Cha bệnh không chăm, có được hưởng thừa kế của nội?

Theo Điều 651 Bộ luật Dân sự năm 2015, khi một người chết không để lại di chúc thì di sản được chia theo pháp luật. Hàng thừa kế thứ nhất bao gồm vợ, chồng, cha mẹ và các con của người chết; những người cùng hàng thừa kế được hưởng phần di sản bằng nhau.

Trong trường hợp này, nếu ông nội mất năm 2025 và không để lại di chúc thì các con của ông nội (trong đó có cha của chị nếu còn sống), thuộc hàng thừa kế thứ nhất.

Đồng thời, Điều 652 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về thừa kế thế vị như sau: trường hợp con của người để lại di sản chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống.

Căn cứ vào các quy định nêu trên, nếu cha của chị đã mất trước ông nội và chị là con của cha, thì về nguyên tắc, chị được hưởng thừa kế thế vị đối với phần di sản mà cha của chị lẽ ra được hưởng nếu còn sống.

Ví dụ, nếu ông nội có 4 người thuộc diện thừa kế thứ nhất và một người con là cha của chị đã mất trước ông nội, thì phần di sản lẽ ra thuộc về cha của chị sẽ được xác định để cho chị hưởng theo diện thừa kế thế vị (25% di sản thừa kế).

Lưu ý:

Các cô của chị cho rằng vì chị không chăm sóc cha khi cha bị bệnh và không về chịu tang khi cha mất nên chị là người "bất hiếu" và không được hưởng di sản của ông nội. Tuy nhiên, xét dưới góc độ pháp luật về thừa kế, nhận định này chưa có căn cứ để đương nhiên tước quyền hưởng thừa kế của chị.

Điều 621 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định cụ thể những trường hợp một người không được quyền hưởng di sản. Trong đó có trường hợp người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản. Ngoài ra, luật còn quy định một số trường hợp như cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, ngược đãi nghiêm trọng người để lại di sản; xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của họ; hoặc có hành vi gian dối liên quan đến việc lập di chúc nhằm hưởng di sản trái pháp luật.

Điểm quan trọng trong vụ việc này là người để lại di sản là ông nội của chị, không phải cha chị. Do đó, chỉ riêng việc chị không trực tiếp chăm sóc cha khi cha bị bệnh hoặc không về chịu tang cha không thuộc trường hợp được pháp luật quy định là căn cứ đương nhiên làm chị mất quyền hưởng di sản của ông nội.

Việc một người bị coi là "bất hiếu" theo quan niệm đạo đức, phong tục gia đình và việc người đó thuộc trường hợp không được quyền hưởng di sản theo Điều 621 Bộ luật Dân sự năm 2015 là hai vấn đề khác nhau. Quyền thừa kế không thể bị tước bỏ chỉ dựa trên sự đánh giá chủ quan của các thành viên khác trong gia đình.