Những sai lầm khiến sốt xuất huyết trở nặng

Sốt xuất huyết có triệu chứng tương tự các loại sốt virus khác khiến nhiều người chủ quan không khám và điều trị kịp thời, dẫn tới những biến chứng nguy hiểm.

Theo Bộ Y tế từ đầu năm đến nay, cả nước ghi nhận 49.113 trường hợp mắc sốt xuất huyết, 18 trường hợp tử vong. Năm 2020, có hơn 70.000 trường hợp, trong đó 7 ca tử vong. Thông thường, sau khoảng 4 năm dịch lại bùng phát mạnh với số ca mắc gia tăng đột biến, năm 2021 đúng vào chu kỳ đó. Cùng với biến chủng của virus SARS-CoV-2, sốt xuất huyết tiềm ẩn nguy cơ có thể bùng phát mạnh.

Theo dự báo của các chuyên gia về điều trị bệnh truyền nhiễm, đỉnh dịch năm nay sẽ rơi vào tháng 10-11. Thạc sĩ, bác sĩ Hà Tuấn Hùng, Phó trưởng khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội cho biết, số lượng người nhiễm bệnh đang có xu hướng gia tăng. Từ nay đến cuối năm, bệnh sốt xuất huyết sẽ còn tăng nhanh do mùa mưa là môi trường thuận lợi để muỗi truyền bệnh sinh sôi. Trong khi đó, nhiều người bệnh dễ diễn tiến nặng, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng do mắc phải những sai lầm thường gặp dưới đây khi mắc sốt xuất huyết.

Chủ quan không đi khám bệnh

Theo bác sĩ Hùng, giống các bệnh sốt cấp tính khác, sốt xuất huyết khi khởi điểm thường gây cảm giác gai rét, sau đó là sốt cao, kèm đau mỏi người. Khi bị sốt, đa phần người dân tự mua thuốc uống mà không đến cơ sở y tế thăm khám khiến việc chẩn đoán và điều trị bị chậm trễ.

Bác sĩ Hùng khuyến cáo khi xuất hiện một số triệu chứng như sốt, mệt mỏi, đau mỏi cơ, đau đầu, chán ăn..., người dân cần lưu ý thêm yếu tố dịch tễ. Nếu xung quanh mình có những người đã mắc sốt xuất huyết cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám, chẩn đoán, xét nghiệm bệnh tình chính xác.

Sốt xuất huyết được chia thành 3 mức độ: nhẹ, có dấu hiệu cảnh báo và nặng. Dù mức độ nhẹ có thể được chỉ định theo dõi tại nhà, người bệnh vẫn cần đi khám để được chẩn đoán và theo dõi bởi có thể tiến triển từ mức độ nhẹ sang nặng. Sốt xuất huyết ở mức độ nặng có thể gây ra biến chứng nặng, thậm chí tử vong nếu không được phát hiện kịp thời.

Nếu có chỉ định theo dõi tại nhà, bệnh nhân cần lưu ý tái khám thường xuyên, nhập viện ngay khi có các dấu hiệu cảnh báo bệnh tiến triển theo chiều hướng xấu như: mệt mỏi, khó chịu dù giảm sốt hoặc hết sốt, nôn ói nhiều, đau bụng nhiều, tay chân lạnh, ẩm, mệt lả, bứt rứt, xuất huyết mũi, miệng hoặc bất kỳ chỗ nào...

Lầm tưởng hết sốt là khỏi bệnh

Theo diễn tiến của bệnh sốt xuất huyết, người bệnh thường bắt đầu hạ sốt từ ngày thứ ba, dẫn tới tâm lý chủ quan vì nghĩ rằng hết sốt là đã khỏi bệnh. Tuy nhiên, theo bác sĩ Hùng, khoảng thời gian ngày 3-7 mới là lúc bệnh chuyển biến nặng. Ở thời kỳ này, virus Dengue đã làm hệ miễn dịch suy yếu rất nhiều gây ra những biến chứng như: xuất huyết dưới da, chảy máu cam... Tùy vào mức độ cũng như biến chứng của bệnh có thể dẫn đến chảy máu nội tạng, tràn dịch màng phổi, xuất huyết tiêu hóa, thậm chí tử vong. Chính vì vậy, đây là giai đoạn cần được bác sĩ theo dõi sát sao.

"Có những bệnh nhân đến khám với biến chứng nặng như khối tụ máu ở dưới cơ rất lớn buộc phải phẫu thuật. Có người xuất huyết tiêu hóa cao, mất nhiều máu phải cấp cứu truyền máu; bị suy gan, men gan tăng cao. Những biến chứng này có thể gây ra nhiều nguy cơ, trong đó có tử vong, kéo dài thời gian điều trị bệnh, gây thêm gánh nặng kinh tế cho gia đình người bệnh. Vì vậy, người dân không nên chủ quan, khi có dấu hiệu sốt xuất huyết cần đến ngay cơ sở y tế để điều trị, tránh trường hợp nhập viện trễ", bác sĩ Hùng lưu ý.

Không thể tái mắc sốt xuất huyết

Bệnh sốt xuất huyết do virus Dengue gây ra với 4 tuýp, ký hiệu là D1, D2, D3, D4. Cả 4 tuýp virus này đều có khả năng gây bệnh ở Việt Nam và luân phiên gây ra dịch bệnh.

Bác sĩ Hùng cho biết, với những người từng mắc sốt xuất huyết, trong thời gian mắc bệnh cơ thể có thể tạo ra kháng thể. Tuy nhiên, miễn dịch được tạo thành chỉ đặc hiệu đối với từng tuýp riêng lẻ. Người bệnh có thể sẽ không nhiễm lại tuýp virus cũ nhưng vẫn có thể nhiễm tuýp mới nên có thể tái mắc sốt xuất huyết.

Hiện tại, Việt Nam vẫn có chưa vaccine phòng ngừa và thuốc điều trị đặc hiệu cho sốt xuất huyết, do đó, người dân cần chú ý các biện pháp để phòng tránh bệnh như:

- Luôn giữ môi trường sống, nhà cửa sạch sẽ, thông thoáng. Không để các dụng cụ chứa nước mở nắp trong nhà tạo điều kiện cho muỗi sinh sôi, có thể thả cá để diệt bọ gậy.

- Nếu nhà không có trẻ nhỏ, có thể dùng thuốc xịt côn trùng xua đuổi muỗi và các loại thuốc bôi chiết xuất tinh dầu từ tự nhiên để xua muỗi.

- Tránh mặc quần áo ngắn khi ra ngoài lúc sáng sớm và chiều tối, thời điểm muỗi hoạt động nhiều nhất.

- Mắc màn khi ngủ để tránh bị muỗi đốt.

Bác sĩ Hùng cũng khuyên người dân không nên vì sợ lây nhiễm Covid-19 mà e ngại đến bệnh viện thăm khám khi mắc sốt xuất huyết. Trong trường hợp điều trị tại nhà, bệnh nhân cần đảm bảo uống đủ nước, có thể sử dụng oresol, nước dừa tươi, xen lẫn nước hoa quả. Tuy nhiên, không nên lạm dụng nước hoa quả vì đường tiêu hóa của người bệnh lúc này rất nhạy cảm, uống nhiều nước hoa quả hoặc chỉ uống mà không bổ sung các dinh dưỡng khác sẽ gây tiêu chảy, thiếu hụt dinh dưỡng.

Bữa ăn của người bệnh có thể chia nhỏ nhưng cần được đảm bảo đầy đủ các nhóm chất đạm, tinh bột, vitamin. Thức ăn được chế biến dạng lỏng, dễ tiêu. Người mắc sốt xuất huyết cũng cần chú ý tái khám tại các cơ sở y tế, bệnh viện để tránh những biến chứng nặng nguy hại tới sức khoẻ.

Anh Ngọc