![]() |
|
Lạm dụng vàng mã là sự lãng phí. |
Vàng mã đốt đi với đủ chủng loại, như tiền âm phủ, vàng lá, vàng thoi, tiền giả đồng Việt Nam, đôla Mỹ rồi cả đồ dùng hằng ngày từ những cái nhỏ nhất cho đến nhà lầu, xe hơi, thậm chí cả bình chữa cháy,...
Theo số liệu thống kê của Cục Văn hóa - Thông tin cơ sở, những nơi sản xuất vàng mã lớn như làng Cót, Nhân Hòa (Từ Liêm, Hà Nội) và làng Hồ (Thuận Thành, Bắc Ninh) mỗi ngày tiêu thụ từ hai nghìn đến ba nghìn kg giấy. Có những gia đình chi phí hàng triệu đồng cho việc đốt tiền, vàng mã. Chị Lê Hồng Phúc, cán bộ Cục Văn hóa - Thông tin cơ sở, cho rằng đó là việc làm xa xỉ, gây ô nhiễm môi trường, là biểu hiện mê tín dị đoan, kích thích sinh hoạt tín ngưỡng quá đà, ảnh hưởng xấu việc xây dựng nếp sống văn minh.
Từ đồ hàng mã dành cho "cõi âm" đã lây lan sang cả việc sử dụng tiền mặt của "cõi dương" để cúng lễ. Bác Thu Hà, một người sống ở Hà Nội từ những năm 1950 kể lại: "Ngày xưa, mẹ bác hay dẫn đi lễ chùa vào các dịp ngày rằm, mồng một. Cụ dạy đi chùa để cầu may cho mọi người trong gia đình, cho nên cũng không nên quên làm phúc cho những người nghèo khổ. Bao giờ cụ cũng để dành đôi quan tiền nhỏ bỏ vào hòm công đức". Cũng giống gia đình bác Hà, nhiều người dân Hà Nội vẫn giữ nét văn hóa của người Hà thành. Ngoài thẻ hương, cành hoa, vài món đồ lễ bên cạnh tiền "âm phủ" để đốt cho tổ tiên, tiền "dương thế" làm công đức là chuyện thường tình từ lâu nay. Những đồng tiền đó gửi gắm niềm tin, sự mong đợi, cả lòng bao dung, sự nhân từ mang lại cho con người đức tin và có giá trị tinh thần thật lớn.
Nhưng không phải ai cũng hiểu biết ý nghĩa sâu xa đó. Một nhà sư ở chùa Bà Đá (Hà Nội) nói, việc công đức là tùy tâm ở mỗi người. Người có vài đồng tiền lẻ cúng tiến cũng là đáng quý, đáng trân trọng, vì đó là tấm lòng thành của họ. Một số người có tiền hoặc muốn cúng tiến số tiền lớn hơn hiểu "trệch" ý nghĩa đi, cho nên họ lại đổi ra thật nhiều tiền lẻ để "cài cắm" ở khắp nơi, bất cứ chỗ nào họ cảm thấy có thể thờ cúng được. Chính vì vậy, tâm lý đổi tiền lẻ để đi chùa mới xuất hiện. Những năm gần đây, khi đi những lễ hội lớn như lễ hội đền Bà Chúa Kho hay chùa Hương, chúng ta vẫn thấy những cảnh mua bán, đổi tiền lẻ ở cổng chùa. Các ban thờ uy nghi đều bị người ta cài cắm tiền. Có người vừa cầm xấp tiền lẻ vừa khấn vái làm mất đi vẻ tôn nghiêm nơi cửa Phật.
Ngay cả một số công chức Nhà nước cũng không ít người có tâm lý thích đổi tiền lẻ để đi lễ đền chùa. Ai có người quen làm ở ngân hàng, kho bạc hay làm công tác thủ quỹ thế nào cũng được nhờ đổi cho tiền lẻ, tiền mới để đi lễ, nhất là vào các ngày lễ, Tết. Chuyện "đồng tiền tâm linh" trở thành một hiện tượng xã hội cần quan tâm khi đồng tiền được đem ra đổi chác, làm dịch vụ ngày một nhiều.
(Theo Nhân Dân)
