Đồ gia dụng inox (bát đũa, xoong, nồi, chảo) được nhiều gia đình ưa chuộng nhờ đặc tính bền, nhẹ, khó vỡ, dễ làm sạch. Tuy nhiên, một khảo sát gần đây của Đài phát thanh và truyền hình Hồ Bắc (Trung Quốc) phối hợp với các đơn vị kiểm định độc lập cho thấy thực trạng đáng báo động: tỷ lệ hàng giả trên chợ mạng lên tới 70%.
Trong 20 mẫu sản phẩm ngẫu nhiên được quảng cáo là inox 304 hoặc inox 316 (tiêu chuẩn dùng cho thực phẩm và y tế), có 14 mẫu không đạt chuẩn. Chất liệu chính của chúng là thép 201, 410 được mạ lớp inox rất mỏng. Theo các chuyên gia vật liệu, loại thép này thường chứa hàm lượng mangan cao, trong khi tỷ lệ crom và niken thấp.
Khi tiếp xúc lâu với thực phẩm, đặc biệt là đồ nóng trên 100 độ C hoặc các món có tính axit (như canh chua, dưa muối, nước sốt chanh, giấm) và đồ mặn, cấu trúc bề mặt kim loại dễ bị phá vỡ, lớp inox biến mất. Các kim loại nặng như mangan, chì, cadimi có thể giải phóng vào thức ăn.
Trẻ em là đối tượng dễ bị tổn thương nhất trước các kim loại này. Việc tích tụ mangan và kim loại nặng lâu ngày có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh, gây các vấn đề về da, hô hấp hoặc tiêu hóa.
Đồ inox được nhiều gia đình tin dùng, tuy nhiên nên mua rõ nguồn gốc, xuất xứ. Nên đặt câu hỏi nếu giá rẻ. Ảnh: Aboluowang
Công nghệ mạ inox
Để qua mặt người tiêu dùng, người sản xuất hàng giả sử dụng chiêu bài "bánh sandwich": Lớp vỏ bên ngoài được mạ một lớp inox 304 cực mỏng, trong khi phần lõi bên trong hoàn toàn là thép 410 hoặc 201 rẻ tiền.
Thủ thuật này giúp sản phẩm dễ dàng vượt qua các bài kiểm tra bằng thuốc thử hóa học thông thường. Nhiều người mua dung dịch thử inox về nhỏ lên bề mặt, thấy không đổi màu đỏ (dấu hiệu của inox kém chất lượng) nên yên tâm sử dụng. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian ngắn, lớp mạ mỏng bên ngoài bị mài mòn trong quá trình cọ rửa, phần lõi kém chất lượng sẽ lộ ra và bắt đầu rỉ sét.
Ngoài ra, thay vì ghi rõ mã số thép (như SUS304, SUS316) dập chìm trên sản phẩm, bao bì các loại hàng này thường chỉ ghi chung chung là "thép không gỉ cao cấp" (high quality stainless steel) để lách luật khi bị kiểm tra.
Lời khuyên cho người tiêu dùng
Trong bối cảnh "vàng thau lẫn lộn", người tiêu dùng cần lưu ý:
Chọn thương hiệu: Ưu tiên mua sắm tại các hệ thống siêu thị, cửa hàng phân phối chính hãng có quy trình kiểm duyệt đầu vào, tránh mua hàng trôi nổi không nhãn mác trên mạng xã hội.
Kiểm tra ký hiệu: Chọn sản phẩm có dập nổi rõ ràng chỉ số SUS304 hoặc SUS316 trên thân hoặc đáy.
Sử dụng nam châm: Dù không chính xác tuyệt đối (do quá trình gia công inox 304 có thể sinh từ tính nhẹ), nhưng nếu nam châm hút rất mạnh thì khả năng cao đó là inox pha tạp hoặc thép 410.
Thói quen sử dụng: Hạn chế lưu trữ các món quá chua hoặc quá mặn trong đồ inox qua đêm. Với các món ăn này, đồ gốm sứ hoặc thủy tinh chịu nhiệt là lựa chọn an toàn nhất.
Bảo Nhiên (Theo Aboluowang)