Thu phí xe cá nhân: 'Đi nhiều phải đóng phí cao'

Thu phí theo dung tích xi lanh với mức 20.000-100.000 đồng một xe mỗi năm hay phụ thu 500 đồng vào một lít xăng… là những phương án mà TP HCM một lần nữa đặt ra khi giải bài toán hạn chế ùn tắc.
> Chính phủ 'bật đèn xanh' việc nghiên cứu thu phí xe cá nhân / TP HCM lại đề nghị thu phí lưu hành xe

Cuộc họp bàn “Hạn chế ùn tắc, những giải pháp khả thi trung và ngắn hạn” hôm 9/10 được xem là buổi tham luận của các nhà khoa học, chuyên gia giao thông của TP HCM, với hy vọng tìm ra hướng giúp thành phố thoát khỏi kẹt xe bằng những biện pháp cấp bách trước mắt. Tuy nhiên, vẫn như nhiều cuộc hội thảo trước đây, vòng lẩn quẩn: giảm xe cá nhân, phát triển xe công cộng, vẫn mỗi chuyên gia một ý mà chưa có sự đồng thuận cao.

Nếu không hạn chế xe cá nhân thì trong tương lai TP HCM phải đối mặt với việc bùng nổ ôtô chứ không riêng gì xe gắn máy. Ảnh: Kiên Cường

Ông Nguyễn Văn Thanh thuộc Hội cầu đường cảng TP HCM đề xuất thu phí xe cá nhân nên đánh vào giá xăng. Mặc dù giá nhiên liệu hiện nay trên cả nước được điều hành theo cơ chế "một giá" thống nhất từ Bộ Tài chính, nhưng ông Thanh vẫn đề nghị tại TP HCM, giá xăng nên tăng thêm 500 đồng một lít so với các tỉnh khác.

Với khoản phụ thu này, ông Thanh tính toán, nếu mỗi tháng xe gắn máy dùng trung bình 15 lít xăng thì sẽ phải trả thêm 90.000 đồng tiền nhiên liệu. Thành phố có 2,5 triệu xe máy thì số tiền thu thêm lên tới 225 tỷ đồng. Cách tính tương tự cho ôtô, TP HCM cũng "dôi" thêm 300 tỷ đồng nữa.

"Như vậy, người dân không phải trả phí xe cá nhân một lần với số tiền lớn mà đóng góp dần dần (đi nhiều đóng góp nhiều). Thu phí để đầu tư cơ sở hạ tầng, chứ không phải để hạn chế sử dụng xe cá nhân”, ông Thanh nhấn mạnh.

Ông Phạm Xuân Mai, giảng viên Đại học Bách Khoa TP HCM cho rằng nên thu phí theo dung tích xi lanh. Dung tích càng lớn thì phí càng cao. Mức thu từ 20.000 đến 100.000 đồng một xe mỗi năm. Với mức thu này, mỗi năm thành phố có thêm 150-170 tỷ đồng. Đại diện Sở Giao thông vận tải, ông Lê Trung Tính, Trưởng phòng quản lý vận tải công nghiệp thì đề xuất hạn chế xe cá nhân bằng cách thu phí môi trường với mức 10.000 đồng tháng một môtô và 200.000 tháng với ôtô.

Hàng loạt cách thu được các chuyên gia đưa ra cùng những ưu điểm riêng, song nói như ông Vũ Đức Thắng, nguyên cán bộ Sở Giao thông, trên thực tế các chuyên gia đang làm ngược với điều mình đề xuất hạn chế xe cá nhân. “Phần lớn chuyên gia giao thông vẫn phải đi xe gắn máy, thêm nữa, vẫn phải lo dành tiền sắm xe gắn máy cho vợ và con cái làm phương tiện đi lại", ông Thắng nói. Điều này có nghĩa chủ trương hạn chế xe gắn máy rất khó thực hiện.

Giảng viên Bộ môn cầu đường trường Đại học Bách Khoa Văn Hồng Tấn cũng cảnh báo hạn chế xe cá nhân chưa chắc đã làm được kể cả khi hệ thống giao thông công cộng dần hoàn thiện. Theo ông Tấn, sẽ là thiếu sót nếu cứ nghĩ sau 10 năm nữa khi xây dựng xong vài tuyến metro thì tự khắc người dân chuyển sang dùng phương tiện giao thông công cộng. “Đi đôi với phát triển hạ tầng, cần áp dụng các chính sách quản lý giao thông mới mong có hiệu quả”, ông Tấn nói.

Kiên Cường