"Trung Quốc đang cung cấp một số công nghệ lưỡng dụng (dùng cho cả mục đích quân sự và dân sự) mà quân đội Nga đang sử dụng để tiếp tục cuộc chiến ở Ukraine, bất chấp hàng loạt lệnh trừng phạt và kiểm soát xuất khẩu quốc tế", theo báo cáo ngày 27/7 của Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia Mỹ (ODNI).
Báo cáo nói rằng hồ sơ hải quan cho thấy các công ty quốc phòng thuộc sở hữu nhà nước Trung Quốc vận chuyển thiết bị định vị, công nghệ gây nhiễu và các bộ phận máy bay chiến đấu cho các công ty quốc phòng thuộc sở hữu chính phủ Nga.
"Trung Quốc đã trở thành đối tác thậm chí còn quan trọng hơn của Nga sau khi Moskva mở chiến dịch ở Ukraine năm ngoái", báo cáo của ODNI nêu thêm. "Tính đến tháng 3, Trung Quốc đã vận chuyển máy bay không người lái và các bộ phận trị giá hơn 12 triệu USD sang Nga".
Báo cáo của ODNI phần lớn trích dẫn dữ liệu nguồn mở và báo chí phương Tây. Trung Quốc và Nga hiện chưa phản hồi cáo buộc của tình báo Mỹ.
![Lính Nga trên xe tăng ở tỉnh Donetsk, miền đông Ukraine tháng 3/2022. Ảnh: Anadolu Agency](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2023/07/28/linh-nga-jpeg-6650-1690500548.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=o-XuAhwwYquhHBkyMcCcOA)
Lính Nga trên xe tăng ở tỉnh Donetsk, miền đông Ukraine tháng 3/2022. Ảnh: Anadolu Agency
Theo ODNI, Trung Quốc và Nga còn tăng tỷ trọng sử dụng nhân dân tệ trong thương mại song phương và các tổ chức tài chính hai nước đang mở rộng việc sử dụng hệ thống thanh toán nội địa. Trung Quốc đã tăng cường nhập khẩu năng lượng của Nga, trong đó có dầu và khí đốt được định tuyến lại từ châu Âu.
Báo cáo cho biết thêm, xuất khẩu chất bán dẫn từ Trung Quốc sang Nga tăng đáng kể từ năm 2021, với "các chất bán dẫn do Mỹ sản xuất hoặc mang nhãn Mỹ trị giá hàng trăm triệu USD chảy vào Nga, bất chấp các biện pháp trừng phạt và kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt của phương Tây".
"Các công ty Trung Quốc có thể đang giúp Nga né tránh các biện pháp trừng phạt, dù rất khó để xác định mức độ giúp đỡ. Cộng đồng tình báo thiếu báo cáo đầy đủ để đánh giá liệu Bắc Kinh có đang cố tình can thiệp vào khả năng của Mỹ trong việc kiểm soát xuất khẩu hay không, bao gồm các cuộc phỏng vấn và điều tra, tại Trung Quốc", báo cáo nhấn mạnh.
Đầu tháng này, Emmanuel Bonne, cố vấn ngoại giao hàng đầu của Tổng thống Pháp, nói Trung Quốc đang cung cấp các mặt hàng có thể được sử dụng làm thiết bị quân sự cho Nga, dù quy mô không lớn.
Các quan chức Mỹ trước đây bày tỏ lo ngại về chuyển giao "thiết bị lưỡng dụng" từ Trung Quốc sang Nga. Tuy nhiên, họ nhiều lần nói rằng vẫn chưa thấy bằng chứng về việc chuyển giao vũ khí sát thương hỗ trợ cho Nga sử dụng trên chiến trường.
Trung Quốc đã nhiều lần phủ nhận gửi thiết bị quân sự cho Nga từ khi chiến sự Ukraine bùng phát tháng 2/2022.
Huyền Lê (Theo Reuters, CNN)