Nếu thấy có người bắt đầu đập phá cửa kính, chúng tôi phải rời đi ngay lập tức. Còn nếu đó chỉ là một đám đông gây cảm giác bất an, chỉ thị nhận được vẫn là phải thu dọn toàn bộ hàng hóa đi.
Có các tấm kim loại gia cố bên trong, áp sát hai bên tường... bọc quanh hết mọi góc. Hệ thống khóa cũng vậy, độ an toàn được đẩy lên mức tối đa.
Đó là lời kể của các chủ nhà hàng, cửa hiệu ở Pháp.
Họ dựng rào chắn, thậm chí là xây tường gạch bịt kín lối ra vào
Hàng loạt bảo tàng lớn như Louvre, Orsay đóng cửa. 24 ga tàu điện ngầm ở Paris ngưng hoạt động.
Cả thành phố chìm trong một bầu không khí ngột ngạt và căng thẳng.
Mục tiêu không phải là phải dùng đến bình xịt hơi cay nhưng không ai biết trước được điều gì vì tình hình thực sự giống như chiến tranh.
Sau hôm 17/10 - đợt bạo loạn được đánh giá là nghiêm trọng nhất tại Pháp trong nhiều năm qua, thì thứ 7 vừa rồi sớm được dự báo là sẽ tiếp tục bùng phát căng thẳng. Ngay từ đầu tuần, trên các hội nhóm mạng xã hội, các liên minh sinh viên và công đoàn đã rầm rộ phát đi lời kêu gọi cho chiến dịch "Hành động thứ 2".
Đối mặt với một cơn sóng được dự báo là sẽ vượt tầm kiểm soát, chính phủ Pháp buộc phải bước vào trạng thái báo động cao nhất.
Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhìn lại hai đêm cuối tuần đầy lo âu của người Pháp.
Quý vị đang nghe VnExpress Hôm nay, phát sóng vào sáng thứ Hai, thứ Tư và thứ Sáu hằng tuần.
Pháp, những ngày trước thứ 7 - 24/10….
Anh Renaud cùng các hàng xóm, sống tại quận 11, Paris từng trải qua những đêm hoảng sợ trước đó khi cánh cửa chính của tòa nhà bị nhóm 8 kẻ bạo loạn đập vỡ.
Vì thế, lần này, anh không thể yên tâm đi ngủ. Anh cầm gậy bóng chày đứng trực ngay ở cầu thang suốt đêm khi cảnh sát thông báo họ đã quá tải
Renaud cảm thấy tình cảnh này thật hoang đường: "Paris năm 2026, chưa bao giờ trong đời tôi hình dung mình lại rơi vào tình huống như thế này".
Sống tại khu trung tâm Paris, chị Béatrice nói các hộ dân như thể "sắp bước vào một cuộc chiến tranh du kích" sau khi lập nhóm trao đổi và chuẩn bị tinh thần.
Thậm chí có gia đình còn đề xuất thuê riêng bảo vệ cùng chó nghiệp vụ đứng gác tại cửa ra vào để phòng bị phá cửa xông vào đêm khuya.
Chị Isabelle, sống trong căn hộ cổ đối diện Nhà hát Opéra chia sẻ: "Tôi rất sợ họ sẽ châm lửa đốt các quán bar ở bên dưới rồi cháy lan lên cả tòa nhà. Trong căn hộ cổ này, nơi mọi thứ đều bằng gỗ".
Nhiều người dân địa phương chọn giải pháp tích trữ lương thực, hạn chế ra đường và cố gắng gia cố cửa nhà vì lo sợ lặp lại những cảnh tượng bạo lực của tuần trước.
Bà Claude, cựu giáo viên ở khu Bastille chia sẻ: "Tôi ở nhà trong những trường hợp này, tôi 84 tuổi rồi... Cảnh năm 68 không giống thế này".
Còn tại các cửa hàng, cửa hiệu, hàng chục thợ mộc và thợ thủ công hối hả làm việc xuyên đêm.
Tiếng cưa gỗ, tiếng đập búa gõ lách cách vang lên suốt đêm khắp các quận trung tâm và phía Đông thủ đô. Để bảo vệ cửa hàng, những người thợ phải khiêng và lắp đặt các khung lưới kim loại nặng tới 50 kg, cố định các cột thép nặng 80 kg lên các mặt tiền cao tới 10 mét.
Theo Reuters, nhu cầu đóng ván gỗ bảo vệ tăng đột biến đến mức vật liệu trở nên khan hiếm và đắt đỏ. Thậm chí, theo ghi nhận của kênh truyền hình France 2, tại một số thành phố như Nantes hay Paris, nhiều chủ cửa hàng còn áp dụng biện pháp triệt để hơn: xây hẳn những bức tường gạch bịt kín hoàn toàn lối ra vào để tránh mọi nguy cơ
Di chuyển xa hơn một chút về phía Quảng trường République - nơi từng là tâm điểm đụng độ và cướp phá suốt nhiều giờ vào đợt 17/10, quản lý cửa hàng Julien đã chọn phương án ở lại qua đêm ngay tại cửa hàng cùng một vài người bạn,
Một số chủ cửa hàng bán xịt hơi cay và bình xịt cay cho biết số lượng đã tăng vọt trong những ngày trước thứ Bảy. Một chủ cửa hàng xe máy ở Quận 15 nói anh đã mua liền 4 bình xịt hơi cay lớn nhỏ để thủ sẵn: "Bạn có thể bị bất ngờ, khi người ta đến mà không có bất kỳ cảnh báo nào. Vì vậy bạn phải chuẩn bị sẵn sàng”.
Tại các khu vực mua sắm cao cấp, hàng loạt thương hiệu danh tiếng như Rolex, De Beers, Adidas, quyết định đóng cửa hoàn toàn trong ngày thứ Bảy. Tại các cửa hàng Louis Vuitton, Dior, phương án an ninh được nâng lên mức tối đa.
Ngoài việc gia cố mặt kính cường lực, các doanh nghiệp này đã thuê thêm hàng loạt lực lượng bảo vệ tư nhân để đi tuần tra riêng biệt tại các khu phố mua sắm sầm uất nhằm hỗ trợ cảnh sát.
Hệ thống giao thông công cộng tại Paris và nhiều thành phố cũng bị siết chặt nhằm hạn chế tối đa sự di chuyển của các nhóm quá khích.
Các hãng xe đạp điện cũng đã phải vội vã thu gom bớt phương tiện và khoanh vùng hạn chế đỗ xe dọc các tuyến đường tuần hành.
Còn về phía Chính phủ, lực lượng an ninh Pháp đã chuyển sang trạng thái báo động cao với hàng loạt biện pháp chưa từng có.
Hành động đầu tiên và rõ nét nhất là việc huy động một lực lượng an ninh lên đến hơn 70 nghìn người.
Số lượng cảnh sát và hiến binh đã tăng thêm 10.000 người so với đợt biểu tình ngày 17/10. Trong đó, riêng tại thủ đô Paris, khoảng 1.600 chiến sĩ thuộc các đơn vị lực lượng cơ động đã tuần tra liên tục tại các điểm nóng.
Đáng chú ý, Bộ Nội vụ Pháp đã điều động các đơn vị đặc nhiệm tinh nhuệ vốn chuyên trách chống khủng bộ và giải cứu con tin để sẵn sàng hỗ trợ phản ứng nhanh.
Đồng thời, chính phủ đưa các binh sĩ quân đội vào thay thế cảnh sát tại các vị trí canh gác tĩnh như Điện Élysée, Quốc hội, Thượng viện và các cơ quan quyền lực.
Cùng với việc tăng cường nhân lực, lực lượng chức năng cũng đưa vào sử dụng nhiều phương tiện và công nghệ hỗ trợ.
Cảnh sát đưa vào xe thiết giáp, xe vòi rồng giải tán đám đông cùng lực lượng cảnh sát kỵ binh đã xuất hiện trên các tuyến đường.
Trên không trung, máy bay không người lái và trực thăng an ninh giám sát di chuyển của đám đông, song song với việc kích hoạt các hệ thống chống drone. Lực lượng an ninh được trang bị các công cụ giải tán đám đông như hơi cay, lựu đạn phân tán…
Ngoài ra, cảnh sát cũng triển khai loạt biện pháp phòng ngừa.
Tại Paris, cảnh sát đã thực hiện hơn 3.000 lượt kiểm tra đồ đạc, hành lý và phương tiện tại các ga tàu, điểm tập kết trước khi người dân tiến vào khu vực biểu tình.
Qua đó, lực lượng chức năng tịch thu nhiều vật dụng có thể dùng làm vũ khí như pháo hoa, ná cao su, bi kim loại, vũ khí tự chế, …
Bộ trưởng Nội vụ khẳng định chính quyền "sẽ không dung thứ cho bất kỳ hành vi bạo lực hoặc gây rối trật tự công cộng nào"
Còn Washington Post nhận định đây là một "chiến dịch an ninh khổng lồ"với các biện pháp hạn chế nghiêm ngặt hơn hẳn bình thường ở Pháp.
Và rồi thời điểm lo lắng đó cũng đã đến. Sáng thứ bảy ngày 24/10, biểu tình diễn ra trên khắp các thành phố tại Pháp.
Các tổ chức công đoàn Pháp ước tính khoảng 800.000 người đã tham gia biểu tình - quy mô lớn nhất kể từ khi làn sóng biểu tình này bùng phát từ giữa tháng 9/2026.
Ban ngày, hầu hết các cuộc diễu hành chính do các liên minh công đoàn và học sinh - sinh viên dẫn đầu diễn ra trong không khí ôn hòa.
Số lượng cửa hàng bị cướp phá cũng giảm mạnh nhờ chiến thuật rào chắn phòng ngừa, kiểm tra tiền bãi và nắn chuyển lộ trình tuần hành xa khỏi khu vực trung tâm sầm uất.
Dù mức độ bạo loạn giảm bớt so với tuần trước, nhưng đụng độ vẫn không thể tránh khỏi
Theo kênh TF1 Info và The Guardian, tại thành phố Toulouse, một nam thanh niên 20 tuổi bị thương nặng ở tay phải, nhiều ngón tay bị đứt rời do một vật thể phát nổ trong lúc cảnh sát sử dụng hơi cay và lựu đạn để giải tán đám đông.
Tại Nice, lần đầu tiên ghi nhận sự xuất hiện của khoảng 100 nhà hoạt động cực hữu đeo mặt nạ xông vào khu vực trung tâm để tấn công những người biểu tình phe tả. Vụ việc khiến 3 người bị thương, và cảnh sát đã bắt giữ 11 phần tử cực hữu này.
Tại Marseille, kẻ quá khích đã tấn công đập phá và cướp phá ít nhất hai tiệm trang sở cùng cửa hàng thời trang cao cấp. Tại Paris, một showroom ô tô cùng nhiều mặt tiền kinh doanh khác bị đập vỡ kính.
Tại Paris, sau khi cuộc diễu hành chính kết thúc, khoảng 500 thanh niên bịt mặt đã đối đầu kéo dài hơn 2 giờ với cảnh sát chống bạo động. Đám đông liên tục ném chai thủy tinh, bi sắt, đốt thùng rác và bắn pháo hoa về phía lực lượng an ninh. Cảnh sát đáp trả bằng hơi cay, dùi cui và vòi rồng để giải tán.
Bộ trưởng Nội vụ nhận định tình hình ngày 24/10 "tích cực hơn" tuần trước nhờ khả năng dự báo, phản ứng nhanh và các đợt kiểm tra tiền kiểm chặt chẽ.
Nhưng biểu tình tại Pháp chưa thể chấm dứt
Theo đài TF1 Info và tờ L'Indépendant, phong trào Áo vàng cùng các nền tảng điều phối tiếp tục phát đi lời kêu gọi xuống đường vào ngày 31/10 trên toàn quốc với khẩu hiệu "tự do biểu tình" nhằm phản đối các mệnh lệnh cấm đoán của chính phủ.
Tiếp đó, mốc thời gian quan trọng nhất là ngày 5/11, Liên minh các công đoàn chính thức phát động đợt tổng bãi công trên toàn quốc, yêu cầu chính phủ phải tăng lương, bảo vệ dịch vụ công và đảm bảo việc làm cho người lao động.
Trả lời trên trang Courthouse News Service, nhà sử học Danielle Tartakowsky - chuyên gia về các phong trào xã hội, đánh giá phong trào "vẫn đang tiếp tục gia tăng đà huy động" và chính phủ chưa thể đưa ra câu trả lời đủ sức làm hài lòng các lực lượng nòng cốt gồm công đoàn, học sinh - sinh viên và Áo vàng.
Làm sao để tháo gỡ ngòi nổ khủng hoảng đang lan rộng? Giới chuyên gia đã chỉ ra những hướng đi trọng yếu
Bình luận viên Rokhaya Diallo trên tờ The Guardian chỉ ra rằng chính phủ cần đáp ứng trực tiếp các đòi hỏi thực tế của hạ tầng giáo dục bằng cách phân bổ ngân sách bổ sung giáo viên thay thế, sửa chữa trường học xuống cấp và giảm sĩ số lớp học.
Đồng thời, nhiều nhà nhà kinh tế học đề xuất cải cách thuế thừa kế nhắm vào 1% những người thừa kế giàu nhất để tạo ra khoản ngân sách 11,8 tỷ euro tái đầu tư trực tiếp cho giáo dục công.
Nhà bình luận Alexander Hurst cũng đề xuất chính sách nhà ở lũy tiến - áp thuế mạnh đối với các căn nhà thứ 3 trở đi để hạ giá thị trường, mở ra cơ hội sở hữu nhà cho thế hệ trẻ. Bên cạnh đó là đề xuất áp thuế tài sản đối với giới siêu giàu và cắt giảm các khoản trợ cấp doanh nghiệp kém hiệu quả để lấy nguồn lực chi trả cho y tế, giáo dục và chuyển đổi xanh.
Cựu Thủ tướng Pháp Dominique de Villepin cho rằng rằng chính phủ cần từ bỏ phong cách quản trị áp đặt từ trên xuống. Thay vào đó, Pháp cần chuyển sang mô hình chính trị đồng thuận, dựa trên đối thoại và lắng nghe các tổ chức công đoàn cùng xã hội dân sự.
Dù đợt biểu tình ngày 24/10 vừa qua đã diễn ra ôn hòa hơn nhưng những mốc thời gian tiếp theo đã được các lực lượng tuần hành lên lịch rõ ràng. Liệu những biện pháp an ninh thắt chặt có đủ để giữ trật tự trên đường phố, hay chính phủ Pháp sẽ buộc phải tìm kiếm những kênh đối thoại và giải pháp khác để giải quyết tận gốc căng thẳng?
Thông tin vừa rồi đã khép lại chương trình hôm nay, hẹn gặp lại quý vị vào số kế tiếp.
