Công nghệ vệ tinh giải 'cơn khát' Internet tốc độ cao vùng hải đảo

Người dân và du khách đến Cát Hải hoặc Bạch Long Vĩ hiện có thể truy cập Wi-Fi Internet vệ tinh tốc độ 300–400 Mbps ngay cả khi giông bão nhờ thiết bị Internet vệ tinh Starlink.

Trước đây, mỗi lần vào vùng lõi Vườn quốc gia Cát Bà ở đặc khu Cát Hải công tác, anh Nguyễn Quang Liêm (phường Hồng Bàng) thường ngao ngán vì sóng điện thoại lẫn Internet chập chờn. Anh ví ở đây sóng di động mặt đất từng là thứ "xa xỉ".

Gần một tháng nay, câu chuyện đã khác. Ngay tại bến tàu Việt Hải, anh Liêm thể lướt mạng, gọi video ổn định trong bán kính 400 m nhờ thiết bị Internet vệ tinh Starlink vừa vận hành.

Hạ tầng viễn thông vốn là điểm yếu cố hữu của các vùng biển đảo Hải Phòng. Địa hình chia cắt, xa đất liền và chịu ảnh hưởng trực tiếp của thời tiết khiến việc kéo cáp hay dựng trạm phát sóng mặt đất gặp nhiều trở lực. Siêu bão Yagi năm 2024 từng đánh sập hệ thống liên lạc, cho thấy rủi ro cực lớn nếu thiếu một kênh truyền dự phòng.

Từ tháng 10 năm nay, Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng phối hợp với Starlink Việt Nam và FPT Telecom lắp đặt, nghiệm thu 10 thiết bị Internet vệ tinh quỹ đạo tầm thấp (LEO) tại hai đặc khu Cát Hải và Bạch Long Vĩ.

Trong đó, Cát Hải được bố trí 6 thiết bị tại bến tàu thôn Việt Hải, Trạm Quai Tơ, Trạm Vạn Tả, Trạm Trà Báu, UBND đặc khu và bến tàu Gia Luận. 4 thiết bị còn lại đặt tại Bạch Long Vĩ.

Chủ tịch UBND đặc khu Cát Hải Phan Viết Điện đánh giá, giải pháp công nghệ mới giúp khắc phục nhược điểm của hạ tầng hiện hữu, bảo đảm mạch máu thông tin thông suốt cho công tác ứng cứu, chỉ đạo khi thiên tai ập đến.

Hải Phòng là địa phương đầu tiên tại Việt Nam được Tập đoàn SpaceX trực tiếp phối hợp triển khai đợt đầu nằm trong chương trình hỗ trợ 1.000 thiết bị kết nối cho các điểm thiết yếu trên toàn quốc, bao gồm 6 tháng cước miễn phí.

Ông Nguyễn Minh Đức, Giám đốc quốc gia Starlink Services Vietnam, cho biết lợi thế của Internet vệ tinh LEO là khả năng thiết lập cực nhanh. Khi mưa bão gây mất điện hay làm sập trạm viễn thông mặt đất, hệ thống này vẫn hoạt động để lực lượng tuyến đầu giữ liên lạc cứu hộ.

Không chỉ ứng phó thiên tai, mạng Internet ổn định đang trực tiếp làm thay đổi nhịp sống du lịch và dịch vụ trên biển Cát Hải. Theo thống kê 9 tháng năm nay, Cát Hải đón gần một triệu lượt khách quốc tế. Hiện không phải là cao điểm du lịch song vùng vịnh vẫn duy trì hơn 100 tàu du lịch hoạt động với 2.000-3.000 khách lưu trú đêm trên các tàu sang trọng.

Sau 6 tháng đầu được miễn phí gói cước, đặc khu Cát Hải giao Ban Quản lý vịnh Cát Bà tiếp quản và chi trả dịch vụ từ nguồn thu của vịnh để hệ thống vận hành lâu dài. FPT Telecom cùng Sở Khoa học và Công nghệ cũng thành lập bộ phận phản ứng nhanh, đào tạo nhân sự địa phương hỗ trợ kỹ thuật 24/7.

Tại huyện đảo tiền tiêu Bạch Long Vĩ, hệ thống Starlink được đưa vào khai thác từ ngày 1/11 sau hai tuần thử nghiệm tại Trụ sở Đảng ủy, UBND, Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công và khu vực Quảng trường.

Đo kiểm thực tế cho thấy tốc độ truy cập đạt 300 đến hơn 400 Mbps, bán kính Wi-Fi từ 35–50 m quanh thiết bị. Trong hai ngày 27 và 28/10, khi đảo chịu ảnh hưởng của gió mùa đông bắc mạnh cấp 7–8 kèm mưa rào, đường truyền vẫn duy trì ổn định ở mức 300–350 Mbps.

Anh Lê Văn Hoàn, nhân viên Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công đặc khu Bạch Long Vĩ, kể trước đây, hễ mưa bão hoặc lúc ngư dân đông đảo vào bờ tránh trú là mạng nghẽn. Hiện đường truyền mới, việc trao đổi văn bản và xử lý công việc trực tuyến nhanh hơn.

Theo ông Bùi Trung Tiến - Bí thư Đảng ủy đặc khu Bạch Long Vĩ, hạ tầng mới giúp nâng cao hiệu quả điều hành của chính quyền, đồng thời là động lực để địa phương đẩy mạnh chuyển đổi số, hỗ trợ ngư dân bám biển.

Giai đoạn 2026-2030, Hải Phòng định hướng kết hợp mạng mặt đất với internet vệ tinh để hỗ trợ hộ nghèo, phổ cập thông tin di động hàng hải cho ngư dân, đưa kinh tế biển trở thành động lực tăng trưởng chính của thành phố.

Lê Tân