Thứ sáu, 7/4/2006 | 19:04 GMT+7
Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+ |
Thứ sáu, 7/4/2006 | 19:04 GMT+7

'Không nơi nào động vật hoang dã giảm nhanh như ở VN'

Cứ 2 người dân Hà Nội thì có 1 người đã và đang tiêu thụ các loài động vật hoang dã. Người càng nhiều tiền càng tiêu thụ mạnh, và ăn "đặc sản" đang trở thành mốt, thành biểu tượng cho địa vị của tầng lớp cán bộ công chức và giới doanh nhân.

s

Những con khỉ quý trở thành "thuốc bổ" như thế này. (WWF)

Đây là kết quả ban đầu rút ra từ cuộc khảo sát của tổ chức TRAFFIC trên 2.000 hộ dân ở Hà Nội, vừa được công bố chiều nay.

Việt Nam là quốc gia có đa đạng sinh học đứng thứ 16 trên thế giới, với trên 75 loài duy nhất chỉ nước ta mới có.

Khảo sát lần đầu tiên thực hiện ở Việt Nam đã tìm thấy phần lớn người dân Hà Nội không biết đến các quy định cơ bản về việc bảo vệ những loài bị đe doạ và môi trường sống của chúng tại Việt Nam. Mặc dù đa số biết đến khái niệm tuyệt chủng, song họ đều nghĩ rằng những loài động, thực vật quý hiếm đang suy giảm là do bị săn bắn, bị mất nơi cư trú... chứ chẳng liên quan gì đến việc họ "ăn đặc sản" hay dùng chúng làm thuốc bổ, đồ trang sức...

Một xu hướng rõ ràng được tìm thấy là người càng nhiều tiền, địa vị càng cao thì sử dụng càng nhiều động vật hoang dã. Nếu như chỉ có chưa đầy 3% những người có mức lương dưới 1 triệu đồng "dám" mạnh tay tiêu dùng các đặc sản cao cấp, thì con số này ở những người có thu nhập từ 1 đến 5 triệu đồng là 64%. Người có trình độ trên đại học chiếm đến 39% trong các cuộc nhậu đặc sản, trong khi nhóm có trình độ từ phổ thông cơ sở trở xuống chỉ là 6%. Đặc biệt, giới công chức và doanh nhân đang ngày càng chiếm ưu thế trong nhóm tiêu thụ này, và xem chúng như là biểu hiện cho "đẳng cấp" khi vào nhà hàng.

Bất chấp các lệnh cấm, nhiều người vẫn vô tư săn lùng cao hổ cốt, mật gấu, nhung hươu, sừng tê giác... để chữa bệnh hoặc làm đồ trang trí trong nhà. Các kết quả trên đều chứng tỏ việc tuyên truyền hoặc các quy định pháp lý lâu nay của Việt Nam về vấn đề này hầu như mới chỉ có ý nghĩa trên văn bản, chứ chưa tác động được tới người dân.

"Rất nhiều trong số các loài động vật hoang dã được tiêu thụ nhiều nhất tại Việt Nam lại nằm trong danh sách của Công ước buôn bán quốc tế các loài động thực vật có nguy cơ bị đe dọa (Công ước CITES) mà Việt Nam tham gia từ năm 1994, và được luật pháp Việt Nam bảo vệ", ông Sulma Warne, Điều phối viên của TRAFFIC Đông Nam Á, thông báo.

"Việc tiêu thụ các sản phẩm hoang dã đã trở nên nghiêm trọng nhất trong những thập kỷ gần đây khi kinh tế của người dân khá lên, gây phá huỷ hệ sinh thái, ảnh hưởng nặng nề đến các quần thể loài và đến môi trường", ông Warne nhấn mạnh.

Cuộc khảo sát trên đây chỉ là một phần của Dự án "Thay đổi hành vi - Giảm tiêu thụ các sản phẩm động thực vật hoang dã tại Hà Nội, Việt Nam", do Đan Mạch tài trợ, thực hiện từ năm 2005 đến 2007.

"Tuy đã có chế tài xử lý đối với những người tàng trữ, buôn bán... trái phép động thực vật hoang dã, nhưng Việt Nam chưa có chế tài xử phạt đối với người tiêu dùng các loại 'đặc sản' này", ông Nguyễn Văn Cương, phó cục trưởng Cục kiểm lâm Việt Nam.

Song song với cuộc khảo sát,WWF Chương trình Đông Dương cùng TRAFFIC cũng đã phát động một cuộc thi ý tưởng sản xuất phim quảng cáo từ nay đến tháng 5, mà người tham gia là tất cả học sinh trung học phổ thông tại Hà Nội. Theo đó, mỗi bài thi phải gồm 2 phần, miêu tả và giải thích ý tưởng của một quảng cáo dài 30 giây, nêu bật được khẩu hiệu "Đừng đánh đổi sự sống thiên nhiên để thoả mãn nhu cầu của bạn".

3 ý tưởng hay nhất sẽ được trao giải, phần thưởng là một máy quay kỹ thuật số Canon. Tác giả của ý tưởng sẽ được tham dự một khoá tập huấn về sản xuất phim vào tháng 6, do nhà làm phim Mỹ giảng dạy. Sau khoá học, các em sẽ tự tuyển chọn diễn viên, quay phim. Sau khi hoàn thiện, 3 quảng cáo này sẽ được phát trên VTV nhiều lần trong năm tới. Thể lệ cuộc thi xem chi tiết trên website http://www.wwfindochina.org/news%2Binfo/news.htm

Một đường dây nóng cũng được thiết lập tại Chi cục Kiểm Lâm Hà Nội, số điện thoại 04 -932-3333. Bất cứ ai bắt gặp hành vi buôn bán, tàng trữ, tiêu thụ động vật hoang dã trái phép đều có thể gọi đến số điện thại này để Chi cục điều tra và giải quyết.

Tại các trường Đại học, WWF cũng sẽ tổ chức các câu lạc bộ, diễn đàn để cảnh báo về tình trạng tiêu thụ trái phép động vật hoang dã.

"Không nơi nào mà các quần thể hoang dã lại bị suy giảm với tốc độ đáng báo động như ở Việt Nam, tất cả đều do buôn bán và tiêu thụ trái phép", ngài Eric Coull, Trưởng đại diện của WWF Greater Mekong phát biểu. Và để Việt Nam đừng trở thành "khoảng trắng" về các sinh vật quý hiếm, cần có sự góp tay của mỗi người, mà trước hết là ngừng ăn thịt các loài động vật hoang dã trái phép.

Thuận An

Ý kiến của bạn?

Người gửi: Lý Ngọc Sáng

Tôi rất yêu thích các loài vật trong thiên nhiên nhưng biết tình trạng như vậy tôi thấy thật hổ thẹn. Người Hà Nội là thủ đô của một nước lại xử sự như vậy có được hay không.

Thử hỏi những người tiêu tiền vào đặc sản đó là ai, có thể là doanh nghiệp lấy ''của chùa '' để nhậu nhẹt tiệc tùng cùng với doanh nghiệp tư nhân thì ''bôi trơn" cho cán bộ.

Người gửi: Ngọc Phúc 

Thưa tòa soạn và bạn đọc!

Tôi thấy chúng ta cứ nhắc những điều như đã cũ. Việc gì cũng vậy, diễn ra hằng ngày, hàng giờ sờ sờ trước mắt, mọi người như vô cảm để rồi đến khi không còn cứu vãn được nữa mới thấy đổ vỡ, báo chí phản ánh. Tại sao lại như vậy? Hôm nay, nếu không có báo cáo tổng kết của tổ chức TRAFFIC thì chúng ta sẽ cứ im lặng nhìn những hậu quả nghiêm trọng ư?

Bộ phận dân chúng kém học vấn, họ không hiểu bảo vệ tài nguyên, tự nhiên để làm gì thì họ phá hoại vô tư. Người hiểu được, có trình độ thì đói khổ, không màng đến những bảo tồn cho tương lai, cho chính cuộc sống của con người hiện tại, miễn họ tìm được miếng ăn qua ngày.

Tầng lớp doanh nhân, công chức giàu có thì họ cứ tìm cao lương mỹ vị để thưởng thức, thụ hưởng, ai cấm được họ? Mặc dù tuyên truyền, cổ động, làm công tác xã hội... có thể thuyết phục người dân thuộc các tầng lớp này góp phần bảo vệ động vật hoang dã quý hiếm, nhưng hiệu quả sẽ rất thấp, chậm chạp trong điều kiện xã hội kém ý thức hiện nay.

Vậy khó có thể trông chờ vào người dân về việc này. Chỉ còn các cơ quan luật pháp các cấp. Chúng ta xem thử các cơ quan này đã làm gì? Đã có tác động gì từ vai trò của họ không?

Thỉnh thoảng những vị buôn bán động vật hoang dã lớn sang biên giới đã bị bắt, nhưng con số này còn quá nhỏ để có thể kết luận là "không có nơi nào động vật hoang dã giảm nhanh như ở Việt Nam" như TRAFFIC đã đưa ra. Các nhà sinh học, sinh thái, khoa học sốt ruột, đau đầu, lo lắng, báo chí kêu ca, nhưng các nhà hàng bán những động vật quý hiếm vẫn ngời ngời ra đấy, người ăn vẫn đông đúc, hể hả, truyền tai nhau thì có ích gì? Trăm năm hay nghìn năm sau vẫn thế thôi.

Ta thử làm một việc đơn giản: đóng cửa toàn bộ các nhà hàng có bán các món ăn từ động vật hoang dã thử xem người ta có tìm chỗ nào để "sướng cái miệng" nữa không? Ta thử đưa ra nhưng bản án mà mạng của một con vật quý hiếm bằng 1/4 mạng của con người để xử những ai bắn giết chúng thì xem chúng có được an toàn không? Chúng ta thử phạt nặng tất cả những cá nhân, công ty, tổ chức, cơ quan nào tàn phá môi trường, thải chất độc hại ra môi sinh cho đến khi họ dọn dẹp xong, đưa môi trường nơi họ tạo ra hậu quả trở về lúc ban đầu, cho dù là 10 năm, một trăm năm đi nữa; cho dù tốn tiền tỷ đô la đi nữa, bắt họ phải làm xem thử còn ai dám xem thường mạng sống con người, quên bảo tồn tương lai của con cháu mình nữa không?

Tôi cho rằng những hình thức phạt nặng như vậy thật xứng đáng, không quá tay chút nào. Bởi môi sinh là mạng sống gián tiếp của con người. Cứ nhìn những bệnh viện đông đúc quá tải bệnh nhân ở Việt Nam, cứ tổng kết xem ở bất cứ nơi nào ở Việt Nam, những cái chết trẻ, chết không biết nguyên nhân, chết do ung thư ngày một nhiều kinh sợ thì những gì ta cần làm cho môi trường sinh thái thật không uổng phí.

Nói như vậy cũng để thấy rằng, ở nước ta, người dân lờ đi pháp luật, cơ quan pháp luật thì lờ đi trước việc làm trái quy định của họ và khung hình phạt chưa nghiêm.

Tôi tin rằng ý kiến ngắn gọn này của tôi cũng là sự tức giận của bao nhiêu người quan tâm sinh học - sinh thái khác.

Xin cảm ơn và chào trân trọng!

 

 

 

 

 
Ta biết ánh sáng gồm hạt photon và di chuyển tốc độ gần 300.000.000 m/s. Vậy liệu có một nguồn năng lượng nào đẩy các hạt này đi với tốc
Những chiếc ghế nhựa, thảm tổng hợp và túi nilon có khả năng tự phân hủy trong tương lai sẽ được tạo ra từ phế thải thực vật chứ không
Sở hữu hai mắt to, phần lông quanh mắt có màu nâu sậm trông giống chiếc mặt nạ của các ninja trên phim ảnh, trong thế giới của loài thú