Tập đoàn xuất khẩu vũ khí Nga Rosoboronexport tuần trước công bố video đợt thử nghiệm hệ thống phòng thủ chủ động (APS) Arena-M trên xe tăng, cho thấy nó đối phó với các đầu đạn chống tăng được bắn từ các hướng khác nhau.
Quả đạn đầu tiên lao vào xe tăng theo hướng từ trên cao xuống, còn đầu đạn thứ hai nhắm vào sườn phải xe và bay song song với mặt đất. Trong cả hai trường hợp, hệ thống Arena-M đều khai hỏa và phá hủy mối đe dọa trước khi chúng tiếp cận được xe tăng.
Đây là lần đầu xuất hiện video tổ hợp Arena-M chặn đòn tấn công theo kiểu đột nóc, phương thức tập kích điển hình của một số loại tên lửa chống tăng hiện đại, trong đó có dòng Javelin do Mỹ sản xuất. Những hệ thống APS trước đây thường tối ưu cho đòn tập kích theo phương ngang.
Hệ thống Arena-M đánh chặn đạn chống tăng trong video công bố tuần trước. Video: Rosoboronexport
Tập đoàn quốc phòng Nga Rostec hồi năm 2023 tuyên bố hệ thống Arena-M sở hữu năng lực đánh chặn tên lửa đột nóc, song khi đó không công bố hình ảnh thử nghiệm.
Tổ hợp Arena-M do Cục thiết kế Chế tạo Máy tại thành phố Kolomna của Nga phát triển, được trang bị 12 ống phóng và cụm radar để phát hiện mối đe dọa đang lao tới. Đạn đánh chặn dường như dùng đầu nổ mảnh, có thể phóng ra nhiều mảnh văng để tăng tối đa khả năng đánh chặn mục tiêu.
Khi phát hiện vật thể đang tới gần, máy tính của Arena-M sẽ phân tích để xác định có cần khai hỏa không. Sau khi xác nhận mối nguy hiểm, hệ thống sẽ tính toán thời điểm phóng đạn đánh chặn để bảo đảm phá hủy mục tiêu trước khi nó đánh trúng vỏ giáp xe tăng.
Đại diện Uralvagonzavod, nhà sản xuất tăng thiết giáp chủ lực của Nga, hồi tháng 2 cho biết đang lắp đặt hệ thống Arena-M cho xe tăng T-72 và T-90M. Hình ảnh xuất hiện trên mạng xã hội hồi giữa tháng 3 cho thấy một xe tăng T-72B3M được gắn Arena-M trong quá trình tham chiến tại Ukraine, song không rõ thời điểm và địa điểm cụ thể.

Hệ thống Arena-M (khoanh đỏ) trên xe tăng T-72B3M Nga tại Ukraine trong ảnh đăng hồi tháng 3. Ảnh: X/Kontakt642
Trong chuyến thăm Cục thiết kế Chế tạo Máy tại Kolomna hồi tháng 2/2024, Bộ trưởng Quốc phòng Nga khi đó là ông Sergey Shoigu được thông báo rằng hệ thống Arena-M đã được cải tiến để có thể đối phó thiết bị bay không người lái (drone) tự sát.
Về lý thuyết, phần mềm của Arena-M có thể được điều chỉnh để bổ sung khả năng nhận diện drone tự sát, vốn có đặc tính khác với các loại tên lửa chống tăng thông thường.
"Ngành công nghiệp quốc phòng Nga dường như đang đẩy nhanh tiến độ để đưa hệ thống Arena-M vào triển khai đại trà. Khả năng sống sót của xe tăng Nga sẽ được cải thiện đáng kể nếu chúng được trang bị Arena-M", Sam Cranny-Evans, chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), nhận định.
Phạm Giang (Theo Rossiyskaya Gazeta, Calibre Defence)