Dù ngay lúc này, quan điểm ngày càng được nhiều người đồng tình là đến 2018 mức giá ôtô tại Việt Nam sẽ không giảm so với hiện nay. Nhưng bản thân tôi vẫn nghĩ, sẽ có sự thay đổi, tuy nhiên chỉ ở dòng xe nhỏ.
Trước hết ai cũng biết thuế nhập khẩu từ các nước Asean giảm về 30% vào 2017 sau đó về 0% vào 2018, tương đương với việc giá xe nhập sẽ rẻ đi tương đối so với xe lắp ráp trong nước, nếu chưa tính tới những mức phí khác đánh riêng vào xe nhập khẩu.
Thứ hai, xe hơi bị liệt vào danh mục phương tiện cần hạn chế do hạ tầng chưa phát triển đồng bộ nhiều năm nay, do đó mọi mức thuế phí đều ở mức cao. Nhưng hiện nay hệ thống đường sá và phương tiện công cộng đều đang phát triển nhanh, gấp rút hoàn thành. Như hệ thống tàu điện trên cao ở Hà Nội hay tàu điện ngầm ở Sài Gòn. Khi đi vào hoạt động sẽ giải quyết được rất nhiều lưu lượng giao thông trên đường.
Thứ ba, chính phủ có ý khuyến khích xe hơi cỡ nhỏ. Nếu phân tích theo kiểu, giảm thuế nhập khẩu thì tăng thuế phí khác thì thế nào? Đúng, nhưng chưa đủ. Vì đề xuất mới về thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) muốn giảm thuế suất này cho xe nhỏ dưới 1,5 lít, từ 45% xuống 30%. Trong khi các xe 1,5-2 lít giữ nguyên 45%, 2 lít trở lên tăng mạnh theo nhiều cấp độ, từ 70% tới 195%.
Vì các xe đều chịu các loại thuế phí như nhau, nên phương pháp tính là giống nhau. Việt Nam không như các nước phát triển, do quá thừa ôtô nên phải hạn chế tối đa ở bất cứ dòng xe nào, bằng cách ngày càng đưa giá tăng lên, ví dụ như Singapore hay các nước châu Âu.
Cách hạn chế của Việt Nam là giữ mức giá cao nhưng không biến động mạnh qua các năm như hiện nay. Do đó, nếu có các chính sách để điều tiết giá thì mức giá sẽ như hiện nay chứ không tăng.
Cụ thể, nếu ở phân hạng 1,5-2 lít mức giá sẽ không thay đổi gì so với hiện nay, thì chắc chắn mức dưới 1,5 lít giá xe sẽ giảm vì thuế tiêu thụ đặc biệt đánh vào phân khúc này giảm. Đây là phân khúc hiện diện những mẫu xe cỡ A, B trên thị trường.
Để dễ hiểu, tôi xin lấy ví dụ như sau: Xe A dung tích 1,2 lít giá 400 triệu; xe B 1,6 lít giá 700 triệu. Giả sử cả hai xe đều nhập khẩu.
Đến 2018, sau khi thuế nhập khẩu về 0%, giá xe B về mức 600 triệu, giá xe A về 350 triệu. Chính phủ tác động thêm các thuế phí khác nhằm đưa xe B lại quay về mức 700 triệu, nhưng xe A bị tác động của thuế TTĐB ít hơn, nên về mức 370 triệu. Như vậy so với ban đầu đã có sự thay đổi từ 400 triệu về 370 triệu. Xe rẻ đi, thu nhập tăng lên theo tốc độ tăng GDP, cơ hội mua xe hơi dễ dàng hơn.
Tài Tâm