![]() |
|
Michael Eisner, vị chủ tịch tài ba của tập đoàn Walt Disney |
Trong gần 2 năm lãnh đạo Walt Disney, Michael Eisner đã đưa tập đoàn từ chỗ gần phá sản lên vị trí thứ 3 trong bảng xếp hạng các tập đoàn truyền thông tầm cỡ nhất nước Mỹ với doanh thu 25 tỷ USD/năm. Vậy mà 3 năm trở lại đây, tập đoàn này đánh mất dần sức hấp dẫn vốn có của mình.
Michael Eisner bắt đầu sự nghiệp từ một công việc nhỏ trong kênh truyền hình ABC năm 1996 và nhanh chóng thăng quan, tiến chức nhờ khả năng nhạy bén với thị trường khi cho ra đời một loạt phim bình dân như Starsky và Hutch. Bằng khả năng trời phú của mình, Michael Eisner đã đưa hãng ABC lên đứng hàng đầu trong bảng xếp hạng Audiomat.
Năm 1984, Michael Eisner tiếp tục chinh phục hãng Disney, công ty mẹ của kênh truyền hình ABC, lúc này đang có nguy cơ phá sản. Cùng với Frank Wells và Jeffrey Katzenberg, Michael Eisner đã làm một cuộc cách mạng độc nhất vô nhị trong lịch sử của hãng Walt Disney.
Bộ ba lý tưởng Eisner - Wells - Katzenberg đánh thức được vương quốc chuột Mickey, biến con chuột bé nhỏ này thành con vật khổng lồ được cả thế giới biết đến. Chỉ với bộ phim hoạt hình Lion King (Vua Sư tử), hãng Walt Disney đã bỏ túi 313 triệu USD, vượt mọi kỷ lục loại phim hoạt hình. Walt Disney còn mở rộng sang các lĩnh vực khác như kinh doanh khách sạn, truyền hình, du thuyền, quà lưu niệm, trò chơi điện tử và nhanh chóng nổi tiếng ở Hollywood.
Từ năm 1984 đến năm 2000, cổ phiếu của hãng Walt Disney tăng vọt khiến tổng giá trị vốn cổ đông tăng từ 2 tỷ USD lên 58 tỷ USD. Michael Eisner lọt vào top 400 người giàu có nhất Mỹ.
Năm 1994, Frank Wells bất ngờ tử vong trong một tai nạn máy bay. Trong lúc đó Jeffrey Katzenberg vẫn tin tưởng vào lời hứa trước đây của Michael Eisner và hí hửng vì sắp được lên thay chỗ của Wells. Nhưng đùng một cái, Michael Eisner cho biết, sẽ tự đứng ra phụ trách điều hành toàn bộ công việc tại Walt Disney. Quan hệ giữa hai người bắt đầu rạn nứt và kết thúc bằng sự ra đi của Katzenberg. Không bằng lòng với khoản tiền bồi thường 270 triệu USD, Katzenberg đứng ra thành lập Công ty Dream Works để cạnh tranh với Walt Disney.
Sai lầm tiếp theo của Michael Eisner vào năm 1995 là để cánh tay phải của mình là Michael Ovitz từ chức và “đoạt mất” của hãng Disney 90 triệu USD tiền bồi thường. Tiếp theo sự ra đi này là hàng loạt các cộng sự đắc lực khác của Eisner cũng lần lượt lên đường. Riêng chi nhánh làm phim đã thay đổi lãnh đạo tới 4 lần kể từ năm 1995 và dĩ nhiên mỗi một người ra đi thì “núi vàng” Walt Disney cũng vơi dần.
Năm 2000, lượng khách tới các trung tâm giải trí của Walt Disney giảm rõ rệt do nguy cơ khủng bố và kinh tế Mỹ trì trệ. Walt Disney còn mất luôn cả trăm triệu USD cho dự án đầu tư đầy mạo hiểm vào lĩnh vực Internet. Kênh ABC năm 2002 thông báo thua lỗ 500 triệu USD và tụt xuống hạng chót trong danh sách xếp hạng của Audiomat.
Walt Disney cũng không còn là “hoàng đế” của thế giới phim hoạt hình. Bộ phim: "Hành tinh châu báu" với chi phí sản xuất 140 triệu USD chỉ thu lãi 38 triệu USD. Đây là một thất bại được coi là thê thảm nhất đối với một bộ phim hoạt hình của hãng Walt Disney từ trước tới nay. Eisner còn chua xót đứng nhìn DreamWorks của Jeffrey Katzenberg giật luôn cả giải Oscar cho thể loại phim hoạt hình. Một chuỗi những thất bại ê chề này của Walt Disney bắt nguồn từ cung cách làm ăn cổ lỗ và có thể do sức cạnh tranh của những nhân vật mới của các hãng phim khác như: Pokemon và Harry Potter.
Giờ đây, Michael Eisner lại đang có nguy cơ mất tiếp hai “mỏ vàng” nữa. Walt Disney đã ký hợp đồng hợp tác làm ăn với hãng phim sản xuất phim hoạt hình Pixar - bảng hợp đồng này được ví như một mỏ vàng mới của Michael Eisner, nhưng Pixar đã "lật lọng", đòi chia phần nhiều hơn trong doanh số. Walt Disney cũng có nguy cơ để vuột mất khoản tiền bản quyền khai thác phim "Chú gấu Winnie" - một khoản mất mát khổng lồ vì mỗi năm chú gấu này mang về cho Walt Disney 1 tỷ USD.
Từ lâu, cổ đông của Walt Disney đã có lời ra tiếng vào về kết quả làm ăn Michael Eisner. Nhưng giá cổ phiếu của Walt Disney vẫn tăng 20 lần từ năm 1984 đến năm 2000, và vào năm 2002 thì nó tụt xuống tới mức thấp kỷ lục.
Chưa hết, trên bảng xếp hạng về khả năng quản lý các doanh nghiệp Mỹ, Walt Disney hiện đứng cuối bảng. Trong khi đó, năm 2002, Michael Eisner đã bỏ túi 6 triệu USD tiền lương, nhiều hơn so với năm 2001 500%. Còn các cổ đông đứng nhìn cổ phiếu của họ tụt 18%.
Mùa hè năm 2002, cổ đông của Walt Disney bắt đầu nổi giận. Dẫn đầu là Roy Disney (cháu ruột ông Walt Disney) và cố vấn tài chính Stenley Gold, hai thành viên trong hội đồng quản trị. Nhưng ngay lập tức Eisner biến nguy thành an và sau đó nhanh chóng tiến hành việc cải tổ hội đồng quản trị, loại những “dân chủ quá trớn” ra khỏi cuộc chơi
.Giờ đây Eisner tin rằng mình có thể khôi phục lại được danh tiếng của Walt Disney và dự báo lợi nhuận của hãng Walt Disney sẽ tăng đáng kể trong thời gian tới, dù tập đoàn này đang ngày càng trở nên mong manh trong nền kinh tế toàn cầu.
Eisner đã đến tuổi về hưu, nhưng người ta không biết người dẫn dắt chú chuột Mickey bao giờ mới chịu bỏ miếng phó-mát đang ngậm trong miệng ra trừ khi nó tự tan đi.
(Theo Le Point)
