 |
|
Chuẩn bị gây mê để tiến hành phẫu thuật |
Trong công trình này, các nhà khoa học đã theo dõi 354 bệnh nhân trải qua phẫu thuật không cấp thiết nhưng không người nào phẫu thuật tim. Tất cả công đoạn trong ca phẫu thuật đều được hỗ trợ bởi thủ thuật gây tê và gây mê. Phần lớn bệnh nhân phẫu thuật chỉnh hình hoặc giải phẫu ổ bụng. Tuổi trung bình của bệnh nhân là 69,5, hơn một nửa (57%) là nữ, thời gian đi học trung bình của họ là 13,5 năm.
Trước khi phẫu thuật, các chuyên gia đưa cho tất cả đối tượng nghiên cứu một loạt các bài kiểm tra khả năng nhận thức giống nhau. Ngay sau khi ra viện, 3 tháng và 2 năm sau đó, họ lại được yêu cầu làm lại các bài kiểm tra trước đó. Các bài kiểm tra được thiết kế để kiểm tra khả năng tập trung, khả năng quan sát và khả năng học thuộc bằng lời.
Kết quả cho thấy, 3 tháng sau khi ra viện, những đối tượng đã từng bị giảm khả năng nhận thức ngay sau ca phẫu thuật đã làm bài tốt hơn, nhưng không tốt bằng những người không bị suy giảm. Những người bị giảm khả năng nhận thức ngay sau khi ra viện cũng có nguy cơ bị tình trạng này lần nữa sau 2 năm.
Cụ thể, 55% bệnh nhân cao tuổi bị suy giảm trí nhớ ngay sau khi phẫu thuật. Sau 3 tháng, con số đó là 34% nhưng 2 năm sau lại tăng lên 42%.
"Tôi không mừng khi nhận thấy có sự cải thiện khả năng nhận thức ngay sau khi bệnh nhân ra viện", tiến sĩ Terri Monk, chuyên gia gây mê tại Đại học Y khoa Duke (Mỹ), cho biết."Điều đáng quan tâm là những ai đã từng bị giảm khả năng nhận thức ngay sau khi phẫu thuật sẽ lại bị tình trạng này một lần nữa sau 2 năm".
Nhiều nghiên cứu trước đây cũng đã chứng minh rằng hoạt động của não giảm sút sau phẫu thuật tim. Công trình của nhóm Monk là nghiên cứu trên diện rộng đầu tiên tìm hiểu hiện tượng này ở đối tượng bệnh nhân trải qua những loại hình phẫu thuật khác, chứ không phải phẫu thuật tim. Vấn đề này rất quan trọng khi mà ngày càng có nhiều người già thích lựa chọn giải pháp phẫu thuật, đôi khi không cần thiết, vì kỹ thuật giải phẫu ngày nay đã tiến rất xa."Do tỷ lệ tử vong giảm đi đáng kể, các bác sĩ đã mạnh dạn tiến hành phẫu thuật cho những đối tượng bệnh nhân mà trước đây họ từ chối", tiến sĩ Vincent Marchello, giám đốc y tế tại Trung tâm Metropolitan Jewish Geriatric, thành phố New York, cho biết. "Nhưng giờ đây chúng ta nhận ra rằng tồn tại nhiều tác dụng phụ khác sau khi phẫu thuật mà một trong số đó là hiện tượng giảm sút khả năng nhận thức. Tác dụng phụ đó lấn át lợi ích mà phẫu thuật mang lại".
Hiện vẫn chưa tìm ra thủ phạm gây ra hiện tượng này, song các nhà nghiên cứu có một số phán đoán. "Đó có thể là một phản ứng tiêu cực của cơ thể đối với thủ thuật gây mê và gây tê. Cũng có thể một bộ phận bệnh nhân đã có thiên hướng bị giảm khả năng nhận thức ngay từ trước khi vào viện", Monk nói.
Việt Linh (theo Reuters)