Thứ sáu, 5/6/2009, 01:00 GMT+7

Cảnh sát hóa trang không được phép dừng xe vi phạm

Trước băn khoăn về quy định mới cho phép cảnh sát giao thông (CSGT) mặc thường phục làm nhiệm vụ, Thượng tá Nguyễn Ngọc Tuấn, Cục CSGT đường bộ, đường sắt cho rằng, cảnh sát hóa trang mà để bị phát hiện là vi phạm kỷ luật.
>Cảnh sát giao thông không được tự ý dừng phương tiện

- Bộ Công an vừa ban hành thông tư trong đó cho phép CSGT được hóa trang khi làm nhiệm vụ. Vậy trong những trường hợp nào thì hình thức hóa trang được áp dụng?

- Việc bố trí một số cảnh sát trong tổ tuần tra, kiểm soát hóa trang (mặc thường phục) nhằm mục đích giám sát tình hình trật tự an toàn giao thông, phát hiện, đấu tranh ngăn chặn những hành vi vi phạm pháp luật trên phạm vi tuyến, địa bàn được phân công.

Cảnh sát chỉ được hóa trang trong trường hợp khi cần bí mật sử dụng các phương tiện kỹ thuật nghiệp vụ: camera, súng bắn tốc độ... để xử lý vi phạm giao thông. Tuy nhiên, khi thực hiện nhiệm vụ này phải có kế hoạch được trưởng phòng cảnh sát giao thông hoặc trưởng công an cấp huyện trở lên phê duyệt.

Hiện nay, có một số người tham gia giao thông chưa tự giác chấp hành pháp luật về an toàn giao thông... cho nên nhiều khi sử dụng lực lượng công khai làm nhiệm vụ tuần tra kiểm soát, việc phát hiện, ngăn chặn, xử lý không được chủ động. Thường người tham gia giao thông khi vi phạm phát hiện cảnh sát giao thông sẽ tìm cách trốn tránh.

Thượng tá Nguyễn Ngọc Tuấn. Ảnh: Xuân Tùng
Thượng tá Nguyễn Ngọc Tuấn. Ảnh: Xuân Tùng

- Vậy lực lượng cảnh sát hóa trang có được phép xử phạt?

- Tại điểm B, khoản 5, mục 5 Thông tư quy định, khi phát hiện hành vi vi phạm cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát thực hiện việc lập biên bản vi phạm hành chính theo quy định.

Việc lập biên bản là do cảnh sát mặc trang phục thực hiện còn lực lượng hóa trang chỉ có nhiệm vụ phát hiện vi phạm và thông báo cho lực lượng công khai mặc trang phục cảnh sát giao thông ra hiệu lệnh dừng phương tiện kiểm tra, xử lý.

- Nhưng từ khi phát hiện vi phạm đến khi thông báo được cho lực lượng công khai thì nhiều khả năng người vi phạm đã đi xa...

- Việc kết hợp giữa hai lực lượng này trong thông tư quy định phải có kế hoạch, phối hợp chặt chẽ. Cũng có trường hợp khi phát hiện thông báo nhưng cảnh sát công khai không kịp ngăn chặn. Tuy nhiên, có thể khẳng định, hiệu quả khi có lực lượng hóa trang phối hợp với cảnh sát công khai trong công tác giám sát, xử lý vi phạm trật tự an toàn giao thông tốt hơn rất nhiều.

- Tuy nhiên, có một thực trạng là người tham gia giao thông khi vi phạm nhìn thấy cảnh sát làm nhiệm vụ họ đã có ý thức tuân thủ. Vậy cảnh sát có cần thiết phải hóa trang?

- Theo tôi việc cảnh sát hóa trang thường phục để thực hiện nhiệm vụ giám sát rồi thông báo vi phạm cho lực lượng công khai xử lý thì tác dụng tuyên truyền ý thức người tham gia giao thông tốt hơn. Vì khi có lực lượng giám sát bí mật, người tham gia giao thông không biết mình bị kiểm tra bất kể lúc nào.

Nếu làm được điều này thì tất cả người đi đường khi bị phạt một lần theo cách: lực lượng hóa trang phát hiện còn người xử phạt sẽ là cảnh sát công khai thì sẽ có tác dụng nhắc nhở người tham gia giao thông. Việc này sẽ khiến người dân có ý thức chấp hành an toàn giao thông hơn.

Ở các nước họ cũng sử dụng lực lượng hóa trang, nhưng họ xã hội hóa bằng cách thuê các công ty sử dụng các thiết bị kỹ thuật cho nhân viên mặc thường phục để giám sát vi phạm tốc độ, sau đó thông báo cho cảnh sát giao thông.

Cảnh sát giao thông xử phạt người vi phạm. Ảnh: Xuân Tùng
Cảnh sát giao thông xử phạt người vi phạm. Ảnh: Xuân Tùng

- Báo chí đã nhiều lần phản ánh, không ít lần cảnh sát giao thông khi làm nhiệm vụ thường lạm dụng chức quyền để trục lợi. Vậy với hình thức hóa trang này ông có e ngại tình trạng lạm dụng chức vụ sẽ gia tăng?

- Trong Thông tư quy định, khi làm nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát công khai kết hợp với hóa trang phải có kế hoạch, phương án được phê duyệt. Nếu làm nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát xử lý trật tự an toàn giao thông thì trưởng phòng hoặc trưởng công an cấp huyện trở lên phê duyệt.

Còn khi thực hiện kế hoạch phương án đấu tranh chống tội phạm, đua xe trái phép... phải được giám đốc công an cấp tỉnh trở lên phê duyệt. Do đó, việc tổ chức lực lượng này có phương án bố trí rất chặt chẽ.

Hơn nữa, lực lượng hóa trang không được phép dừng phương tiện, kiểm tra giấy tờ, lập biên bản vi phạm, chỉ có nhiệm vụ phát hiện thông báo cho lực lượng công khai ngăn chặn, xử lý nên không thể lợi dụng.

- Hiện nay, có không ít trường hợp khi cảnh sát giao thông ra tín hiệu kiểm tra liền chống đối. Vậy ông nghĩ thế nào trước lo ngại, khi cảnh sát hóa trang làm nhiệm vụ sẽ dẫn đến việc số người chống đối lực lượng cảnh sát gia tăng?

- Mục đích của mặc thường phục hóa trang là để người đi đường không biết đó là người đang làm nhiệm vụ kiểm tra, giám sát. Nếu để người tham gia giao thông phát hiện là cảnh sát đang hóa trang thì còn gì là hóa trang.

Cán bộ, chiến sĩ hóa trang mà bị phát hiện tức là vi phạm kỷ luật và không hoàn thành nhiệm vụ.

Xuân Tùng

Có lực lượng hóa trang, người đi đường sẽ tuân thủ hơn

Hiện nay, do việc đào đường để thi công các công trình thoát nước nên đường sá hẹp, gây ách tắc giao thông nghiêm trọng. Trong đó, phần lớn là do ý thức của người điều khiển phương tiện giao thông luôn muốn mình đi trước, đi nhanh nên không ngại lấn tuyến, leo lề ảnh hưởng đến luồng xe khác và gây ra kẹt xe nghiêm trọng.

Điển hình như đoạn Quốc lộ 1A hiện tại đang đào đường để thi công công trình thoát nước, các loại xe lớn như tải, khách không ngại chạy hẳn sát lề phải, phần đường dành cho xe môto, kết quả là xe máy không có đường chạy lại lấn sang phần đường xe tải và ... tất cả đều kẹt.

Mỗi lần về quê là một lần tôi bực bội vì bị những chiếc xe này ép đường, chạy tung bụi, khói, nước dơ dưới đường tung tóe, thậm chí là bóp còi inh ỏi để lấy đường. Nhưng gần đến ngã tư, ngã ba thì các bác tài này cho xe vào làn của mình ngay (sợ lực lượng cảnh sát giao thông). Hay thậm chí ngay tại giao lộ 3/2 - Lý Thường Kiệt, một lần dừng xe do đèn đỏ, một người đàn ông trung niên tìm cách leo lên lề để chạy nhưng kẹt xe tôi, đến khi leo lên lề được rồi ông ta không ngại quay lại "tặng" tôi một câu: "Đúng là đồ nhà quê".

Tôi thường nghĩ tại sao không có một lực lượng cảnh sát giao thông di chuyển trong những lúc này mà chỉ đứng chốt, như vậy không thể giải quyết tốt được do lượng xe quá đông (thường chỉ 2 chiến sĩ chốt tại một ngã tư và ít xử lý vi phạm vì phải làm nhiệm vụ thông xe).

Nay có lực lượng cảnh sát hóa trang chắc chắn những người điều khiển các loại phương tiện giao thông sẽ sợ và chấp hành qui định khi tham gia giao thông. Tôi cũng xin đề nghị lực lượng cảnh sát có biện pháp xử phạt nặng các trường hợp vi phạm của những chiếc xe tải, xe khách lấn làn môto vì rất nguy hiểm và gây ùn tắc giao thông nghiêm trọng hơn.

4 tiêu cực dễ nảy sinh

Các cơ quan nhà nước cần phải xem xét kỹ mọi khía cạnh phát sinh khi triển khai qui định này. Vì theo cá nhân tôi sẽ phát sinh một số tiêu cực sau:

- Thứ 1: Cảnh sát mặc thường phục phải làm việc năng động hơn trong khi cảnh sát mặc quân phục sẽ chây lười, và chờ kết quả từ cảnh sát mặc thường phục thông báo về

- Thứ 2: Tốn kém thêm một khoản ngân sách, nhân lực hằng năm (xăng cộ, phí điện thoại...) vô hình trung làm bộ máy quản lý thêm cồng kềnh phức tạp

- Thứ 3: Trong thời gian qua bọn tội phạm giả danh cảnh sát ngày càng gia tăng, với qui định mới này thực sự là một điều kiện cho bọn tội phạm này hoạt động.

- Thứ 4: Khi phát hiện thì người tham gia giao thông đang vi phạm luật giao thông (không cài dây nón bảo hiểm, chở 3, lạng lách....) nhưng khi lực lượng cảnh sát mặc quân phục tiến hành kiểm tra thì người tham gia giao thông đã chấp hành nghiêm chỉnh.... Như vậy vừa không phạt được lại vô tình làm tốn kém thời gian, tiền bạc của lực lượng công an, chưa nói là sự mất lòng tin của nhau trong lực lượng cảnh sát.

Cảnh sát hoá trang chặn xe vi phạm?

Thời gian gần đây, tôi đi đường thấy có một số người mặc thường phục, tay đeo băng đỏ có chữ CSGT đứng ở góc ngã tư Trần Khát Chân. Họ vẫn chặn một số xe vi phạm, sau đó rút thẻ cảnh sát (nhưng không đội mũ, đội mũ không cài dây...) Như thế đấy có phải là lực lượng hoá trang không? Và nếu thế thì đó có phải là vi phạm kỉ luật vì công khai ra chặn xe?

Không nên để cảnh sát hóa trang

Theo tôi không nên để công an hóa trang giống người dân khi thi hành công vụ trong giao thông vì nếu làm như vậy sẽ tạo điều kiện cho bọn xấu giả danh công an trấn lột dân, giống như nhiều trường hợp đã xảy ra.

Cảnh sát giao thông hoá trang

Gân đây đã có hiện tượng giả làm cảnh sát để chặn xe. Làm thế nào đề phân biệt thật giả?

Phải tăng cường giáo dục ý thức tham gia giao thông

Cảnh sát thực sự đang còn thiếu và còn yếu nên nảy sinh nhiều tiêu cực, nay lại có thêm cảnh sát hoá trang, liệu chúng ta có lường được các rắc rối phát sinh từ qui định mới này?

Chỉ những người tham gia giao thông mới là người giám sát tốt nhất mà thôi; muốn vậy phải tăng cường giáo dục ý thức và pháp luật của người dân đồng thời xử phạt thật nặng các lỗi vi phạm .

E ngại gia tăng sự thiếu thiện cảm với CSGT

Tôi thật sự băn khoăn với quy định mới, cho phép CSGT hóa trang để phát hiện vi phạm. Theo tôi, quy định này có thể dẫn đến việc gia tăng số trường hợp vi phạm bị phát hiện, nhưng tác dụng giáo dục ý thức chưa thật sự tích cực.

Theo tôi được biết, ở nước Đức, các trạm kiểm soát giao thông đều được gắn biển thông báo cố định để tài xế biết rõ là còn bao nhiêu mét nữa sẽ đến chốt quan sát của CSGT.

Bên cạnh đó, việc các tuần tra viên di động cũng được áp dụng song song. Sự khác biệt giữa phương pháp quản lý trên và phương pháp cho phép CSGT hóa trang để phát hiện các vi phạm có điểm khác biệt căn bản ở chỗ, người dân cảm giác bị "theo dõi" mà phải chấp hành, hơn là chấp hành luật giao thông xuất phát từ ý thức thật sự dựa trên các quy định kiểm tra công khai.

Về lâu dài, tôi cho rằng khoảng cách thiện cảm của người dân với CSGT ngày càng gia tăng, từ việc CSGT là người hướng dẫn, giúp đỡ người dân thực hiện đúng các quy định và thực hiên xử phạt đối với trường hợp vi phạm, đến chỗ CSGT trở thành lực lượng chuyên tìm cách chỉ để xử phạt người vi phạm.

Liệu đây có phải là một giải pháp tốt và bền vững để giáo dục ý thức người tham gia giao thông?

Đừng gây thêm một căng thẳng cho người đi đường

Tôi thấy việc mặc thường phục của cảnh sát giao thông là không có hiệu quả lớn đối với việc đảm bảo an toàn giao thông. Đã có nhiều bài báo và diễn đàn lên tiếng về việc này.

Việc mặc thường phục về mặt nào đó có thể có hiệu quả. Nhưng theo tôi thay bằng tạo ra một lực lượng "chìm" như vậy thì tôi nghĩ là làm một lực lượng "nổi" mặc cảnh phục đi xe môtô (hoặc ôtô) thay nhau tuần tra thường xuyên trên tất cả các tuyến đường. Hiệu quả chắc chắn sẽ cao hơn.

Các nước phát triển họ đều làm như vậy. (Nước ta cũng thấy nhưng hầu hết tôi chỉ thấy ngồi một chỗ để chặn bắt là chính). Nói là đi tuần tra nhưng thậm chí chỉ cần một lực lượng mặc cảnh phục đi lại, xuất hiện thường xuyên trên đường và không làm gì khác cũng đủ để răn đe các phương tiện giao thông rồi.

Tâm lý người tham gia giao thông đã căng thẳng vì nhiều mối nguy hiểm khác trên đường rồi. Đừng gây thêm một căng thẳng nữa. Mong các nhà hoạch định cân nhắc.

Ủng hộ cảnh sát mặc thường phục

Nếu người dân ta có ý thức chấp hành luật lệ tốt thì những người bảo vệ Pháp Luật đã không phải nghĩ ra nhiều biện pháp như vậy để áp chế.

Việc mặc thường phục để thông báo vi phạm cho đồng nghiệp biên phạt không phải là mới. Chính bản thân tôi ở Đức trong một lần đạp xe, đã cố tình vượt qua đèn đỏ cho người đi bộ khi trên phố không có ai đi bộ cả và cũng bị biên phạt kiểu như vậy. Từ đó về sau tôi không còn vi phạm nữa vì trong đầu luôn nghĩ rằng đâu đó có một anh cảnh sát Đức mặc thường phục đang quan sát.

Một khi ý thức chấp hành giao thông đường bộ của chúng ta còn kém, đi đường còn gây nhiều nguy hiểm, thậm chí sang đường ko đúng nguyên tắc thì các CSGT cứ việc mặc thường phục và thậm chí biên phạt tại chỗ.

Ban đầu có thể gặp một số phản đồi, nhưng khi nhìn thấy hiệu quả tôi nghĩ mọi người cũng sẽ thay đổi ý kiến và tôi sẽ là một trong số những người đầu tiên ủng hộ.

Ý kiến của bạn

 
 Thay hình khác
  
Off Telex VNI VIQR
 
Link Site
 
 
 
 
 
 
Lien he quang cao