Theo kế hoạch, đập thủy điện Đa Khai ở huyện Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng, sẽ tích nước đợt hai vào đầu tháng 4 và phát điện trong tháng 6. Tuy nhiên hiện nay do tình trạng tư nhân khai thác quặng, cát tràn lan trong lòng hồ khiến khu vực này bị tàn phá nghiêm trọng, khó đảm bảo tiến độ thi công như dự kiến.
 |
|
Lòng hồ thủy điện Đa Khai còn ngổn ngang cát sỏi mặc dù đầu tháng 4 đã phải tích nước để chuẩn bị phát điện. Ảnh: Quốc Dũng |
Thủy điện Đa Khai do Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 4 (Cienco 4) làm chủ đầu tư, khởi công từ đầu năm 2006. Tổng diện tích đất lòng hồ được giao là 273 ha. Năm 2007, do nhu cầu vật liệu để thi công tỉnh lộ 723 nối Đà Lạt với Nha Trang, tỉnh Lâm Đồng đã cho phép Công ty 7/5 khai thác cát trong diện tích lòng hồ thủy điện để thi công đường.
Tuy nhiên đất lòng hồ có trữ lượng quặng thiếc khá lớn nên nhiều người dân và những đơn vị được Công ty 7/5 ủy nhiệm khai thác cát đã chuyển sang lấy quặng thiếc trái phép. UBND huyện Lạc Dương và tỉnh Lâm Đồng đã nhiều lần truy quét, đồng thời chấn chỉnh việc khai thác cát nhưng cho đến nay tình hình vẫn không cải thiện đáng kể, lòng hồ ngổn ngang đất cát trong khi thời điểm tích nước đã gần kề.
Ông Ngô Khắc Tuân, Phó Tổng giám đốc Cienco 4 kiêm Giám đốc dự án thủy điện Đa Khai cho biết, nếu lòng hồ không được khôi phục bằng cách san lấp sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến công trình thủy điện. "Đất cát nhanh chóng trôi về cửa đập và miệng xả dẫn tới bồi láng lòng hồ, nguồn nước ô nhiễm, đặc quánh bùn đất và đá sỏi có thể làm hỏng tuabin phát điện và giảm tuổi thọ của thiết bị", ông Tuân nói.
 |
|
Các máy khai thác quặng, cát vẫn hoạt động khá nhộn nhịp trong lòng hồ. Ảnh: Quốc Dũng |
Theo ông Tuân, mặc dù UBND Lâm Đồng đã chấn chỉnh việc khai thác cát và quặng thiếc trái phép ở đây nhưng đến cuối năm 2008 lại tiếp tục cấp phép cho Công ty 7/5 tận thu cát, song quy định rõ chỉ được dùng máy hút. Tỉnh cũng yêu cầu đơn vị khai thác cát phải khôi phục lại lòng hồ trước khi tích nước nhưng đến nay phía Cienco 4 chưa nhận được sự hợp tác nào.
Cienco 4 và Ban quản lý dự án Đa Khai đã có văn bản đề nghị tỉnh cho chấm dứt việc khai thác cát và khôi phục lòng hồ trước khi tích nước. Ghi nhận của VnExpress.net, đầu tháng 4 sẽ tích nước cho thủy điện nhưng hiện máy xúc khai thác cát vẫn hoạt động ráo riết, việc đào đãi thiếc trái phép vẫn diễn ra công khai. Một chủ máy khai thác cát cũng thừa nhận, lượng cát đã khai thác của mấy đơn vị khai thác ủy nhiệm ở đây phải chuyển hàng tháng trời mới hết, chứ chưa nói tới việc san lấp hoàn trả lòng hồ.
Đại diện Phòng Tài nguyên môi trường huyện Lạc Dương cho biết: “Việc đôn đốc, giám sát khôi phục hoàn trả lòng hồ thuộc thẩm quyền tỉnh, nhưng huyện không đồng tình chủ trương tỉnh cấp phép khai thác cát tận thu vào cuối năm 2008".
Quốc Dũng