Anh Sơn, một tay săn cua lão luyện trên núi Cấm (An Giang) cho biết loài cua này thường ẩn trú trong các hang hốc, kẹt đá và dọc theo các con suối, nên muốn bắt phải vạch cây cỏ, lội xuống nước tóm gọn từng con, giống như bắt cua đồng. Ban ngày, người ta thường dùng cần câu, đầu sợi nhợ buộc một chùm dây thun để nhấp nhử. Những con cua từ trong hang hốc tưởng dây thun là trùn (giun) bèn dùng càng kẹp lại không buông. Người câu chỉ cần dỡ nhẹ nhợ câu lên là tóm được.
 |
|
Săn cua ban đêm trên đỉnh núi Cấm. Ảnh: Thiên Lộc. |
Cua núi thường đi ăn vào ban đêm mát trời, nhất là những đêm mưa rả rích kéo nhau từng đàn đi kiếm ăn. Thức ăn chính của chúng là trùn và lá cây. Lúc đói chúng bò lên hai bên bờ suối để tìm mồi. Mỗi lần bắt được cua, anh Sơn lại phân bua: “Để bảo vệ và duy trì nòi giống của đàn cua núi, anh em tụi tui tuyệt đối không bao giờ khai thác cua con và cua trứng”.
Ông Ba Lưới, một lão nông gần trăm tuổi, cũng là một lão y nổi tiếng trên đỉnh núi Cấm, cho biết thịt cua núi không những thơm ngon mà còn có vị thuốc. “Cua núi nhờ sống trong môi trường hoang dã, tinh khiết, thích ăn lá rừng và hấp thụ khí thiêng của trời đất nên thịt rất bổ dưỡng, càng lên cao cua càng mập”, ông Lưới nói. Còn dân sành điệu tứ chiếng thì coi đây là “hàng độc” vì chỉ riêng núi Cấm mới có.
Về đặc điểm, cua núi cũng giống như cua đồng nhưng càng cái to hơn, yếm cua màu tím rất đẹp. Cách chế biến ngon nhất hiện nay là rang me, hấp cách thủy và nấu canh hẹ. Thịt cua núi vừa thơm, vừa béo, nhất là phần yếm rất ngon, chắc thịt, giòn và mềm, mùi vị đặc trưng, ngọt đậm, không hôi cỏ như cua đồng.
 |
|
Cua núi Cấm có yếm màu tím đặc trưng. Ảnh: Thiên Lộc. |
Thịt cua đã ngon lại nhờ bàn tay khéo léo của đầu bếp bằng cách ướp thêm các thứ gia vị như me, đường, hành, tỏi, muối, ớt và đậu phộng (lạc), càng làm cho món ăn trở nên tuyệt hảo. Hấp dẫn nhất là mùi vị vừa chua, cay, vừa mặn, ngọt khiến cho vị giác dễ bị kích thích.
Nhiều du khách thích mùi sơn dã, mỗi lần lên núi Cấm thường tìm mua một hai kg cua để mang về làm quà. Tuy nhiên hàng khá hiếm. Trên núi Cấm hiện nay chỉ có vài ba người biết cách săn bắt cua và bán với giá từ 80.000 đến 100.000 đồng một kg. Giá bán ra thị trường đắt hơn rất nhiều.
Thiên Lộc