Nhà ở xã hội không được bán lại tự do từ 1/7/2027
Từ 1/7/2027, nhà ở xã hội đã trả đủ tiền sau 5 năm chỉ được bán lại cho đúng đối tượng, thay vì chuyển nhượng tự do như hiện nay.
Luật Nhà ở (sửa đổi) vừa được thông qua với hơn 96% đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành. Luật có hiệu lực từ 1/7/2027.
Đối với nhà ở xã hội, Luật quy định sau 5 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền mua, thuê mua nhà ở, chủ sở hữu chỉ được bán lại cho đúng đối tượng được mua nhà ở xã hội theo quy định. Bên bán không cần nộp tiền sử dụng đất và phải nộp thuế thu nhập cá nhân.
Trong khi đó, hiện tại, nhà ở xã hội sau 5 năm được chuyển nhượng không hạn chế đối tượng.
Theo luật mới, 8 nhóm đối tượng được mua, thuê mua nhà ở xã hội, trong đó có người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ; hộ nghèo, cận nghèo; người thu nhập thấp; lao động tại doanh nghiệp, hợp tác xã; hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế - xã hội...
Tuy nhiên, các trường hợp nhà ở xã hội bán lại theo cơ chế thị trường đúng quy định trước 1/7/2027, các giao dịch về nhà ở này được thực hiện theo pháp luật dân sự. Tức là một căn nhà xã hội sau 5 năm đã được bán cho chủ sở hữu mới trước 1/7/2027, thì sau mốc thời gian trên, căn nhà này vẫn có thể chuyển nhượng tự do.
Nhiều ưu đãi để phát triển nhà ở cho thuê
Theo đó, nhà ở cho thuê sẽ được đầu tư bằng nguồn vốn của Nhà nước thông qua quỹ nhà ở, nguồn tài chính công đoàn hoặc vốn tư nhân.
Luật yêu cầu trong quá trình lập, duyệt quy hoạch, cơ quan có thẩm quyền cần ưu tiên quỹ đất làm nhà ở cho thuê tại các khu vực phường thuộc đô thị (loại đặc biệt, I, II). Nhà ở cho thuê cũng phải gần khu vực phát triển TOD, khu công nghiệp, trường đại học, cao đẳng.
Với dự án bằng vốn tư nhân, chủ đầu tư dự án nhà ở cho thuê được hưởng nhiều ưu đãi như miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; được ưu đãi thuế giá trị gia tăng, thuế TNDN; được dành một tỷ lệ diện tích đất, sàn xây dựng để làm nhà ở thương mại, kinh doanh công trình dịch vụ, thương mại. Đồng thời, các chủ đầu tư cũng sẽ được vay vốn với lãi suất ưu.
Phiên họp Quốc hội sáng 21/11. Ảnh: Quang Vinh
Thời hạn sử dụng chung cư theo niên hạn sử dụng công trình
Luật mới quy định rõ thời hạn sử dụng căn hộ, nhà chung cư được xác định theo thời hạn sử dụng công trình xây dựng. Việc này cũng gắn với bảo đảm quyền tài sản, chủ sở hữu căn hộ được quyền thực hiện nghĩa vụ tài chính để xây dựng mới nhà chung cư khi hết thời hạn.
Nhà chung cư hết thời hạn sử dụng theo hồ sơ thiết kế cần thực hiện kiểm định. Trường hợp không bảo đảm an toàn, không thể gia cố, cải tạo, sửa chữa để tiếp tục sử dụng thì phải phá dỡ.
Việc cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư phải được thực hiện theo dự án. Đối với nhà chung cư xây từ năm 1994 trở về trước khi xây dựng lại, chủ sở hữu được lựa chọn hình thức bồi thường bằng nhà tái định cư, nhà xã hội, tiền hoặc quyền sử dụng đất.
Với chung cư xây dựng sau mốc này, chủ sở hữu có quyền tiếp tục sử dụng diện tích đất có nhà chung cư để tự thực hiện việc cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư thông qua đóng góp kinh phí để xây dựng lại.
Nếu không có nhu cầu xây dựng lại nhà chung cư, chủ sở hữu có quyền thỏa thuận, chuyển giao quyền và nghĩa vụ cho chủ thể khác để thực hiện việc xây dựng lại.
Anh Tú