Người đàn bà chỉ có 3 ngón tay

Mười năm trước, người dân quê tôi ai cũng ghê sợ người bị phong hủi. Cả xóm tôi ngày đó có khoảng bốn người. Ngay phía sau nhà tôi cũng có người bị bệnh đó. Bà gần năm mươi tuổi và không còn người thân nên sống lủi thủi một mình. Khi còn trẻ, những ngón tay của bà bị vi khuẩn cốc ăn tới từng đốt. Dần dà, hai bàn tay mười ngón của bà chỉ còn lại ba. Vì sợ bị lây nên mọi người hay xa lánh và xua đuổi bà. Bố mẹ tôi cũng cấm không cho ba chị em tôi bén mảng lại gần.

Cho đến hôm tôi đi chăn trâu ngoài đồng, do mải chơi không để ý nên tôi trượt ngã xuống hố sâu cạn nước. Tôi cố sức trèo lên nhưng miệng hố cao, đất lại trơn không có điểm tỳ nên tôi không trèo lên được. Bất lực, tôi đứng gọi to mong sao lũ bạn đang tắm ở ngoài bãi sông nghe thấy nhưng chỉ có tiếng của tôi vọng lại. Đang hoang mang thì bỗng có cái đầu ló ra. Tôi giật bắn mình khi thấy rõ khuôn mặt của bà hủi. Sợ sệt, tôi co người ngồi xẹo vào một góc. Miệng cũng không đủ sức hét lên đuổi bà đi như mọi lần. Còn bà thì nhìn tôi mỉm cười:

- Bạn cháu lùa trâu sang kia sông rồi, ở đây không còn ai đâu. Đưa tay đây ta kéo lên. Nếu không cháu sẽ ngồi ở đây đến tối mịt đấy.

Nói rồi bà đưa bàn tay trái còn ba ngón xuống để tôi nắm lấy. Nhưng hai tay tôi bấu chặt vào nhau không đưa ra. Tôi len lén nhìn bàn tay của bà ấp úng:

- Nhưng...

- Cháu yên tâm, bệnh của ta không lây đâu. Nó khỏi từ mấy năm nay rồi.

Bà thuyết phục nhưng tôi vẫn cố thủ không chịu đưa tay ra cho bà kéo lên. Bà khẽ thở dài đẩy người đứng thẳng dậy toan quay đầu bước đi thì tôi vội lên tiếng:

- Cháu muốn lên nhưng nó không lây thật chứ ạ?

Bà nhìn xuống:

- Nói dối cháu ta được gì nào? Nếu lây thì mấy bác sĩ ở trạm y tế hay tiếp xúc với ta chẳng bị lâu rồi.

Tôi đánh bạo giơ tay lên nhưng cánh tay vẫn run run. Bà khom người nằm sát xuống rồi đưa cánh tay trái bắt chặt lấy tay tôi. Tôi ra sức đu người trèo, bà cũng cố sức gồng người kéo. Cuối cùng tôi cũng lên được. Tôi thở hổn hển nhìn bà, ánh mắt vẫn còn sợ hãi. Bà mỉm cười nhìn tôi lần nữa rồi quay đầu bước đi. Đợi cho bà đi xa, tôi mới dám nhìn lại bàn tay của mình rồi co cẳng chạy nhanh ra sông nhảy ùm xuống kỳ cọ bàn tay thật kỹ để cho lũ vi khuẩn gớm ghiếc kia trôi đi.

Những ngày sau đó, nhiều đêm trong giấc ngủ chập chờn, tôi như thấy những con vi khuẩn đang cựa quậy cắn rứt từng thớ thịt. Choàng tỉnh dậy, mồ hôi tôi vã ra ướt đầm lưng áo. Tôi quay sang lần tìm bàn tay của mẹ mong tìm một hơi ấm thân thuộc và để biết rằng tay mẹ, tay tôi không bị làm sao.

Một tháng sau, tôi thấy tay mình vẫn bình thường. Tôi đã không còn sợ hãi và đánh liều trốn bố mẹ chui hàng rào sang nhà bà chơi. Bà đã rất vui. Những lần kế tiếp bà kể cho tôi nghe rất nhiều chuyện về đời bà. Khi mới đầu bị, bà đã rất buồn và nhiều lần định tự tử. Nhưng về sau bà chai lỳ với sự nghi kỵ, xa lánh của người đời nên bà vẫn cứ sống. Bà từng ước, giá như thế giới chỉ là bóng đêm. Đêm sẽ làm cho con người hạnh phúc, sẽ không ai thấy ai, không ai biết ai thiếu sót gì để mà sợ hãi. Sinh ra từ yêu thương, tất thảy sẽ nhận được thương yêu. Những lúc đó, tôi thấy thương bà hơn là thấy sợ. Và tôi cũng không gọi bà là bà hủi nữa mà gọi bằng cái tên do bố mẹ bà đặt cho - bà Cải.

Đến mùa bão năm đó, mưa lớn nhiều ngày khiến con đê bị vỡ. Nước sông Cái xối xả tràn vào làng. Mọi người hốt hoảng chạy lên trường học. Trong lúc bấn loạn, bà Cải cùng thanh niên trong làng phụ đưa người già và trẻ em đi tránh lũ. Sau mỗi đợt di chuyển giữa trường học và nhà dân, bà như lả đi, bước chân như chùng xuống. Rồi tai họa đã ập tới, bà bị dòng lũ cuốn xiết đi trong dòng nước đục ngàu. Hai hôm sau lũ rút, người ta mới tìm thấy xác bà. Trong đám tang, cả làng ai cũng sụt sùi thương xót.

Còn tôi suốt mấy tháng sau đó như người mất hồn. Tôi đã tính sẽ kể mọi chuyện cho bố mẹ nghe để không ai khinh ghét bà nữa. Dự định chưa kịp thực hiện thì lũ về cuốn trôi đi tất cả. Yêu thương bà nhận được đã quá muộn màng.

Mười năm đã trôi qua, hình ảnh ba ngón tay của bà vẫn cứ rấm rứt trong ký ức của tôi. Hai bàn tay không đủ đầy mười ngón. Nhưng ba ngón còn lại cũng đủ làm nên những yêu thương và buộc con người ta phải suy nghĩ về thái độ của mình từng giành cho sự thiếu may mắn. Suốt bao năm, tôi luôn mang theo mình bài học về tình người quý giá đó, bài học của người đàn bà chỉ có ba ngón tay.

Phạm Tử Văn