"Chúng tôi không ghi nhận việc đã xảy ra một cuộc diệt chủng ở Ukraine. Chúng tôi vẫn tiếp tục lần theo các bằng chứng và lưu ý một số khía cạnh có thể đặt ra nghi vấn về khả năng xảy ra diệt chủng, nhưng chưa đưa ra bất kỳ kết luận nào ở đây", Erik Mose, người đứng đầu Ủy ban Điều tra Quốc tế Độc lập về Ukraine, nói với phóng viên hôm nay.
Ủy ban cũng công bố báo cáo dựa trên hơn 500 cuộc phỏng vấn cũng như hình ảnh vệ tinh và kết quả thăm thực địa, cáo buộc Nga thực hiện một số hành động ở Ukraine như giết người, tra tấn và cưỡng ép đưa trẻ em khỏi nước này.
![Quân y Ukraine sơ tán người lính bị thương khỏi tiền tuyến gần Bakhmut ngày 8/3. Ảnh: AFP.](https://vcdn1-vnexpress.vnecdn.net/2023/03/16/33at2ej-highres-jpeg-167897849-3685-6750-1678978507.jpg?w=0&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=QSGc5alQCVVvzltlp4tngw)
Quân y Ukraine sơ tán người lính bị thương khỏi tiền tuyến gần Bakhmut ngày 8/3. Ảnh: AFP.
Theo ủy ban, lực lượng Nga đã thực hiện các cuộc tấn công "bừa bãi" vào Ukraine, không thực hiện các biện pháp bảo vệ dân thường.
"Nga đã vi phạm luật nhân đạo và luật nhân quyền quốc tế, bên cạnh các tội ác chiến tranh", báo cáo viết, thêm rằng lực lượng Nga đã sử dụng các biện pháp tra tấn như sốc điện, treo ngược nạn nhân trên trần nhà.
Các nhà điều tra cho biết họ không thể xác minh số liệu nhưng ghi nhận rằng giới chức Nga đã đưa nhiều trẻ em Ukraine vào các cơ sở và nhà nuôi dưỡng, đồng thời cấp cho quốc tịch Nga cho các em. Báo cáo cũng chỉ ra một sắc lệnh do Tổng thống Nga Vladimir Putin ký tạo điều kiện thuận lợi cho việc cấp quốc tịch Nga cho một số nhóm trẻ em.
"Ủy ban cũng phát hiện lực lượng vũ trang Ukraine thực hiện các hành vi vi phạm luật nhân đạo quốc tế và nhân quyền và một số tội ác chiến tranh như tấn công bừa bãi, tra tấn tù binh Nga", tuyên bố cho biết.
Nga và Ukraine chưa bình luận về báo cáo này. Moskva trước đó nhiều lần phủ nhận cáo buộc phạm tội ác chiến tranh hoặc nhắm mục tiêu vào dân thường ở Ukraine.
Báo cáo được công bố trong bối cảnh Tòa Hình sự Quốc tế (ICC) ở The Hague, Hà Lan dự kiến phát những lệnh bắt đầu tiên đối với công dân Nga liên quan xung đột ở Ukraine. Hai trường hợp ICC sắp mở phiên tòa là cáo buộc Nga bắt cóc trẻ em Ukraine và nhắm mục tiêu cơ sở hạ tầng dân sự ở Ukraine.
Phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov hôm 14/3 tuyên bố Nga không công nhận ICC cũng như thẩm quyền của cơ quan này.
Ukraine cáo buộc 345 trẻ em nước này đã biến mất từ khi xung đột bùng phát, trong đó nhiều bé bị đưa tới Nga. Một quan chức cấp cao Ukraine hôm 13/3 nói rằng họ đã hối thúc ICC phát lệnh bắt những người Nga liên quan cuộc chiến ở Ukraine.
Huyền Lê (Theo AFP, Reuters)