Mũi vaccine phòng 6 bệnh nguy hiểm cho trẻ
Những thắc mắc xoay quanh chủ đề tiêm vaccine 6 trong 1 phòng các bệnh Bạch hầu, Uốn ván, Ho gà, Bại liệt, Viêm gan B, bệnh do vi khuẩn Hib được BS. Trương Hữu Khanh, Nguyên Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 1 và BS.CKII. Huỳnh Minh Trúc, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP. Cần Thơ giải đáp trong buổi tư vấn trực tuyến "Tiêm vaccine phòng 6 bệnh nguy hiểm - Món quà sức khỏe mừng con chào đời trọn vẹn" phát sóng trực tiếp trên fanpage VnExpress.net.
Xin bác sĩ cho biết thêm thông tin về vaccine 6 trong 1 phòng các bệnh Bạch hầu - Uốn ván - Ho gà - Bại liệt - Viêm gan B - bệnh do vi khuẩn Hib?
- Vaccine chính là một "món quà" ý nghĩa của khoa học giúp bảo vệ trẻ khỏi sự tấn công của bệnh truyền nhiễm. Khi mới chào đời, phần lớn trẻ sẽ được tiêm mũi phòng bệnh lao BCG, viêm gan B và sau đó là đến các mũi vaccine 6 trong 1. Tiêm vaccine 6 trong 1 đủ liều và đúng lịch đóng vai trò rất quan trọng. Bởi, nhóm trẻ dưới 6 tháng tuổi với hệ miễn dịch còn non yếu là đối tượng tấn công của các mầm bệnh nguy hiểm, nếu trẻ không may nhiễm bệnh sẽ dễ xảy ra những biến chứng không lường trước.
Lịch tiêm vaccine 6 trong 1 gồm 3 mũi cơ bản với mũi đầu tiên cần được tiêm lúc trẻ 1,5 – 2 tháng, sau đó có thể triển khai theo phác đồ các mũi cách nhau ít nhất 1tháng và 1 mũi tiêm nhắc khi trẻ đủ 15-18 tháng. Hoàn thành đủ liều và đúng lịch vaccine 6 trong 1 trong 2 năm đầu đời sẽ giúp bảo vệ trẻ an toàn và hiệu quả khỏi các tác nhân gây bệnh.
Em đang ở tháng cuối thai kỳ & chuẩn bị đón con đầu lòng nên muốn tìm hiểu kĩ càng về các vaccine ngừa bệnh cho con. Bác sĩ cho em hỏi, vaccine 6 trong 1 hiện nay có những loại nào?
- Người mẹ cần chủ động tìm hiểu và lựa chọn loại vaccine để phòng ngừa cho cả mẹ và con, ngay từ giai đoạn thai kì. Trong số đó là vaccine 5 trong 1 hoặc 6 trong 1. Nếu vaccine 5 trong 1 đa phần thuộc chương trình tiêm chủng mở rộng, thì vaccine 6 trong 1 trong tiêm chủng dịch vụ có lịch tiêm linh hoạt hơn. Hiện nay, vaccine 6 trong 1 có 2 dạng đóng gói: dạng cần hoàn nguyên và dạng pha sẵn, giúp rút ngắn thời gian tiêm chủng vì không cần qua bước pha hoàn nguyên... Hai dạng vaccine này đều có tính hiệu quả và an toàn cao. Phụ huynh nên tham khảo ý kiến bác sĩ để lựa chọn loại vaccine phù hợp nhất cho con.
Nếu như trẻ bị lỡ tiêm vaccine thì khi tiêm bù có làm giảm tác dụng của vaccine hay không? Nếu trẻ dưới 1 tuổi có cần ưu tiên chích vaccine nào trước hay không thưa bác sĩ?
- Tiêm sớm sẽ giúp trẻ ngừa bệnh từ sớm. Nếu trễ thì cần phải đưa trẻ đi tiêm ngay khi có thể. Việc tiêm trễ không ảnh hưởng đến tác dụng của vaccine, nhưng trễ lịch tiêm sẽ tạo ra "khoảng trống miễn dịch" khiến trẻ phải đối mặt với nhiều nguy cơ mắc bệnh hơn.
Hiện nay, tất cả những cơ sở tiêm chủng đều có hoạt động tư vấn cho phụ huynh trong việc ưu tiên lựa chọn các mũi tiêm quan trọng, cũng như lịch tiêm phù hợp cho trẻ,... Trong số đó, vaccine 6 trong 1 được đánh giá là mũi tiêm quan trọng nhất. Sau các mũi tiêm này, trẻ nhỏ có thể tiêm thêm các mũi ngừa phế cầu, sởi, thủy đậu, viêm não Nhật Bản,... Tất cả các mũi tiêm cần tuân thủ theo nguyên tắc đủ liều – đúng lịch để bảo vệ trẻ tốt nhất trong giai đoạn đầu đời.
Thưa Bác sĩ, vì sợ dịch, sợ tập trung đông người nên vợ chồng em rất ngại mỗi lần đưa bé đi chích ngừa. Bé lại lỡ lịch mũi 6 trong 1 vì giãn cách do dịch nữa. Vậy trong lần đi tiêm sắp tới, bé có thể tiêm nhiều mũi trong 1 lần tiêm được không? Hay có cách nào để buổi tiêm nhanh chóng, tiết kiệm thời gian nhưng vẫn hiệu quả để giảm thiểu thời gian tiếp xúc tại cơ sở tiêm chủng không?
- Khi lỡ lịch tiêm do giãn cách, trẻ cần được tiêm tiếp tục theo lịch trước đó và không cần bắt đầu lại. Nhưng phụ huynh cần tranh thủ đưa trẻ đi tiêm ngay khi có thể, tránh trì hoãn tiêm chủng sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh và có thể mang lại những hậu quả nặng nề cho trẻ. Để đảm bảo an toàn khi đưa trẻ đi tiêm trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19, phụ huynh nên đặt lịch hẹn trước, tham khảo ý kiến bác sĩ để lựa chọn loại vaccine phù hợp, đồng thời đảm bảo tuân thủ nguyên tắc 5K.
Con em 2 tháng tuổi, tiêm mũi đầu 6 trong 1 xong về nóng sốt, không chịu bú. Em lo quá! Cứ mỗi lần tiêm là bị vậy sao bác sĩ?
- Thông thường sau khi tiêm, trẻ thường ê ẩm, vết tiêm sưng đỏ nên quấy khóc và khó bú. Điều này là phản ứng bình thường. Trong trường hợp này, mẹ có thể cho trẻ bú nhiều cữ hơn để cung cấp đủ năng lượng, đồng thời có thể kiểm tra bằng cách chạm vào vết tiêm của trẻ để xác định nguyên nhân quấy khóc có xuất phát từ vết tiêm hay không. Sau khi tiêm phòng, mẹ nên theo dõi liên tục trong khoảng 24 giờ đầu tiên để phát hiện và xử lý kịp thời các phản ứng sau tiêm của trẻ. Đặc biệt, các mẹ không nên vì quá lo lắng về các phản ứng sau tiêm mà bỏ lỡ các mũi tiêm phòng quan trọng cho trẻ.
Thưa bác sĩ, trẻ thường có những phản ứng gì sau tiêm và những lúc như vậy cha mẹ nên làm gì?
- Phụ huynh nên chuẩn bị tâm lý trước khi đưa con đi tiêm ngừa, bởi sau tiêm trẻ thường sẽ có những phản ứng như sốt, quấy khóc, vết tiêm ửng đỏ, không chịu bú... Phụ huynh cố gắng cho trẻ bú đầy đủ, chia thành nhiều cữ bú để bổ sung đủ nước và năng lượng cho trẻ. Trong các trường hợp trẻ sốt, ba mẹ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ để dùng thuốc hạ sốt, giảm đau, chườm mát (không dùng đá) để làm dịu cảm giác khó chịu tại vết tiêm cho trẻ và không sử dụng cao dán. Cần theo dõi và chăm sóc trẻ trong 6-12 tiếng đến khi trẻ dần trở lại trạng thái bình thường.
Thêm VnExpress trên Google
