khiến nhiều người tiêu dùng Canada rơi vào trạng thái chờ đợi. Tuy nhiên, tại các thị trường khác trên thế giới, xe điện Trung Quốc đã hiện diện và ghi nhận doanh số rất tốt.
Tình hình tại Canada cũng cung cấp cái nhìn về kịch bản có thể xảy ra với ngành ôtô Mỹ, nếu các dòng xe Trung Quốc thâm nhập vào thị trường này trong tương lai.
Khi các hãng xe Mỹ tụt lại rất sau phía sau trong cuộc đua điện hóa và liên tục vận động để trì hoãn, khoảng cách công nghệ khó có thể thu hẹp. Người tiêu dùng Mỹ sẽ nhận ra các quốc gia láng giềng đang tiếp cận những mẫu xe điện giá rẻ, tiết kiệm, giúp họ thoát khỏi áp lực chi phí nhiên liệu.
Dù một số hãng xe Mỹ đang nỗ lực chuyển mình để cạnh tranh, khả năng lội ngược dòng vẫn còn bỏ ngỏ. Tại Trung Quốc, hàng nghìn mẫu xe điện mới ra mắt cùng sự cạnh tranh khốc liệt đã đẩy giá thành xuống thấp và nâng cao chất lượng sản phẩm.
Sự cạnh tranh gay gắt này hoàn toàn vắng bóng tại Mỹ. Hàng rào thuế quan bảo hộ không giúp các hãng xe tăng tốc, mà chỉ tạo ra cảm giác an toàn ảo. Để đuổi kịp một đối thủ đang chạy phía trước, giải pháp duy nhất là phải chạy nhanh hơn họ - điều mà các hãng xe Mỹ vẫn chưa làm được.
Mỹ Anh (theo Electrek)