Nửa năm, 330 cuộc đình công trái luật

Từ đầu năm đến nay, cả nước đã xảy ra 330 cuộc đình công và ngừng việc tập thể. Tất cả đều trái luật vì không đúng trình tự, thủ tục pháp luật quy định và không do công đoàn lãnh đạo.

Thông tin trên được đưa ra tại hội nghị Đoàn chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động VN, tổ chức ngày 16-17/8, ở Hà Nội.

Ông Mai Đức Chính, Phó chủ tịch Liên đoàn lao động VN cho biết, theo quy định hiện hành, duy nhất công đoàn cơ sở mới có quyền đứng ra tổ chức, lãnh đạo đình công. Nhưng hiện nay, quy định này không thể thực hiện, bởi vẫn chưa có cơ chế bảo vệ cán bộ công đoàn và hầu hết chủ sử dụng lao động vẫn chưa có sự hợp tác tích cực.

Mặt khác, trình độ, năng lực của cán bộ công đoàn cơ sở ở khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước còn chưa đáp ứng yêu cầu. Hầu hết cán bộ công đoàn hoạt động kiêm nhiệm, phụ thuộc nhiều vào chủ sử dụng nên ít có thời gian dành cho công tác này và không dũng cảm đấu tranh để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho lao động.

Cũng theo ông Chính, nghị định và thông tư hướng dẫn việc bồi thường thiệt hại cho doanh nghiệp trong đình công trái pháp luật là không khả thi. Ví dụ một công ty ở TP HCM kiện lên tòa nhưng bị trả lại đơn kiện vì không xác định được chủ thể trong 10.000 công nhân tham gia đình công.

Như vậy, kể từ khi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ Luật lao động về giải quyết tranh chấp lao động có hiệu lực (1/7/2007), đình công trái luật vẫn không có dấu hiệu thuyên giảm, thậm chí còn gia tăng. Điều này từng được đại biểu Quốc hội khóa 11 nhìn nhận tại các cuộc thảo luận về dự luật sửa đổi Bộ Luật lao động.

Các đại biểu cho rằng việc tách bạch giữa tranh chấp về quyền và lợi ích (chỉ tranh chấp về lợi ích mới được đình công); trình tự thủ tục tiến hành rườm rà; đặc biệt là việc yêu cầu lao động bồi thường trong trường hợp đình công trái luật sẽ làm khó lao động và khiến luật khó khả thi.

Theo luật hiện nay, nếu tranh chấp về quyền, lao động không được đình công, phải đưa ra tòa xét xử. Nếu tranh chấp về lợi ích thì thì sau khi thương lượng không thành, lao động được đình công. Cuộc đình công được tòa tuyên trái luật, lao động phải bồi thường thiệt hại cho doanh nghiệp nếu gây thiệt hại.

Hồng Khánh